Humanitext Reader

普劳图斯 · 象鼻虫 §274-336

食客库尔库里奥的归来与汇报

第 5 段,共 11 段 · 拉丁语

内容简介

从卡里亚回来的食客库尔库里奥大张旗鼓地现身。他一边因饥饿而索要食物,一边向法德鲁斯报告此行的坏消息:法德鲁斯的朋友并没有钱可以提供。

§274Pro di immortales, quem conspicio? quis illic est?
噢,不朽的神啊,我看见的是谁? 那是谁?
§275estne hic parasitus qui missust in Cariam?
这就是那个被派去卡里亚的食客吗?
§276heus Phaedrome, exi, exi, exi, inquam, ocius.
喂,法德鲁斯,出来,出来,出来,我说,快点。
§277Quid istíc clamorem tollis?
你为什么在那里大喊大叫?
§277bParasitum tuom §278video currentem ellum usque in plátea ultima.
你的食客,我看见他正在跑,瞧,就在街道的尽头。
§279hinc auscultemus quid agat.
我们从这里听听他要做什么。
§279bSane censeo.
的确,我也这么想。
§280Dáte viam mihi, nóti ignoti, dúm ego hic officiúm meum §281facio: fugite omnes, abite et de via decedite, §282ne quem in cursu capite aut cubito aut pectore offendam aut genu.
给我让路,认识的和不认识的,当我在此时履行我的职责:逃跑吧,所有人,离去并让开道路,免得我在奔跑中用头、肘、胸或膝盖撞到谁。
§283ita nunc subito, propere et celere obiectumst mihi negotium, §284nec homo quisquamst tám opulentus, qui mi obsistat in via, §285nec strategus nec tyrannus quisquam, nec agoranomus, §286nec demarchus nec comarchus, nec cum tanta gloria, §287quin cadat, quin capite sistat in via de semita.
就这样,突然、仓促而迅速的任务现在落到了我的身上,也没有任何人富有到能在路上阻挡我,无论将军、僭主,还是市场监督官,无论区长还是村长,也不管带着多么伟大的荣耀,没有人不跌倒,没有人不从人行道一头栽进车道。
§288tum isti Graeci palliati, capite operto qui ambulant, §289qui incedunt suffarcinati cum libris, cum sportulis, §290constant, conferunt sermones inter sese drapetae, §291obstant, obsistunt, incedunt cum suis sententiis, §292quos semper videas bibentes esse in thermipolio, §293ubi quid subripuere: operto capitulo calidum bibunt, §294tristes atque ebrioli incedunt: eos ego si offendero, §295ex unoquoque eorum exciam crépitum polentarium.
还有那些身披斗篷的希腊人,他们蒙着头走路,怀揣着书本和篮子、穿得臃肿地走着,停下脚步,聚在一起交谈,那些逃跑的奴隶,他们挡路,他们阻碍,带着他们的格言踱步,你总能看见他们在小酒馆里喝酒,偷了东西就在那里:蒙着小头喝热饮料,满脸阴沉又带着微醺踱步:如果我撞上他们,我会从他们每一个人身上,挤出大麦粥屁来。
§296tum isti qui ludunt datatim servi scurrarum in via, §297et datores et factores omnis subdam sub solum.
还有那些在街上玩传球游戏的帮闲奴隶,无论是传球的还是接球的,我都要把他们全都踩进地底下。
§298proin se domi contineant, vitent infortunio.
因此让他们呆在家里,免遭横祸。
§299Recte hic monstrat, si imperare possit.
这家伙指示得很对,要是他能发号施令的话。
nam ita nunc mos viget, §300ita nunc servitiumst: profecto modus haberi non potest.
因为现在的风气就是这样,现在的奴隶阶层就是这样:实在无法加以节制。
§301Ecquis est qui mihi commonstret Phaedromum genium meum?
有没有人能向我指出我的守护神法德鲁斯在哪里?
§302ita res subita est, celeriter mihi hómine convento est opus.
事情太突然了,我急需见到那个人。
§303Te ille quaerit.
他在找你。
§303bQuid si adeamus? heus, Curculio, te volo.
要不我们走过去? 喂,库尔库里奥,我有话对你说。
§304Quis vocat? quis nominat me?
谁在叫? 谁在喊我的名字?
§304bQui te conventum cupit.
渴望见到你的人。
§305Haud magis me cupis quam ego te cupio.
你渴望见到我的程度,绝不亚于我渴望见到你。
§305bO mea opportunitas, §306Curculio exoptate, salve.
哦,我的救星,盼望久的库尔库里奥,你好。
§306bSalve.
你好。
§306cSalvom gaudeo §307te advenire.
很开心看到你平安到达。
cedo tuam mi dexteram.
把你的右手给我。
ubi sunt spes meae?
我的希望在哪里?
§308eloquere, obsecro hércle.
告诉我,凭赫拉克勒斯起誓,求求你了。
§308bEloquere, te óbsecro, ubi súnt meae?
请告诉我,求求你,我的希望又在哪里?
§309Quid tibist?
你怎么了?
§309bTenebrae oboriuntur, genua inedia succidunt.
眼前发黑,膝盖因饥饿而发软。
§310Lassitudine hercle credo.
凭赫拉克勒斯起誓,我相信这是因为疲劳。
§310bRetine, retine me, obsecro.
扶住我,扶住我,求求你们。
§311Viden ut expálluit? datin isti sellam, ubi assidat, cito §312et aqualem cum aqua? properatin ocius?
你看见他脸色有多苍白了吗? 还不快给他拿把椅子坐下,还有装水的水罐? 你们还不快点?
§312bAnimo male est.
我觉得恶心。
§313Vin aquam?
你要水吗?
§313bSi frustulenta est, da, obsecro hercle, obsorbeam.
要是带汤渣的,就给我,凭赫拉克勒斯起誓,求求你,让我喝下去。
§314Vae capiti tuo.
呸,你这脑袋真是无可救药。
§314bObsecro hercle, facite ventum ut gaudeam.
凭赫拉克勒斯起誓,求求你们,扇点风好让我也乐乐。
§315Maxume.
好的。
§315bQuid facitis, quaeso?
请问,你们在干什么?
§315cVentum.
扇风。
§315dNolo equidem mihi §316fieri ventulum.
我可不要给我扇微风。
§316bQuid igitur vis?
那你想要什么?
§316cEsse, ut ventum gaudeam.
吃东西,好让我为食物到来而高兴。
§317Iuppiter te dique perdant.
愿朱庇特和众神毁灭你。
§317bPerii, prospicio parum, §318gramarum habeo dentes plenos, lippiunt fauces fame, §319ita cibi vacivitate venio lassis lactibus.
我完蛋了,我看不清东西,我的牙齿塞满了脏物,喉咙因饥饿而发炎,就这样,因为缺少食物,我拖着疲惫的肠子走来。
§320Iám edes aliquid.
你马上就可以吃点东西了。
§320bNolo hercle aliquid: certum quam aliquid mavolo.
凭赫拉克勒斯起誓,我不要“什么东西”:比起“什么”,我更想要“确切的东西”。
§321Immo si scias, reliquiae quae sint.
不仅如此,如果你知道剩下的是些什么。
§321bScire nímis lubet
它们在哪里?
§322ubi sient, nam illis conventis sane opus est meis dentibus.
因为我的牙齿确实急需和它们碰面。
§323Pernam, abdomen, sumen sueris, glandium— §323bAin tu omnia haec?
火腿、五花肉、母猪乳房、颈肉—— 你是说这所有的一切吗?
§324in carnario fortasse dicis.
也许你是说在肉架上。
§324bImmo in lancibus, §325quae tibi sunt parata, postquam scimus venturum.
不,是在大盘子里,这些盘子已经为你准备好了,因为我们知道你要来。
§325bVide §326ne me ludas.
注意,不要戏弄我。
§326bIta me amabit quám ego amo, ut ego haud mentior.
愿我爱的那个人也爱我,我绝对没有撒谎。
§327sed quod te misi, nihilo sum certior.
但是关于我派你去的目的,我却一点底也没有。
§327bNihil attuli.
我什么也没带来。
§328Perdidisti me.
你毁了我。
§328bInvenire possum, si mi operam datis.
如果你们听我说,我是能找到解决办法的。
§329postquam tuo iussu profectus sum, perveni in Cariam, §330video tuom sodalem, argenti rogo uti faciat copiam.
在按照您的命令出发之后,我到达了卡里亚,见到了您的朋友,请求他提供资金。
§331scires velle gratiam tuam, noluit frustrarier, §332ut decet velle hominem amicum amico, atque opitularier: §333respondit mihi paucis verbis, atque adeo fideliter, §334quod tibi est item sibi esse, magnam argenti ínopiam.
您应该知道他想报答您的恩情,他不想让您失望,正如朋友对朋友应当怀有期望并予以施救:他用寥寥数语回答了我,而且极为坦诚,说您的处境就是他的处境——极度缺钱。
§335Perdis me tuis dictis.
你的话毁了我。
§335bImmo servo et servatum volo.
不,我是在救您,并且希望您被救。
§336postquam mihi responsum est, abeo ab illo maestus ad forum
在得到答复后,我伤心地离开他,走向广场

