Humanitext Reader

普劳图斯 · 安菲特律翁 §797-853b

阿尔克墨涅详述昨夜与求证纳乌克拉特斯

第 14 段,共 19 段 · 拉丁语

内容简介

阿尔克墨涅详细描述了她昨晚与安菲特律翁度过的时光,这引起了安菲特律翁对她贞洁的怀疑。为了澄清疑惑,安菲特律翁提出从船上带来她的亲属纳乌克拉特斯作为证人。

§797huic dedisti, post hanc rursum óbsignasti clanculum.
把那件东西给了她,然后又暗中把它重新封好。
§798Ei mihi, iam tu quoque huius adiuvas insaniam?
唉,您现在也顺着她的疯话说了吗?
§799ain heri nos advenisse huc?
你说我们昨天到了这里?
§799bAio, adveniensque ilico §800me salutavisti, et ego te, et osculum tetuli tibi.
是的,并且你一到这里,你就向我问候,我也向你问候,而且我还吻了你。
§801Iam illud non placet principium de osculo.
关于亲吻的这开头,我就已经不喜欢了。
§801bPerge exsequi.
继续说下去。
§802Lavisti.
你洗了澡。
§802bQuid postquam lavi?
我洗完澡之后呢?
§802cAccubuisti.
你入席了。
§802dEuge optime.
好极了。
§803nunc exquire.
现在质问吧。
§803bNe interpella. perge porro dicere.
别插嘴,继续往下说。
§804Cena adposita est; cenavisti mecum, ego accubui simul.
晚宴呈上来了;你和我一起进餐,我也和你一起入席。
§805In eodem lectó?
在同一张卧榻上?
§805bIn eodem.
同一张上。
§805cEi, non placet convivium.
唉,这宴会真让人不高兴。
§806Sine modo argumenta dicat.
且让她把证据说出来。
quid postquam cenavimus?
我们吃完饭后呢?
§807Te dormitare aibas; mensa ablata est, cubitum hinc abiimus.
你说你困了;餐桌被撤去,我们便从这里去睡觉了。
§808Vbi tu cubuisti?
你睡在哪里?
§808bIn eodem lectó tecum una in cubiculo.
在卧室里,和你一起在同一张卧榻上。
§809Perdidisti.
你把我毁了。
§809bQuid tibi est?
您怎么了?
§809cHaec me modo ad mortem dedit.
她刚才把我逼上了绝路。
§810Quid iam, amabo?
究竟是为了什么,求求您?
§810bNe me appella.
别叫我。
§810cQuid tibi est?
您怎么了?
§810dPerii miser, §811quia pudicitiae huius vitium me hinc absente est additum.
倒霉的我完了,因为我不在家的时候,她的贞洁受到了玷污。
§812Obsecro ecastor, cur istuc, mi vir, ex ted audio?
凭卡斯托尔起誓,我的丈夫,为什么我会从您口中听到这样的话?
§813Vir ego tuos sim? ne me appella, falsa, falso nomine.
我是你的丈夫? 别用虚假的名字叫我,虚伪的女人。
§814Haeret haec res, si quidem haec iam mulier facta est ex viro.
这事情陷入僵局了,如果这个女人真的已经被别的男人变成了妇人。
§815Quid ego feci, qua istaec propter dicta dicantur mihi?
我做了什么,要被说这种话?
§816Tute edictas facta tua, ex me quaeris quid deliqueris.
你亲口说出你做过的事,却还问我你犯了什么错。
§817Quid ego tibi deliqui, si, cui nupta sum, tecum fui?
如果我与我所嫁的人,也就是您,在一起,那我对您犯了什么错?
§818Tun mecum fueris? quid illac impudente audacius?
你曾与我在一起? 有什么比那个无耻的女人更大胆的?
§819saltem, tute si pudoris egeas, sumas mutuom.
至少,如果你自己缺乏羞耻心,也该去借一点。
§820Istuc facinus, quod tu insimulas, nostro generi non decet.
你所指控的恶行,不配发生在我们家族中。
§821tu si me inpudicitiai captas, capere non potes.
如果你想抓住我通奸的证据,你是抓不到的。
§822Pro di immortales, cognoscin tu me saltem, Sosia?
不朽的神啊,索西亚,至少你还认得我吧?
§823Propemodum.
差不多。
§823bCenavin ego heri in navi in portu Persico?
我昨天在波斯港的船上吃过饭吗?
§824Mihi quoque adsunt testes, qui illud quod ego dicam adsentiant.
我也有证人在场,他们会同意我所说的话。
§825Nescio quid istúc negoti dicam, nisi si quispiam est §826Amphitruó alius, qui forte ted hinc absenti tamen §827tuam rem curet teque absente hic munus fungatur tuom.
我不知道该怎么称呼这件事,除非有另一个安菲特律翁,他碰巧在你不在的时候,照料你的事务,并在你缺席时在此履行你的职责。
