Humanitext Reader

波利比奥斯 · 历史 §3.53.1-3.53.10

击退伏兵与汉尼拔抵达阿尔卑斯山顶

第 212 段,共 1311 段 · 希腊语

内容简介

汉尼拔遭遇蛮族的伏击并蒙受惨重损失,但因将重装步兵部署在后卫而免于全军覆没,最终抵达阿尔卑斯山的最高山口并让军队休整。

§3.53.1περαιουμένων αὐτῶν.
正当他们通过时。
ἐν ᾧ καιρῷ πάντας ἄρδην ἀπολέσθαι συνέβη τοὺς περὶ τὸν Ἀννίβαν, εἰ μὴ δεδιότες ἀκμὴν ἐπὶ ποσὸν καὶ προορώμενοι τὸ μέλλον τὰ μὲν σκευοφόρα καὶ τοὺς ἱππεῖς εἶχον ἐν τῇ πρωτοπορείᾳ, τοὺς δʼ ὁπλίτας ἐπὶ τῆς οὐραγίας.
在那一时刻,如果汉尼拔的部众没有因为仍有些许恐惧并预见到未来,而将行李队和骑兵部署在先遣队,将重装步兵部署在后卫,他们本会遭遇全军覆没。
§3.53.2τούτων δʼ ἐφεδρευόντων ἔλαττον συνέβη γενέσθαι τὸ πάθος· οὗτοι γὰρ ἔστεξαν τὴν ἐπιφορὰν τῶν βαρβάρων.
由于这些步兵在后方戒备,灾难才得以减轻;因为他们抵挡住了蛮族的冲击。
§3.53.3οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τούτου συγκυρήσαντος πολύ τι πλῆθος καὶ τῶν ἀνδρῶν καὶ τῶν ὑποζυγίων καὶ τῶν ἵππων διεφθάρη.
尽管如此,在这场变故中,仍有大量的士兵、驮兽和马匹丧生。
§3.53.4τῶν γὰρ τόπων ὑπερδεξίων ὄντων τοῖς πολεμίοις, ἀντιπαράγοντες οἱ βάρβαροι ταῖς παρωρείαις καὶ τοῖς μὲν τὰς πέτρας ἐπικυλίοντες τοὺς δʼ ἐκ χειρὸς τοῖς λίθοις τύπτοντες εἰς ὁλοσχερῆ διατροπὴν καὶ κίνδυνον ἦγον, §3.53.5οὕτως ὥστʼ ἀναγκασθῆναι τὸν Ἀννίβαν μετὰ τῆς ἡμισείας δυνάμεως νυκτερεῦσαι περί τι λευκόπετρον ὀχυρὸν χωρὶς τῶν ἵππων καὶ τῶν ὑποζυγίων, ἐφεδρεύοντα τούτοις, ἕως ἐν ὅλῃ τῇ νυκτὶ ταῦτα μόλις ἐξεμηρύσατο τῆς χαράδρας.
因为地形对敌人十分有利,蛮族沿着山麓并排行进,一边向一些人滚下巨石,一边亲手用石块砸向另一些人,使他们陷入彻底的混乱和危险之中,以至于汉尼拔被迫与半数军队在一处险要的白石堆附近过夜,与马匹和驮兽分离,以便掩护它们,直到它们在整个夜间艰难地从深谷中撤出。
§3.53.6τῇ δʼ ἐπαύριον τῶν πολεμίων χωρισθέντων, συνάψας τοῖς ἱππεῦσι καὶ τοῖς ὑποζυγίοις προῆγε πρὸς τὰς ὑπερβολὰς τὰς ἀνωτάτω τῶν Ἄλπεων, ὁλοσχερεῖ μὲν οὐδενὶ περιπίπτων ἔτι συστήματι τῶν βαρβάρων, κατὰ μέρη δὲ καὶ κατὰ τόπους παρενοχλούμενος ὑπʼ αὐτῶν· §3.53.7ὧν οἱ μὲν ἀπὸ τῆς οὐραγίας, οἱ δʼ ἀπὸ τῆς πρωτοπορείας ἀπέσπων τῶν σκευοφόρων ἔνια, προσπίπτοντες εὐκαίρως.
次日,敌军离去后,他与骑兵和驮兽汇合,向阿尔卑斯山最高处的山口前进,此时他已不再遭遇任何成规模的蛮族部队,但仍受到他们零星和局部的骚扰;他们中有人在后方,有人在前方,乘隙袭击并劫走了一些行李。
μεγίστην δʼ αὐτῷ παρείχετο χρείαν τὰ θηρία· §3.53.8καθʼ ὃν γὰρ ἂν τόπον ὑπάρχοι τῆς πορείας ταῦτα, πρὸς τοῦτο τὸ μέρος οὐκ ἐτόλμων οἱ πολέμιοι προσιέναι, τὸ παράδοξον ἐκπληττόμενοι τῆς τῶν ζῴων φαντασίας.
在此期间,大象发挥了极大的作用;因为无论大象出现在行军队列的哪个位置,敌人都因惊恐于这些野兽奇异的外表而不敢靠近那个方向。
§3.53.9ἐναταῖος δὲ διανύσας εἰς τὰς ὑπερβολὰς αὐτοῦ κατεστρατοπέδευσε καὶ δύʼ ἡμέρας προσέμεινε, βουλόμενος ἅμα μὲν ἀναπαῦσαι τοὺς διασῳζομένους, ἅμα δὲ προσδέξασθαι τοὺς ἀπολειπομένους.
在第九天,他抵达了山口并在此驻营,停留了两天,既为了让幸存者得到休息,也为了等待落伍的人。
§3.53.10ἐν ᾧ καιρῷ συνέβη πολλοὺς μὲν ἵππους τῶν ἀπεπτοημένων, πολλὰ δʼ ὑποζύγια τῶν ἀπερριφότων τὰ φορτία παραδόξως ἀναδραμεῖν τοῖς στίβοις ἑπόμενα
在此期间,令人意想不到的是,许多因受惊而逃跑的马匹,以及许多甩掉负重的驮兽,竟沿着足迹跟了上来。

词汇与语法注释

  1. 3.53.1συνέβη ... εἰ μὴ ... εἶχον — 虚拟语气条件句。归结句的动词 συνέβη 缺少通常伴随虚拟语气的助词 ἄν。这种省略具有强调事态几乎就要发生之紧迫事实性的修辞效果。
  2. 3.53.1ἀκμὴν — 希腊化时期的副词用法,相当于古典阿提卡方言的 ἔτι(依然、仍然),修饰分词 δεδιότες(恐惧)。
  3. 3.53.8καθʼ ὃν γὰρ ἂν τόπον ὑπάρχοι — 助词 ἄν 与祈愿语气(ὑπάρχοι)联用,表示过去不特定情况下的反复(“每当在……的地方”)。在古典阿提卡方言中,通常使用 ἄν 搭配虚拟语气,或不带 ἄν 的祈愿语气;而这种混合使用是希腊化时期希腊语的典型特征。

引用这一段

波利比奥斯, 历史 §3.53.1-3.53.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0543.tlg001.humanitext-grc2:3.53.1-3.53.10

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。