§3#2καὶ τὸ μὲν ἐπʼ αὐτῷ τῷ αἰσθητηρίῳ τιθέμενον ἀναίσθητον εἶναι κοινὸν πάντων, ἀλλὰ τὸ ἄνευ τοῦ ἀναπνεῖν μὴ αἰσθάνεσθαι ἴδιον ἐπί τῶν ἀνθρώπων ἐστίν· τοῦτο δὲ πειρωμένῳ δῆλον.
而将东西直接放在感觉器官上就无法感知,这是所有感觉共同的,但若不呼吸就无法感知,这则是人类所特有的;这一点对尝试者来说是显而易见的。
εἰ οὖν τὰ. ἄναιμα μὴ ἀναπνεῖ, ἑτέραν ἅν τινα ἔχοι αἴσθησιν παρὰ τὰς λεγομένας.
因此,如果无血动物不呼吸,它们就会拥有某种不同于上述感觉的其他感觉。
ἀλλʼ εἴπερ τῆς ὀσμῆς αἰσθάνεται, ἀδύνατον· ἡ γὰρ τοῦ ὀσφραντοῦ καὶ εὐώδους καὶ δυσώδους αἴσθησις ὄσφρησίς ἐστιν.
然而,如果它们确实能感知气味,那是不可能的;因为对可嗅之物、即香和臭的感知就是嗅觉。
φαίνεται δὲ καὶ φθειρόμενα ὑπὸ τῶν ἰσχυρῶν ὀσμῶν ὑφʼ ὧνπερ καὶ ἄνθρωπος, οἷον ἀσφάλτου καὶ θείου καὶ τῶν τοιούτων.
而且它们显然也会被强烈的气味所伤害,正如人一样,例如沥青、硫磺及此类物质。
ὀσφραίνεσθαι μέντοι νῦν ἀναγκαῖον, ἀλλʼ οὐκ ἀναπνεῖν.
因此,它们现在必然是在嗅吸,但并不呼吸。
ἀλλʼ ἔοικε διαφέρειν τὸ αἰσθητήριον τοῦτο τοῖς ἀνθρώποις πρὸς τὸ τῶν ἄλλων ζῴων, ὥσπερ καὶ τὰ ὄμματα πρὸς τὰ τῶν σκληροφθάλμων (τὰ μὲν γὰρ ἔχει πῶμα καὶ ὥσπερ ἔλυτρον τὰς βλεφαρίδας, ἃς ἂν μὴ ἀνασπάσῃ καὶ κινήσῃ, οὐχ ὁρᾷ· τὰ δὲ σκληρόφθαλμα οὐκ ἔχει, ἀλλʼ εὐθὺς ὁρᾷ ὅ τι ἂν τεθῇ ἐν τῷ διαφανεῖ), οὕτω καὶ τὸ ἀσφραντικὸν αἰσθητήριον τοῖς μὲν ἀκάλυφον εἶναι, ὥσπερ τὸ ὄμμα, τοῖς δὲ δεχομένοις τὸν ἀέρα ἔχειν ἐπικάλυμμα, ὃ ἀαπνεόντων ἀποκαλύπτεται, διευρυνομένων τῶν φλεβῶν καὶ τῶν πόρων.
但是,人类的这种感觉器官似乎与其它动物的不同,正如眼睛与硬眼动物的眼睛不同一样(因为前者有盖子,即作为鞘一般的眼睑,如果不把它拉起并移动它,就无法看见;而硬眼动物则没有眼睑,而是直接看见置于透明介质中的任何东西),同样地,有些动物的嗅觉器官也是敞开无遮盖的,就像眼睛一样;而对于吸入空气的动物,则具有一个遮盖物,当它们呼吸时,随着血管和气孔的扩张,这个遮盖物就会被揭开。
καὶ διὰ τοῦτο τὰ ἀναπνέοντα ἐν τῷ ὑγρῷ οὐκ ὀσμᾶται, ὅτι ἀνάγκη ἀναπνεύσαντα ὀσφρανθῆναι, ἐν δὲ τῷ ὑγρῷ ἀδύνατον τοῦτο ποιεῖν.