词汇与语法注释

  1. 287quin cadat — quin(由关系代词/副词 qui 和否定词 ne 组合而成)紧接在否定表达(此处为 nec homo quisquamst...)之后,引导结果或特征从句,意为“没有……而不跌倒”或“以至于他必然跌倒”,后接虚拟语气 cadat 和 sistat。
  2. 302homine convento est opus — 无人称表达 opus est(需要)与夺格名词(此处为夺格名词 homine 和过去时被动分词 convento 的组合)连用的句型。字面意思是“需要此人已被会见的状态”,即“急需会见那个人”。
  3. 311viden ut expalluit — viden 是口语中 videsne(你看见了吗?)的缩写。在 ut(如何、多么)引导的间接感叹或间接疑问句中,古典拉丁语通常要求使用虚拟语气,但在早期拉丁语口语中,经常使用直说语气(此处为直说过去完成时/现在完成时 expalluit)。
  4. 326bIta me amabit... ut — 使用 ita... ut... 关联结构的发誓常用语。ut 从句陈述一个事实(“正如我没有撒谎”),而带有 ita 的主句将来时 amabit 表达一个愿望(“愿她也爱我”),以此保证陈述的真实性。

引用这一段

普劳图斯, 象鼻虫 §274-336. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi008.humanitext-lat2:274-336

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。