Humanitext Reader

七十士译本 · 路得记 §1.1-1.22

拿俄米的丧亲与同路得归回伯利恒

第 1 段,共 4 段 · 希腊语

内容简介

拿俄米一家因饥荒迁往摩押,其丈夫和两个儿子相继去世。拿俄米决定返回故乡伯利恒,忠贞的儿媳路得坚决与她同行。

§1.1ΚΑΙ ἐγένετο ἐν τῷ κρίνειν τοὺς κριτὰς καὶ ἐγένετο λιμὸς ἐν τῆ γῆ·
当士师秉政的时候,国中发生饥荒。
καὶ ἐπορεύθη ἀνὴρ ἀπὸ Βαιθλέεμ τῆς ᾿Ιούδα τοῦ παροικῆσαι ἐν ἀγρῷ Μωάβ, αὐτὸς καὶ ἡ γυνὴ αὐτοῦ καὶ οἱ υἱοὶ αὐτοῦ.
在犹大的伯利恒,有一个人带着妻子和两个儿子往摩押地去寄居。
§1.2καὶ ὄνομα τῷ ἀνδρὶ ᾿Αβειμέλεχ, καὶ ὄνομα τοῖς δυσὶν υἱοῖς αὐτοῦ Μααλὼν καὶ ών, ᾿Εφραθαῖοι ἐκ Βαιθλέεμ τῆς Ἰούδα·
这人名叫亚比米勒,他的两个儿子名叫玛伦和翁,都是犹大伯利恒的以法他人。
καὶ ἥλθοσαν εἰς ἀγρὸν καὶ ἦσαν ἐκεῖ.
他们到了摩押地,就住在那里。
§1.3καὶ ἀπέθανεν ᾿Αβειμέλεχ ὁ ἀνὴρ τῆς Νωεμείν, καὶ κατελείφθη αὕτη καὶ οἱ δύο υἱοὶ αὐτῆς.
后来拿俄米的丈夫亚比米勒死了,剩下她和两个儿子。
§1.4καὶ ἐλάβοσαν ἑαυτοῖς γυναῖκας Μωαβείτιδας· ὄνομα τῇ μιᾷ ᾿Ορφά, καὶ ὄνομα τῇ δευτέρᾳ ῾Ρούθ· καὶ κατῴκησαν ἐκεῖ ὡς δέκα ἔτη.
这两个儿子娶了摩押女子为妻,一个名叫俄珥巴,一个名叫路得,在那里住了约有十年。
§1.5καὶ ἀπέθανον καί γε ἀμφότεροι, Μααλὼν καὶ Χελαιών· καὶ κατελείφθη ἡ γυνὴ ἀπὸ τοῦ ἀνδρὸς αὐτῆς καὶ ἀπὸ τῶν δύο υἱῶν αὐτῆς.
玛伦和基连二人都死了,那妇人就没有了丈夫,也没有了儿子。
§1.6Καὶ ἀνέστη αὕτη καὶ αἱ δύο νύμφαι αὐτῆς καὶ ἀπέστρεψαν ἐξ ἀγροῦ Μωάβ, ὅτι ἤκουσαν ἐν ἀγρῷ Μωὰβ ὅτι ᾿Επέσκεπται Κύριος τὸν λαὸν αὐτοῦ, δοῦναι αὐτοῖς ἄρτους.
她便与两个儿媳起身,要从摩押地归回;因为她在摩押地听见主眷顾自己的百姓,赐粮食给他们。
§1.7καὶ ἐξῆλθεν ἐκ τοῦ τόπου οὗ ἦν ἐκεῖ, καὶ αἱ δύο νύμφαι αὐτῆς μετ᾿ αὐτῆς·
于是她离开所住的地方,两个儿媳也同她在一起。
καὶ ἐπορεύοντο ἐν τῇ ὁδῷ τοῦ ἐπιστρέψαι εἰς τὴν γῆν Ἰούδα.
她们在路上走着,要回犹大地去。
§1.8καὶ εἶπεν Νωεμεὶν ταῖς νύμφαις αὐτῆς Πορεύεσθε δή, ἀποστράφητε ἑκάστη εἰς οἶκον μητρὸς αὐτῆς·
拿俄米对两个儿媳说:“你们去吧,各人回娘家去。
ποιήσαι κύριος μεθ’ ὑμῶν ἔλεος, καθὼς ἐποιήσατε μετὰ τῶν τεθνηκότων καὶ μετ’ ἐμοῦ·
愿主恩待你们,像你们恩待已死的人与我一样。
§1.9δῴη κύριος ὑμῖν καὶ εὕροιτε ἀνάπαυσιν, ἑκάστη ἐν οἴκῳ ἀνδρὸς αὐτῆς.
愿主使你们各人在新夫家中得平安。
καὶ κατεφίλησεν αὐτάς·
”于是拿俄米与她们亲嘴。
καὶ ἐπῆραν τὴν φωνὴν αὐτῶν καὶ ἔκλαυσαν. §1.10καὶ εἶπαν αὐτῇ Μετὰ σοῦ ἐπιστρέφομεν εἰς τὸν λαόν σου.
她们就放声大哭,对她说:“不然,我们必与你一同回你本族那里去。
§1.11καὶ εἶπεν Νωεμείν ᾿Επιστράφητε δή, θυγατέρες μου·
” 拿俄米说:“我女儿们哪,回去吧!
καὶ ἵνα τί πορεύεσθε μετ’ ἑ μοῦ;
为何要跟我去呢?
μὴ ἔτι μοι υἱοὶ ἐν τῇ κοιλίᾳ μου, καὶ ἔσονται ὑμίν εἰς ἄνδρας;
我腹中还有儿子可以作你们的丈夫吗?
