年轻人,请问,我和你有什么关系,你竟无缘无故地对我这个陌生人恶言相向?
§496an tibi malam rem vis pro male dictis dari?
难道你想因为你的恶语而得到一顿惩罚吗?
§497†Pol eam quidem edepol te dedisse intellego.
凭波勒克斯起誓,我明白你已经把那顿惩罚给过我了。
§498Responde, adulescens, quaeso, quid nomen tibist?
回答我,年轻人,请问,你叫什么名字?
§499Etiam derides, quasi nomen non noveris?
你还在嘲笑我,就好像你不知道我的名字一样?
§500Non edepol ego te, quod sciam, umquam ante hunc diem §501vidi neque novi; verum certo, quisquis es, §502si aéquom facias, mihi odiosus ne sies.
凭波勒克斯起誓,据我所知,在今天之前我从未见过你,也不认识你;但确实,不管你是谁,如果你做事讲道理,就请不要让我讨厌。
§503Menaechme, vigila.
梅内克缪斯,醒醒吧。
§503bVigilo hercle equidem, quod sciam.
凭赫拉克勒斯起誓,据我所知,我确实清醒得很。
§504Non me novisti?
你不认识我了?
§504bNon negem, si noverim.
如果我认识,我绝不否认。
§505Tuom parasitum non novisti?
你不认识你的食客了?
回答我,你今天是不是从你妻子那里偷了那件外袍并送给了爱洛提乌姆?
凭赫拉克勒斯起誓,我既没有妻子,也没有送给爱洛提乌姆,更没有偷外袍。
§510bSatin sanus es?
你还算清醒吗?
§511occisast haec res.
事情完蛋了。
non ego te indutum foras §512exire vidi pallam?
难道我没有看见你穿着那件外袍走出家门吗?
§512bVae capiti tuo.
愿灾祸降临到你的头上。
§513omnis cinaedos esse censes, tu quia es?
难道因为你自己是个变态,就认为所有人都是变态吗?
§514_515tun med indutum fuisse pallam praedicas?
你竟敢声称我穿过那件外袍?
§516Ego hercle vero.
凭赫拉克勒斯起誓,确实如此。
§516bNon tu abis quo dignus es?
你何不滚到你该去的地方?
§517aut te piari iube, homo insanissime.
或者去请人给你驱驱邪吧,你这个极度疯狂的家伙。
§518Numquam edepol quisquam me exorabit, quin tuae §519uxori rem omnem iám, uti sit gesta, eloquar; §520omnes in te istaec recident contumeliae: §521faxo haud inultus prandium comederis.
凭波勒克斯起誓,无论谁来求情,我都绝不会不把事情的真相,也就是它的始末,立刻告诉你妻子;所有这些侮辱都会落到你自己的头上:我一定要让你不能白白吃掉那顿午饭而免受惩罚。
— §522Quid hoc ést negoti? satine, ut quemque conspicor,
这是怎么回事?
§523ita me ludificant? sed concrepuit ostium.
难道我每遇到一个人,他们都会这样戏弄我吗? 但是,门响了。
§524Menaechme, amare ait te multum Erotium, §525ut hoc una opera sibi ad aurificem deferas, §526atque huc ut addas auri pondo únciam §527iubeasque spinter novom reconcinnarier.
梅内克缪斯,爱洛提乌姆说她非常爱你,想请你顺便帮她把这个送到金匠那里去,并且在这里再加上一盎司的黄金,吩咐把这件手镯重新改制成一件新的。
无论是那件事,还是其他的事,只要她想办,都告诉她我会去办,无论她想要什么。
§530Scin quid hoc sit spinter?
你知道这个手镯是什么吗?
§530bNescio, nisi aureum.
我不知道,只知道它是金子做的。
这就是你以前说过,从你妻子的柜子里悄悄偷出来的那个。
§533Numquam hercle factum est.
凭赫拉克勒斯起誓,绝无此事。
§533bNon meministi, obsecro?
难道你不记得了吗,求求你?
§534redde igitur spinter, si non meministi.
那么如果你不记得,就请把手镯还回来。
§534bMane.
等等。
§535immo equidem memini.
不,我确实记得。
nempe hoc est, quod illí dedi.
这正是我送给她的那个。
§536Istuc.
就是这个。
§536bVbi illae armillaé sunt, quas una dedi?
我一同送的那些臂环在哪里?
§537Numquam dedisti.
你从未送过那些。
§537bNam pol hoc unum dedi.
确实,凭波勒克斯起誓,我只送了这一个。
§538Dicam curare?
需要我告诉她去办吗?
§538bDicito: curabitur.
告诉她:会办妥的。
§539_540et palla et spinter faxo referantur simul.
外袍和手镯,我保证会同时送回去。
§541Amabo, mi Menaechme, inauris da mihi §542faciendas pondo duom nummum, stalagmia, §543ut te libenter videam, quom ad nos veneris.
拜托了,我的梅内克缪斯,给我买对耳环吧,用两枚钱币的重量来做,吊坠式的,好让你来我们这里时,我能高高兴兴地见到你。
§544Fiat.
一言为定。
cedo aurum, ego manupretium dabo.
把金子给我,我来付工钱。
§545Da sodes abs te: ego post reddidero tibi.
请您先垫付吧:我以后会还给你的。
§546Immo cedo abs te: ego post tibi reddam duplex.
不,还是你出:以后我会双倍还给你。
§547Non habeo.
我没有。
§547bAt tu, quando habebis, tum dato.
那么,等你有的时候,再给我吧。
§548Numquid vis?—
你还有什么想要的吗?
告诉她我会办妥这些—— 好让它们能卖个尽可能高的价钱。
§550iamne abiit intro? abiit, operuit fores.
她已经进去了吗? 进去了,她把门关上了。
§551di me quidem omnes adiuvant, augent, amant.
所有的神确实都在帮助我、提携我、喜爱我。
但是,既然给了我这个机会和时间,我为什么还不赶紧离开这个娼妓之地呢?
§554propera, Menaechme, fer pedem, confer gradum.
快点,梅内克缪斯,迈开脚步,加快步伐。
§555demam hanc coronam atque abiciam ad laevam manum, §556ut, siquis sequatur, hac me abiisse censeant.
我要摘下这个花冠,扔到左边,这样如果有人追来,就会以为我是往这边走的。
我去看看能不能遇到我的奴隶,好让他从我这里知道神赐予我的这些好事。
— §559Egone hic me patiar frustra in matrimonio, §560ubi vir compilet clanculum quidquid domist §561atque ea ad amicam deferat?
难道我要在这场婚姻中白白忍受痛苦吗,在这里,丈夫暗中搜刮家里的一切,并且把它们送给他的情妇?
§561bQuin tu taces?
你为什么不闭嘴?
§562manufesto faxo iam opprimes: sequere hac modo.
我一定会让你当场抓住他:只要跟着我走这条路。
那个醉汉戴着花冠,把今天从家里偷走的外袍送到了刺绣工那里去。
§565sed eccám coronam quám habuit.
瞧,这就是他戴过的花冠。
num mentior?
难道我撒谎了吗?
§566em hac ábiit, si vis persequi vestigiis.
瞧,如果你想去追,他就从这条足迹走掉了。