§2.76.1ἃ δὲ μέλλω νῦν λέγειν ἐπιμελῆ τε αὐτὴν ἀπέδωκε τῶν ἀναγκαίων καὶ τῶν ἀγαθῶν ἐργάτιν.
我如今将要叙述的事，使这座城邦对必需的生活资料倾注热心，并成为行善的实践者。
ἐνθυμούμενος γὰρ ὁ ἀνήρ, ὅτι πόλιν τὴν μέλλουσαν ἀγαπήσειν τὰ δίκαια καὶ μενεῖν ἐν τῷ σώφρονι βίῳ τῆς ἀναγκαίου δεῖ χορηγίας εὐπορεῖν, διεῖλε τὴν χώραν ἅπασαν εἰς τοὺς καλουμένους πάγους καὶ κατέστησεν ἐφʼ ἑκάστου τῶν πάγων ἄρχοντα ἐπίσκοπόν τε καὶ περίπολον τῆς ἰδίας μοίρας.
因为这人考虑到，一个想要热爱正义并保持节制生活的城邦，必须拥有充足的必需品供应，于是将整个国土划分为被称为“帕吉”（区）的单位，并在每个帕吉上设立了一位长官，作为其自身份额土地的监督者和巡视员。
§2.76.2οὗτοι γὰρ περιιόντες θαμινὰ τοὺς εὖ τε καὶ κακῶς εἰργασμένους τῶν ἀγρῶν ἀπεγράφοντο καὶ πρὸς τὸν βασιλέα ἀπέφαινον, ὁ δὲ τοὺς μὲν ἐπιμελεῖς γεωργοὺς ἐπαίνοις τε καὶ φιλανθρωπίαις ἀνελάμβανε, τοὺς δὲ ἀργοὺς ὀνειδίζων τε καὶ ζημιῶν ἐπὶ τὸ θεραπεύειν ἄμεινον τὴν γῆν προὐτρέπετο.
因为这些人经常巡视，登记那些耕作得好与不好的田地并向国王汇报；而国王一方面通过赞扬和恩惠来扶持勤勉的农夫，另一方面通过谴责和惩罚懒惰者来促使他们更好地照料土地。
τοιγάρτοι πολέμων τε ἀπηλλαγμένοι καὶ τῶν κατὰ πόλιν πραγμάτων σχολὴν πολλὴν ἄγοντες ἀργίας τε καὶ βλακείας σὺν αἰσχύνῃ τίνοντες δίκας αὐτουργοὶ πάντες ἐγίνοντο καὶ τὸν ἐκ γῆς πλοῦτον ἁπάντων ὄντα δικαιότατον τῆς στρατιωτικῆς καὶ οὐκ ἐχούσης τὸ βέβαιον εὐπορίας γλυκύτερον ἐτίθεντο.
因此，他们既免于战争，又从城邦的事务中获得了充裕的闲暇，在为懈怠和懒惰付出带有耻辱的代价的同时，他们全都成为了自食其力的农夫，并且认为来自土地的财富（这是所有财富中最正当的）比通过军事得到的且不稳定的富足更为甘美。
§2.76.3τῷ δὲ Νόμᾳ περιῆν ἐκ τούτων φιλεῖσθαι μὲν ὑπὸ τῶν ἀρχομένων, ζηλοῦσθαι δʼ ὑπὸ τῶν περιοίκων, μνημονεύεσθαι δʼ ὑπὸ τῶν ἐπιγινομένων·
纽玛也因此得以被其臣民所爱戴，被其邻人所羡慕，并被后世所铭记。
διʼ ὧν οὔτε στάσις ἐμφύλιος τὴν πολιτικὴν ἔλυσεν ὁμόνοιαν, οὔτε πόλεμος ἀλλοεθνὴς ἐκ τῶν κρατίστων καὶ θαυμασιωτάτων τὴν πόλιν ἐπιτηδευμάτων ἐκίνησε.
通过这些，内讧既没有破坏城邦的和谐，外族的战争也没有动摇城邦那些最优秀、最令人赞叹的习惯。
τοσοῦτον γὰρ ἀπέσχον οἱ περίοικοι τὴν ἀπόλεμον ἡσυχίαν Ῥωμαίων ἀφορμὴν τῆς κατʼ αὐτῶν ἐπιθέσεως ὑπολαβεῖν, ὥστε καὶ εἴ τις αὐτοῖς πρὸς ἀλλήλους συνέστη πόλεμος διαλλακτῆρας ἐποιοῦντο Ῥωμαίους καὶ ἐπὶ διαιτητῇ Νόμᾳ §2.76.4τὰς ἔχθρας διαλύειν ἠξίουν.
