Humanitext Reader

普劳图斯 · 巴克科斯姐妹 §475-535b

姆内西洛库斯的绝望与归还黄金的决定

第 8 段,共 19 段 · 拉丁语

内容简介

吕杜斯谴责皮斯托克勒鲁斯的放荡,使姆内西洛库斯陷入绝望。姆内西洛库斯决定将金子归还给父亲并向巴基斯复仇,随后他与皮斯托克勒鲁斯相遇。

§475nam ille amico et benevolenti suo sodali sedulo §476rem mandatam exsequitur.
因为他正在为他的朋友和向他示好的挚友热心地执行受托的任务。
ipsus neque amat nec tu creduas.
他自己并不爱,你也不要相信。
§477Itane oportet rem mandatam gerere amici sedulo, §478ut ipsus in gremio osculantem mulierem teneat sedens?
难道热心地执行朋友受托的任务就应该像这样,以至于他自己坐着,把一个吻他的女人抱在怀里吗?
§479nullon pacto res mandata potest agi, nisi identidem §480manus ferát ei ad papillas, lábra ab labris nusquam auferat?
受托的任务难道绝对无法完成,除非他一次又一次地把手伸向她的乳房,并且唇片绝不离开她的嘴唇吗?
§481nám alia memorare quae illum facere vidi dispudet: §482cum manum sub vestimenta ad corpus tetulit Bacchidi §483me praesente, neque pudere quicquam.
因为提起我看见他做的其他事情真让我感到羞耻:当他在我面前把手伸进衣服下面摸向巴基斯的身体时,却没有一丝一毫的羞耻。
quid verbis opust?
何需多言?
§484mihi discipulus, tibi sodalis periit, húic filius; §485nám ego illum periisse dico quoi quidem periit pudor.
对我来说是弟子,对你来说是挚友,对这个人来说是儿子,都已经堕落了;因为我说,凡是连羞耻心都灭绝了的人,就已经完蛋了。
§489Perdidisti me, sodalis.
你毁了我,我的挚友。
egone ut illam mulierem
我怎么能不让那个女人丧命呢?
§490capitis non perdam? perire me malis malim modis.
我宁愿以极其凄惨的方式死去。
§491satin ut quem tu habeás fidelem tibi aut cui credas néscias?
难道不是已经无法确定谁对你忠实、谁又可以信任了吗?
§492Viden ut aegre patitur gnatum ésse corruptum tuom, §493suom sodalem, ut ipsus sese cruciat aegritudine?
你看他因为得知你的儿子、他的挚友堕落,是多么地难受,他自己又是多么被痛苦所折磨?
§494Mnesiloche, hoc tecum oro, ut illius animum atque ingenium regas; §495serva tibi sodalem ét mihi filium.
姆内西洛库斯,我求你这件事,请你引导他的心和品性;为你自己保住挚友,也为我保住儿子。
§495bFactum volo.
我愿照办。
§496Melius esset, me quoque una si cum illo relinqueres.
要是你把我也和他留在一起,那就更好了。
§497Adfatim est.
已经足够了。
§497bMnesiloche, cura, ei, concastiga hominem probe, §498qui dedecorat te, me amicosque alios flagitiis suis.
姆内西洛库斯,拜托了,去吧,好好惩戒那家伙,他用自己的丑行玷污了你、我以及其他朋友。
§499In te ego hoc onus omne impono.
我把这全部重担都压在你身上。
Lyde, sequere hac me.
吕杜斯,跟紧我走这边。
§499bSequor.
我跟您走。
§500Inimiciorem nunc utrum credam magis §501sodalemne esse an Bacchidem, incertum admodumst.
—— 现在我该相信究竟是我的挚友还是巴基斯是更可恶的敌人,这实在是难以确定。
§502illum exoptavit potius? habeat.
她更想要他吗? 那就让他得到她吧。
optumest.
太好了。
§503ne illa illud hercle cum malo fecit suo; §504nam mihi divini numquam quisquam creduat, §505ni ego illam exemplis plurumis planeque—amo.
凭赫拉克勒斯起誓,她这样做必定会招致她自己的祸害;因为愿神明中没有任何人再相信我,如果我不通过极多的惩诫来彻底——爱她。
§506ego faxo hau dicet nactam quem derideat.
我会让他绝说不出自己找到了可以嘲弄的人。
§507nam iam domum ibo atque—aliquid surrupiam patri.
因为现在我就要回家去,并且——从我父亲那里偷点东西。
§507aid istí dabo.
我会把那东西给那女人。
ego istanc multis ulciscar modis.
不,我会用许多方法报复她。
§508adeo égo illam cogam usque ut mendicet—meus pater.
我会逼迫她一直到她去乞讨——我的父亲。
§509sed satine ego animum mente sincera gero, §510qui ad hunc modum haec hic quae futura fabulor?
但我现在真的是理智清醒的吗,竟然在这里以这种方式空想这些将要发生的事?
§511amo hercle opino, ut pote quod pro certo sciam.
凭赫拉克勒斯起誓,我想我是爱她的,因为这可以确信。
§512verum quam illa umquam de mea pecunia §513ramenta fiat plumea propensior, §514mendicum malim mendicando vincere.
但是,比起她能从我的钱财中获得哪怕像一根羽毛的屑末那样的好处,我宁愿在乞讨上胜过乞丐。
§515numquam edepol viva me inridebit.
凭波鲁克斯起誓,她活着的时候绝别想嘲笑我。
nam mihi §516decretumst renumerare iam omne aurum patri.
因为对我来说,我已经决定现在就把所有的金子都还给父亲。
§517igitur mi inani atque inopi subblandibitur §518tum quom blandiri nihilo pluris referet, §519quam si ad sepulcrum mortuo narres logos.
那么,当我是空空如也、一贫如洗时,她会对我献谄媚,而在那个时候,谄媚将毫无用处,就像在坟墓前对死人讲故事一样。
§520profecto stabilest me patri aurum reddere.
确实,把金子还给父亲是我坚定的决定。
§521eadem éxorabo, Chrysalo causa mea §522pater ne noceat, neu quid ei suscenseat §523mea causa de auro quod eum ludificatus est; §524nam illi aequomst me consulere, qui causa mea §525mendacium éi dixit.
同时,我会说服父亲,让他为了我的缘故不要伤害克吕萨鲁斯,也不要对他发任何火,为了我的缘故,因为关于金子克吕萨鲁斯戏弄了他;因为为他着想是理所应当的,他为了我的缘故对他说了谎。
vos me sequimini.
你们,跟我来。
§526Rébus aliis antevortar, Bacchis, quae mandas mihi: §527Mnesilochum ut requiram atque ut eum mecum ad te adducam simul.
—— 我会把其他事情都放在一边,巴基斯,先做你吩咐我的事:寻找姆内西洛库斯,并将他和我一同带到你那里去。
§528nam illud animus meus miratur, si a me tetigit nuntius, §529quid remoretur.
因为如果我的信差已经送达了他那里,我的心正奇怪他为何耽搁。
ibo ut visam huc ad eum, si forte est domi.
我要到他的住处去看看,如果他正巧在家里。
§530Reddidi patrí omne aurum.
我已经把所有的金子还给了父亲。
nunc ego illam me velim §531convenire, postquam inanis sum, contemptricem meam.
现在,我希望那个轻视我的女人在我一无所有之后来见我。
§532sed veniam mihi quam gravate páter dedit de Chrysalo; §533verum postremo impetravi, ut ne quid ei suscenseat.
但我父亲是多么勉强地同意赦免克吕萨鲁斯啊;不过最后我还是争取到了让他不对他发火。
§534Estne hic meus sodalis?
这是我的挚友吗?
§534bEstne hic hostis, quem aspicio, meus?
我看见的是我的敌人吗?
§535Certe is est.
确实是他。
§535bIs est.
是他。

