§74nam me hodie oravit Argyrippus filius, §75uti sibi amanti facerem argenti copiam; §76et íd ego percupio obsequi gnato meo.
因为今天我的儿子阿耳古里普斯央求我,帮恋爱中的他筹措一笔钱;而我非常渴望顺从我儿子的这个愿望。
虽然他的母亲把他管得很严、很紧,就像寻常父亲们所习惯的那样:但这些我都不予理会。
§80praesertim quom is me dignum quoi concrederet §81habuit, me habere honorem eius ingenio decet; §82quom me adiit, ut pudentem gnatum aequomst patrem, §83cupio esse amicae quod det argentum suae.
特别是既然他把我当作值得信赖和倾诉的人,我理当对他的这份信任予以尊重;既然他来找我,就像一个顺从的儿子对待父亲那样理所当然,我渴望能有钱让他送给他的情妇。
§84Cupis id quod cupere te nequiquam intellego.
您渴望着那件事,但我明白您这是徒劳的渴望。
您的妻子带了带陪嫁奴隶萨乌雷亚,他的权力比您手里的还要大。
§87Argentum accepi, dote imperium vendidi.
我收了钱,因那份嫁妆而卖掉了我的支配权。
§88nunc verba in pauca conferam quid te velim.
现在我用几句话简短地说明一下我想让你做什么。
§90bVnde gentium?
究竟从哪里弄来?
§91Me defraudato.
从我这儿骗取。
§93defraudem te ego? age sís, tu sine pennis vola.
我骗您? 行啊,那求您不长翅膀飞一下试试。
您自己手里什么都没有,我能从您身上骗走什么,除非您反过来从您妻子那里骗走点什么?
§96Qua me, qua uxorem, qua tu servom Sauream §97potes, circumduce, aufer; promitto tibi §98non offuturum, si id hodie effeceris.
无论从我这儿,还是从我妻子那儿,或是从奴隶萨乌雷亚那儿,只要你做得到,去设法哄骗、拿走吧;我向你保证,如果你今天办成了这件事,绝不会对你不利。
您干脆顺便命令我去空中钓鱼,或者在茫茫大海中央用投网打猎吧。
† §101Tibi optionem sumito Leonidam, §102fabricare quidvis, quidvis comminiscere: §103perficito, argentum hodie ut habeat filius, §104amicae quod det.
把莱奥尼达选作你的帮手,捏造什么都行,策划什么都好:务必让我儿子今天拿到钱,好送给他的情妇。
§104bQuid ais tu, Demaenete?
德莫内图斯,您在说什么呢?
§105Quid vis?
你想要什么?
万一我不小心陷入圈套,被敌人截获了,您会把我赎回来吗?
§107Redimam.
我会赎回你。
§107bTum tu igitur aliud cura quid lubet.
那么,您就去管别的您喜欢的事吧。
§108ego eo ad forum, nisi quid vis.
如果您没什么事,我就去广场了。
§108bEi, bene ambula.
去吧,一路顺风。
§109atque audin etiam?
还有,你在听吗?
§109bEcce.
在这儿呢。
§110bVbicumque libitum erit animo meo.
在我心里乐意的任何地方。
§111profecto nemo est quem iam dehinc metuam mihi §112ne quid nocere possit, cum tu mihi tua §113oratione omnem animum ostendisti tuom.
的确,从今以后我再也没有什么人需要害怕,担心他会伤害到我,因为您已经用您的话语向我展示了您全部的心意。
§114quin te quoque ipsum facio haud magni, si hoc patro.
不仅如此,如果我办成了这件事,连您本人我也不怎么放在眼里了。
§115pergam quo occepi atque ibi consilia exordiar.
我要去刚才出发的地方,并在那里开始筹划。
§116Audin tu? apud Archibulum ego ero argentarium.
听到了吗? 我会在钱商阿耳基布鲁斯那里。
§117Nempe in foro?
当然是在广场上吧?
§117bIbi, si quid opus fuerit.
在那里,如果有需要的话。
§117cMeminero.
我会记着的。
— 没有哪个奴隶能比这家伙更坏,也没有比他更狡猾、更难防范的人了。
§120eidem homini, si quid recte curatum velis, §121mandes: moriri sese misere mavolet, §122quam non perfectum reddat quod promiserit.
同样是这个人,如果你有什么事想办得妥妥帖帖,尽可委托给他:他宁可悲惨地死去,也绝不肯不把承诺过的事办妥。
因为我知道,我儿子拿那笔钱,就像我看见手里拿的这根拐杖一样真切。
§125sed quid ego cesso ire ad forum, quo inceperam?
可是,我为什么还迟疑着不去广场,我本来就是要去那里的?
§126atque ibi manebo apud argentarium.
那么我就到那个钱商那里等着吧。
— §127Sícine hoc fít? foras aédibus me éici?
— 难道事情是这样的吗? 我竟然被赶出了家门!
§128promerenti optume hocin preti redditur?
对一个立下大功的人,这就是回报给他的代价吗?
§129bene merenti mala es, male merenti bona es; §130at malo cum tuo, nam iam ex hoc loco §131íbo ego ad trés viros vóstraque ibi nómina
对有功的人你刻薄,对无功的人你反而宽厚;但这会成为你的灾祸,因为现在我就要从这里去找三位执法长官,并在那里把你们的名字登记在案。
我要让你和你的女儿因死罪而毁灭,你们这些诱惑者、祸害、青年人的克星!
因为大海算不上大海,你们才是最凶险的大海;因为在大海里我找到了财富,在这里我却被榨光了家产。
§136ingrata atque inrita esse omnia intellego §137quae dedi et quod bene feci, at posthac tibi §138mále quod potero fácere faciam, méritoque id faciám tuo.
我明白我所给的一切和所行的善意,全都是白费、不被感激的,但从今以后,凡是我能对你做出的坏事,我必将做尽,而你这也是咎由自取。