§828nam quod de illo subditivo Sosia mirum nimis, §829certe de istoc Amphitruone iam alterum mirum est magis.
因为关于那个冒牌的索西亚,事情已经够奇怪了,当然关于这个安菲特律翁,现在又有了另一个更奇怪的奇迹。
§830Nescio quis praestigiator hanc frustratur mulierem.
不知是哪个魔术师在戏弄这个女人。
§831Per supremi regis regnum iuro et matrem familias §832Iunonem, quam me vereri et metuere est par maxume, §833ut mi extra unum te mortalis nemo corpus corpore §834contigit, quo me impudicam faceret.
我凭着至高无上的国王的王权和一国之母朱诺起誓,她是我最应当敬畏和害怕的,除了你一个人,没有任何凡人的身体接触过我的身体,从而使我变得不贞。
§834bVera istaec velim.
我希望这是真的。
§835Vera dico, sed nequiquam, quoniam non vis credere.
我说的是真话,但无济于事,因为你不愿意相信。
§836Mulier es, audacter iuras.
你是女人,誓言发得很泼辣。
§836bQuae non deliquit, decet §837audacem esse, confidenter pro se et proterve loqui.
没有犯错的女人,应当勇敢无畏,自信而坚定地为自己说话。
§838Satis audacter.
够泼辣的。
§838bVt pudicam decet.
正如贞洁的女子所当做的。
§838c†In verbis probas.
你在言词上证明了。
§839Non ego illam mihi dotem duco esse, quae dos dicitur, §840sed pudicitiam et pudorem et sedatum cupidinem, §841deum metum, parentum amorem et cognatum concordiam, §842tibi morigera atque ut munifica sim bonis, prosim probis.
我不认为人们所说的嫁妆是我的嫁妆,而是贞洁、羞耻、克制的欲望,对神明的敬畏、对父母的爱和与亲属的和睦,对你顺从,对善人慷慨,对正直的人有益。
§843Ne ista edepol, si haec vera loquitur, examussim est optima.
凭波鲁克斯起誓,如果她说的是真的,她真是完美到极点了。
§844Delenitus sum profecto ita, ut me qui sim nesciam.
我真的被弄得神魂颠倒,连自己是谁都不知道了。
§845Amphitruo es profecto, cave sis ne tu te usu perduis: §846ita nunc homines immutantur, postquam peregre advenimus.
您当然是安菲特律翁,请小心不要因使用而失去了自己:因为自我们从国外回来后,人们现在都变得如此之快。
§847Mulier, istam rem inquisitam certum est non amittere.
女人,我决定不能不调查清楚这件事。
§848Edepol me libente facies.
凭波鲁克斯起誓,你会如我所愿地去做。
§848bQuid ais? responde mihi,
你说什么?
§849quid si adduco tuom cognatum húc a navi Naucratem, §850qui mecum una vectust una navi, atque is si denegat §851facta quae tu facta dicis, quid tibi aequom est fieri?
回答我,如果我把你的亲戚纳乌克拉特斯从船上带到这里,他曾与我同乘一条船,而如果他否认你所说发生过的那些事,那你应该受到什么惩罚?
§852numquid causam dicis, quin te hoc multem matrimonio?
你有什么理由反对我惩罚你脱离这门婚事?
§853Si deliqui, nulla causa est.
如果我犯了错,我没有怨言。
§853bConvenit.
一言为定。
tu, Sosia,
你,索西亚,

词汇与语法注释

  1. 811me hinc absente — 夺格绝对结构。代名词 me 和现在分词 absente(源自 absum)均为夺格,表示时间或伴随状况:“当我不在此时”。
  2. 814ex viro — 介词 ex 在此具有双关含义。一方面可以理解为“被(其丈夫)男人生育/转变(成为妇人)”,另一方面也可以指“因为某个男人(而成为妇人,即失去贞洁)”。在索西亚的语境中,这是一个暗示她被别的男人变成了妇人的双关语。
  3. 833ut — 紧跟在誓言(iuro)之后的 ut 引导的从句。在古拉丁语的盟誓用法中,当发誓某事“没有发生”时,ut 可以单独使用来引导否定句(相当于 ut non),意为“没有任何凡人碰过……”。
  4. 845usu perduis — "perduis" 是现在时虚拟语气第二人称单数的古体形式(古典标准形式为 perdas)。"usu perdere" 是一个法律比喻,源自“时效取得”(usucapio,即通过长期占有而获得所有权),幽默地警告安菲特律翁,不要因为让别人代替自己,而在法律上“因时效而失去”自己。

引用这一段

普劳图斯, 安菲特律翁 §797-853b. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi001.humanitext-lat2:797-853b

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。