词汇与语法注释

  1. §489egone ut illam mulierem capitis non perdam? — 这是一个带有 ut 和虚拟语气(perdam)的表示愤慨的独立疑问句(indignant question),表达了“我怎能不彻底毁灭那个女人(我一定要毁灭她)”的强烈决心和愤怒。capitis perdere(字面意为“判处死罪”或“剥夺生命”)是比喻性地使用司法术语,表示彻底毁灭。
  2. §505ni ego illam exemplis plurumis planeque—amo. — 这是一个展现姆内西洛库斯矛盾心理的喜剧性顿呼(aposiopesis)用法。在发誓复仇的语境中(“除非我用极多的惩罚来彻底[毁灭/惩罚]她……”),他却在末尾突然说出了 amo(我爱她),将愤怒与难以克制的爱意作对比,表现其心理上的混乱。
  3. §508ut mendicet—meus pater. — 这是一个喜剧性的反转(para prosdokian)。读者原本以为结果从句 ut mendicet(以至于她去乞讨)的主语是巴基斯,但在停顿之后,他突然加上了 meus pater(我的父亲)。这幽默地表明,因为要偷父亲的钱去献给她,最终沦为乞丐的将是他的父亲。
  4. §532sed veniam mihi quam gravate pater dedit de Chrysalo — 带有直陈式 dedit 的 quam gravate(多么勉强地)在此处作为主句的感叹句,借用了间接疑问句的形式。

引用这一段

普劳图斯, 巴克科斯姐妹 §475-535b. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi004.humanitext-lat2:475-535b

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。