正因为如此,呼吸空气的动物在液体中无法嗅到气味,因为必须呼吸才能嗅吸,而在液体中是不可能做到这一点的。
ἔστι δʼ ἡ ὀσμὴ τοῦ ξηροῦ ὥσπερ ὁ χυμὸς τοῦ ὑγροῦ· τὸ δʼ ὀσφραντικὸν αἰσθητήριον τὸ δονάμει τοιοῦτον.
气味属于干燥之物,正如液汁属于湿润之物;而嗅觉器官则是潜在地具有这种性质的东西。
Τὸ δὲ γευστόν ἐστιν ἁπιόν τι, καὶ τοῦτο αἴτιον τοῦ μὴ εἶναι αἰσθητὸν διὰ τοῦ μεταξὺ ἀλλοτρίου ὄντος σώματος· οὐδὲ γὰρ ἡ ἀρή.
而可尝之物是一种可触之物,这也是它不能通过作为异己物体的媒介物而被感知的原因;因为触觉也是如此。
καὶ τὸ σῶμα ἐν ᾧ ὁ χυμός, τὸ γευστόν, ἐν ὑγρῷ ὡς ὕλῃ· τοῦτο δʼ ἁπτόν τι.
而且其中含有液汁的物体,即可尝之物,是以湿润之物为质料的;而这是一种可触之物。
διὸ κἂν εἰ ἐν ὕδατι εἴημεν, αἰσθανοίμεθʼ ἂν ἐμβληθέντος γλυκέος, οὐ διὰ τοῦ μεταξὺ δὲ ἡμῖν ἡ αἴσθησις, ἀλλὰ τῷ μιχθῆναι τῷ ὑγρῷ, ὥσπερ ποτῷ· τὸ δὲ χρῶμα οὐχ οὕτως ὁρᾶται τῷ μίγνυσθαι, οὐδὲ ταῖς ἀπορροίαις.
因此,即使我们在水中,如果投入了甜的东西,我们也能够感知到,但我们的感觉并不是通过媒介物产生的,而是因为与湿润之物相混合,就像在饮料中一样;而颜色并不是通过这种混合而被看见的,也不通过流出物。
ὡς μὲν οὖν τὸ μεταξὺ οὐθὲν ἔστιν· ὡς δὲ χρῶμα τό ὁρατόν, οὕτω τὸ γευστὸν χυμός.
因此,一方面,作为媒介物,什么都没有;另一方面,正如颜色是可看之物,可尝之物则是液汁。
οὐθὲν δὲ ποιεῖ αἴσθησιν χυμοῦ ἄνευ ὑγρότητος, ἀλλʼ ἔχει ἐνεργείᾳ ἢ δυνάμει ὑγρότητα, οἱον τὸ ἁλμυρόν· τηκτόν τε γὰρ αὐτὸ καὶ συντηκτικὸν τῆς γλώττης.
而没有湿润,任何东西都无法产生液汁的感觉,而是必须在现实上或潜在上具有湿润,例如咸味;因为咸味本身既是可溶的,又能使舌头融化。
ὥσπερ δὲ καὶ ἡ ὄψις ἐστὶ τοῦ τε ὁρατοῦ καὶ τοῦ ἀοράτου (ὁ γὰρ σκότος ἀόρατος, κρίνει δὲ καὶ τοῦτον ἡ ὄψις), ἔτι δὲ τοῦ λίαν λαμπροῦ (καὶ γὰρ τοῦτό πως ἀόρατον, ἄλλον τρόπον καὶ ὁ σκότος)—ὁμοίως δὲ καὶ ἡ ἀκοὴ ψόφου τε καὶ σιγῆς, ὧν τὸ
正如视觉既针对可看之物,也针对不可见之物(因为黑暗是不可见的,而视觉也能判别它),而且还针对极亮之物(因为这在某种程度上也是不可见的,只是方式与黑暗不同)——同样地,听觉也针对声音和无声,在它们之中,一者……