§1.12ἐπιστράφητε δή, θυγατέρες μου, διότι γεγήρακα τοῦ μὴ εἶναι ἀνδρί·
我女儿们哪,回去吧! 我年纪老迈,不能再有丈夫。
ὅτι εἶπα ὅτι ἔστιν μοι ὑπόστασις τοῦ γενηθῆναί με ἀνδρὶ καὶ τέξομαι υἱούς,
即或我说我还有指望,就在今夜有了丈夫,并且生了儿子,你们岂能等着他们长大呢?
§1.13μὴ αὐτοὺς προσδέξεσθε ἕως οὗ ἁδρυνθῶσιν; ἢ αὐτοῖς κατασχεθήσεσθε τοῦ μὴ γενέσθαι ἀνδρί;
你们岂能为此守节不嫁人呢?
μὴ δὴ θυγατέρες μου, ὅτι ἐπικράνθη μοι ὑπὲρ ὑμᾶς, ὅτι ἐξῆλθεν ἐν ἐμοὶ χεὶρ Κυρίου.
我女儿们哪,不要这样。 我为你们的缘故甚是愁苦,因为主的手重重加在我身上。
§1.14καὶ ἐπῆραν τὴν φωνὴν αὐτῶν καὶ ἔκλαυσαν ἔτι·
” 她们又放声大哭。
καὶ κατεφίλησεν Ορφὰ τὴν πενθερὰν αὐτῆς καὶ ἐπέστρεψεν εἰς τὸν λαὸν αὐτῆς, ῾Ροὺθ δὲ ἠκολούθησεν αὐτῇ.
俄珥巴与婆婆亲嘴而别,只是路得紧跟着拿俄米。
§1.15καὶ εἶπεν Νωεμεὶν πρός ῾Ρούθ ἰδοὺ ἀνέστρεψεν σύννυμφός σου πρὸς λαὸν αὐτῆς καὶ πρὸς τοὺς θεοὺς αὐτῆς. ἐπιστράφητι δὴ καὶ σὺ ὀπίσω τῆς συννύμφου σου.
拿俄米说:“看哪,你的妯娌已经回她本族和她的神那里去了,你也跟着你的妯娌回去吧。
§1.16εἶπεν δὲ ῾Ρούθ Μὴ ἀπαντήσαι ἐμοὶ τοῦ καταλιπεῖν σε ἡ ἀποστρέψαι ὄπισθέν σου, ὅτι σὺ ὅπου ἐὰν πορευθῇς πορεύσομαι, καἰ οὗ ἐὰν αὐλισθῇς αὐλισθήσομαι.
” 路得说:“不要催我回去不跟随你。 你往哪里去,我也往那里去;你在哪里住宿,我也在那里住宿。
ὁ λαός σου λαός μου, καὶ ὁ θεός σου θεός μου·
你的国就是我的国,你的神就是我的神。
§1.17καὶ οὗ ἐὰν ἀποθάνῃς ἀποθανοῦμαι, κἀκεῖ ταφήσομαι.
你在哪里死,我也在那里死,也葬在那里。
τάδε ποιήσαι μοι Κύριος καὶ τάδε προσθείη, ὅτι θάνατος διαστελεῖ ἀνὰ μέσον ἐμοῦ καὶ σοῦ.
除非死能使你我相离,不然,愿主重重地惩罚我。
§1.18ἰδοῦσα δὲ Νωεμεὶν ὅτι κραταιοῦται αὐτὴ τοῦ πορεύεσθαι μετ’ αὐτῆς, ἐκόπασεν τοῦ λαλῆσαι πρὸς αὐτὴν ἔτι
” 拿俄米见路得定意要跟随自己去,就不再对她说什么了。
§1.19᾿Επορεύθησαν δὲ ἀμφότεραι ἕως τοῦ παραγενέσθαι αὐτὰς εἰς Βαιθλέεμ.
于是二人同行,来到伯利恒。
καὶ ἤχησεν πᾶσα ἡ πόλις ἐπ’ αὐτῆς, κοὶ εἶπον Αὕτη ἐστὶν Νωεμείν;
她们到了伯利恒,合城的人就都惊讶。 妇女们说:“这是拿俄米吗?
§1.20καὶ εἶπεν πρὸς αὐτάς Μὴ δὴ καλεῖτέ με Νωεμείν, καλέσατέ με πικράν, ὅτι ἐπικράνθη ἐν ἐμοὶ ὁ ἱκανὸς σφόδρα.
” 拿俄米对她们说:“不要叫我拿俄米,要叫我玛拉,因为全能者使我受了极大的苦。
§1.21ἐγὼ πλήρης ἐπορεύθην, κοὶ κενὴν ἀπέστρεψέν με ὁ κύριος·
我满满地出去,主使我空空地回来。
καὶ ἵνα τί καλεῖτέ με Νωεμείν, καὶ ἐταπείνωσέν με, καὶ ὁ ἱκανὸς ἐκάκωσέν με,.
主使我受苦,全能者降祸与我,你们为何还叫我拿俄米呢?
§1.22καὶ ἐπέ Νωεμεὶν καὶ ῾Ροὺθ ἡ Μωαβεῖτις ἡ νύμφη αὐτῆς ἐπιστρέφουσα ἀγροῦ Μωάβ·
” 拿俄米和她儿媳摩押女子路得,从摩押地归回,来到了伯利恒。
αὗται δὲ παρεγενήθησαν εἰς Βαιθλέεμ ἐν ἁρχῇ θερισμοῦ κριθῶν.
正是动手割大麦的时候。