因为邻人们绝不至于将罗马人无战事的平静视为对他们发动进攻的契机，甚至他们之间若是发生什么战争，他们也会让罗马人充当调解人，并请求以纽玛为仲裁者来化解仇恨。
τοῦτον οὖν οὐκ ἂν αἰσχυνθείην ἐγὼ τὸν ἄνδρα τῶν ἐπʼ εὐδαιμονίᾳ διαβοηθέντων ἐν τοῖς πρώτοις καταριθμεῖν.
因此，我不会羞于将这个人列入那些因幸福而名声显赫的人的首位。
γένους τε γὰρ ἔφυ βασιλείου καὶ μορφῆς ἀπέλαυσε βασιλικῆς παιδείαν τε οὐ τὴν περὶ λόγους ἄχρηστον ἤσκησεν, ἀλλʼ ἐξ ἧς εὐσεβεῖν ἔμαθε καὶ τὰς ἄλλας ἐπιτηδεύειν ἀρετάς.
因为他出身于高贵的血统，拥有尊贵的容貌，并且他所接受的并非关于言辞的无益教育，而是使他学会敬虔并实践其他美德的教育。
§2.76.5ἡγεμονίαν δὲ τὴν Ῥωμαίων παραλαβεῖν ἠξιώθη νέος ὢν κατὰ κλέος ἀρετῆς ὑπʼ αὐτῶν ἐπίκλητος ἀχθεὶς καὶ διετέλεσε πειθομένοις ἅπαντα τὸν βίον τοῖς ἀρχομένοις χρώμενος·
他年轻时，因其美德的声誉而被罗马人召唤并迎请，被认为配得上接掌罗马人的统治权，并且他终其一生都拥有在一切事上都顺从的臣民。
ἡλικίας δʼ ἐπὶ μήκιστον ἤλασεν ὁλόκληρος οὐδὲν ὑπὸ τῆς τύχης κακωθεὶς καὶ θανάτων τὸν ῥᾷστον ἐτελεύτησεν ὑπὸ γήρως μαρανθείς, ὁμοίου παραμείναντος αὐτῷ τοῦ συγκληρωθέντος ἐξ ἀρχῆς δαίμονος ἕως ἐξ ἀνθρώπων ἠφανίσθη, βιώσας μὲν ὑπὲρ ὀγδοήκοντα ἔτη, βασιλεύσας δὲ τρία καὶ τετταράκοντα, γενεὰν δὲ καταλιπών, ὡς μὲν οἱ πλείους γράφουσιν, υἱοὺς τέτταρας καὶ θυγατέρα μίαν, ὧν ἔτι σώζεται τὰ γένη, ὡς δὲ Γέλλιος Γναῖος ἱστορεῖ θυγατέρα μόνην, ἐξ ἧς ἐγένετο Ἄγκος Μάρκιος ὁ τρίτος ἀπʼ ἐκείνου γενόμενος Ῥωμαίων βασιλεύς.
他以健全的体魄活到了极长的岁数，没有遭受命运的任何伤害，并因老迈而枯萎，以最安详的方式结束了生命。 从一开始就分配给他的守护神一直陪伴着他，直到他从人间消失。 他活了八十多岁，统治了四十三年，并留下了后代——正如大多数人所写的，有四个儿子和一个女儿，他们的家族至今仍在延续；而正如格奈乌斯·盖利乌斯所记载的，只有一个女儿，第三代继他之后成为罗马国王的安库斯·马尔基乌斯便是她所生。
§2.76.6τελευτήσαντι δʼ αὐτῷ πένθος μέγα προὔθετο ἡ πόλις καὶ ταφὰς ἐποιήσατο λαμπροτάτας.
他去世时，城邦为他举行了隆重的哀悼，并举办了极其盛大的葬礼。
κεῖται δʼ ἐν Ἰανίκλῳ πέραν τοῦ Τεβέριος ποταμοῦ.
他被安葬在台伯河对岸的贾尼科洛山上。
καὶ τὰ μὲν περὶ Πομπιλίου Νόμα τοσαῦτα παρελάβομεν.
关于纽玛·庞皮利乌斯的事迹，我们所承袭的记载便是这些。