§2.35.1διόλανον εἷλε κατὰ κράτος.
……[梅迪]奥拉农强攻下来。
οὗ συμβαίνοντος οἱ προεστῶτες τῶν Ἰνσόμβρων ἀπογνόντες τὰς τῆς σωτηρίας ἐλπίδας πάντα τὰ καθʼ αὑτοὺς ἐπέτρεψαν τοῖς Ῥωμαίοις.
此事发生后,英苏布雷人的领袖们绝望于生还的希望,将自身的一切全权委托给罗马人。
§2.35.2ὁ μὲν οὖν πρὸς τοὺς Κελτοὺς πόλεμος τοιοῦτον ἔσχε τὸ τέλος, κατὰ μὲν τὴν ἀπόνοιαν καὶ τόλμαν τῶν ἀγωνιζομένων ἀνδρῶν, ἔτι δὲ κατὰ τὰς μάχας καὶ τὸ πλῆθος τῶν ἐν αὐταῖς ἀπολλυμένων καὶ παραταττομένων οὐδενὸς καταδεέστερος τῶν ἱστορημένων, §2.35.3κατὰ δὲ τὰς ἐπιβολὰς καὶ τὴν ἀκρισίαν τοῦ κατὰ μέρος χειρισμοῦ τελέως εὐκαταφρόνητος διὰ τὸ μὴ τὸ πλεῖον ἀλλὰ συλλήβδην ἅπαν τὸ γινόμενον ὑπὸ τῶν Γαλατῶν θυμῷ μᾶλλον ἢ λογισμῷ βραβεύεσθαι.
因此,对凯尔特人的战争便以此种方式结束。 就参战者的拼死决心与胆识,以及战斗和在战斗中列阵及阵亡的人数而言,此战不亚于历史记载中的任何战争;然而,就其战略意图和具体指挥上的盲目而言,它完全是微不足道的,因为高卢人所做的一切行动,并非仅是大部分,而是毫无例外地,皆是由冲动而非理性所主导。
§2.35.4περὶ ὧν ἡμεῖς συνθεωρήσαντες μετʼ ὀλίγον χρόνον αὐτοὺς ἐκ τῶν περὶ τὸν Πάδον πεδίων ἐξωσθέντας, πλὴν ὀλίγων τόπων τῶν ὑπʼ αὐτὰς τὰς Ἄλπεις κειμένων, οὐκ ᾠήθημεν δεῖν οὔτε τὴν ἐξ ἀρχῆς ἔφοδον αὐτῶν ἀμνημόνευτον παραλιπεῖν οὔτε τὰς μετὰ ταῦτα πράξεις οὔτε τὴν τελευταίαν ἐξανάστασιν, §2.35.5ὑπολαμβάνοντες οἰκεῖον ἱστορίας ὑπάρχειν τὰ τοιαῦτʼ ἐπεισόδια τῆς τύχης εἰς μνήμην ἄγειν καὶ παράδοσιν τοῖς ἐπιγινομένοις, §2.35.6ἵνα μὴ τελέως οἱ μεθʼ ἡμᾶς ἀνεννόητοι τούτων ὑπάρχοντες ἐκπλήττωνται τὰς αἰφνιδίους καὶ παραλόγους τῶν βαρβάρων ἐφόδους, ἀλλʼ ἐπὶ ποσὸν ἐν νῷ λαμβάνοντες ὡς ὀλιγοχρόνιόν ἐστι καὶ λίαν εὔφθαρτον τὸ τῶν βαρβάρων πλῆθος τοῖς σὺν νῷ κινδυνεύουσι τὴν ἔφοδον αὐτῶν ὑπομένωσι καὶ πάσας ἐξελέγχωσι τὰς σφετέρας ἐλπίδας πρότερον ἢ παραχωρῆσαί τινος τῶν ἀναγκαίων.
考虑到他们在不久之后便被驱逐出波河一带的平原,仅留下紧邻阿尔卑斯山麓的少数地方,我们认为不应在历史中对他们最初的入侵、其后的行动以及最后的逐出不予记载,因为我们认为,将命运的此种类情节载入记忆并传诸后世,乃是历史的本分,以免我们的后人因对此完全无知,而对蛮族突然且不可思议的入侵感到惊慌失措,而是能在某种程度上认识到,蛮族的乌合之众其实是短暂且极易瓦解的,从而能让那些以理智面对危险的人们顶住他们的进攻,并在让出任何切身利益之前,穷尽自己的一切希望。
§2.35.7καὶ γὰρ τοὺς τὴν Περσῶν ἔφοδον ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα καὶ Γαλατῶν ἐπὶ Δελφοὺς εἰς μνήμην καὶ παράδοσιν ἡμῖν ἀγαγόντας οὐ μικρὰ μεγάλα δʼ οἴομαι συμβεβλῆσθαι πρὸς τοὺς ὑπὲρ τῆς κοινῆς τῶν Ἑλλήνων ἐλευθερίας ἀγῶνας.
因为,那些将波斯人对希腊的入侵以及高卢人对德尔斐的袭击记录并传授给我们的人,我认为他们对争取希腊人共同自由的斗争做出了非同小可、甚至是重大的贡献。
§2.35.8οὔτε γὰρ χορηγιῶν οὔθʼ ὅπλων οὔτʼ ἀνδρῶν πλῆθος καταπλαγεὶς ἄν τις ἀποσταίη τῆς τελευταίας ἐλπίδος, τοῦ διαγωνίζεσθαι περὶ τῆς σφετέρας χώρας καὶ πατρίδος, λαμβάνων πρὸ ὀφθαλμῶν τὸ παράδοξον τῶν τότε γενομένων καὶ μνημονεύσας ὅσας μυριάδας καὶ τίνας τόλμας καὶ πηλίκας παρασκευὰς ἡ τῶν σὺν νῷ καὶ μετὰ λογισμοῦ κινδυνευόντων αἵρεσις καὶ δύναμις καθεῖλεν.
因为,没有任何人会因物资、武器或人数之多而感到恐惧,进而放弃为了自己的领土和祖国战斗到底的最后希望,如果他能将当时发生的奇迹历历在目,并记住:那些凭借智慧和理性面对危险之人的决心与力量,曾击败了多少万大军、何等的气焰以及何其庞大的战备。
§2.35.9ὁ δʼ ἀπὸ Γαλατῶν φόβος οὐ μόνον τὸ παλαιὸν ἀλλὰ καὶ καθʼ ἡμᾶς ἤδη πλεονάκις ἐξέπληξε τοὺς Ἕλληνας.
而对高卢人的恐惧,不仅在古代,甚至在我们的时代也已多次使希腊人陷入惊恐。
§2.35.10διὸ καὶ μᾶλλον ἔγωγε παρωρμήθην ἐπὶ τὸ κεφαλαιώδη μὲν ἀνέκαθεν δὲ ποιήσασθαι τὴν ὑπὲρ τούτων ἐξήγησιν.
因此,我自己更受到鼓舞,决定对这些事情做一个虽然简要、但追根溯源的阐述。