词汇与语法注释

  1. §1.1τοῦ παροικῆσαι — 带有属格冠词 τοῦ 的不定式用于表示目的(“为了寄居”)。这是对希伯来语不定式构造式的直译。
  2. ¦2¦καὶ ών — 这很可能是一个抄本抄写错误(字母脱落),原本应为 καὶ Χελαιών(“和基连”),但仅留下了后半部分的 ών。翻译时按照原文译作“翁”,但需注意其与第5节中的 Χελαιών 不同。
  3. ¦13¦τοῦ μὴ εἶναι ἀνδρί — 属格不定式 τοῦ μὴ εἶναι 在动词 γεγήρακα 之后表示结果或限制(“年纪太老以至于不能再有丈夫”)。
  4. §1.13ἐπικράνθη μοι ὑπὲρ ὑμᾶς — 被动语态动词 ἐπικράνθη 结合表示利害关系的外加与格 μοι 以及表示比较的介词短语 ὑπὲρ ὑμᾶς,表达主观的痛苦:“对我而言,这比对你们更加痛苦。”
  5. ¦17¦Μὴ ἀπαντήσαι ἐμοὶ τοῦ καταλιπεῖν σε — 祈愿希求法 ἀπαντήσαι(遇到/阻碍)与表示目的或内容的属格不定式 τοῦ καταλιπεῖν(离开)连用,意为“请不要强求我离开你”,这是对希伯来语同义表达的逐字直译。
  6. ¦22¦καὶ ἐπέ — 原文中的 ἐπέ 显然是动词 ἐπέστρεψεν(归回)的抄写残缺或错误。为了使上下文通顺,必须将其补全并译为“归回/回来”。

引用这一段

七十士译本, 路得记 §1.1-1.22. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0527.tlg010.humanitext-grc1:1.1-1.22

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。