Humanitext Reader

哈利卡纳苏斯的狄奥尼修斯 · 罗马古事记 §1.57.1-1.57.4

着手建城与拉丁努斯王达成会谈

第 57 段,共 962 段 · 希腊语

内容简介

埃涅阿斯向神明献祭母猪及其幼崽并着手建城。拉丁努斯国王率军前来阻击,但因梦中神示,双方最终避免交战,达成会谈协议。

§1.57.1Αἰνείας δὲ τῆς μὲν ὑὸς τὸν τόκον ἅμα τῇ γειναμένῃ τοῖς πατρῴοις ἁγίζει θεοῖς ἐν τῷ χωρίῳ τῷδʼ, οὗ νῦν ἐστιν ἡ καλιάς, καὶ αὐτὴν οἱ Λαουινιάται τοῖς ἄλλοις ἄβατον φυλάττοντες ἱερὰν νομίζουσι·
埃涅阿斯在如今建有小屋的那个地方,将那头母猪所产的幼崽连同产下它们的母猪一起,奉献给祖先的神明。 拉维尼乌姆人禁止旁人进入该小屋,将其视为神圣之地。
τοῖς δὲ Τρωσὶ μεταστρατοπεδεῦσαι κελεύσας ἐπὶ τὸν λόφον ἱδρύεται τὰ ἕδη τῶν θεῶν ἐν τῷ κρατίστῳ καὶ αὐτίκα περὶ τὴν κατασκευὴν τοῦ πολίσματος ἁπάσῃ προθυμίᾳ ὥρμητο ἐλάμβανέ τε καταθέων ἐκ τῶν πέριξ χωρίων ὁπόσα εἰς τὸν πολισμὸν αὐτῷ ἦν χρήσιμα καὶ μάλιστα ἔμελλε λυπηρὰ τοῖς ἀφαιρεθεῖσι φανήσεσθαι, σίδηρον καὶ ξύλα καὶ τὰς γεωργικὰς παρασκευάς.
随后,他命令特洛伊人将营地迁往山丘,在最好的位置安置了神像,并立即以极大的热忱投入到城镇的建设中。 他还通过袭击周边地区,掠夺了凡是对他建城有用且对被掠夺者来说损失最为惨重的东西,即铁器、木材和农具。
§1.57.2Λατίνῳ δὲ, ὃς ἦν τότε βασιλεύς, πολεμοῦντι πρὸς ἔθνος ὅμορον τοὺς καλουμένους Ῥοτόλους καὶ δυσημεροῦντι κατὰ τὰς μάχας ἀγγέλλεται τὰ γινόμενα ἐπὶ τὸ φοβερώτατον, ὡς ἀνάστατος αὐτοῦ γίνεται πᾶσα ἡ παράλιος ὑπερορίῳ στρατιᾷ, καὶ εἰ μὴ σὺν τάχει κωλύσει τὰ δρώμενα χρυσὸς αὐτῷ φανήσεται ὁ πρὸς τοὺς ἀστυγείτονας ἀγών.
当时身为国王的拉丁努斯正与邻近的、被称为鲁图利人的部族交战,且在战斗中屡屡失利。 此时,他接到了关于眼前事态极其恐怖的报告:他整个沿海地区正被一支外国军队摧毁,若不迅速阻止这些行径,他与邻国的战争相比之下就将显得如同黄金一般。
ἀκούσαντι δὲ τῷ ἀνδρὶ δέος εἰσέρχεται καὶ αὐτίκα τοῦ παρόντος πολέμου μεθέμενος ἐπὶ τοὺς Τρῶας ἐλαύνει πολλῇ στρατιᾷ.
他听闻后心生恐惧,立即搁置眼前的战争,率领大军向特洛伊人进发。
§1.57.3ὁρῶν δὲ αὐτοὺς ὡπλισμένους τε ὡς Ἕλληνας καὶ ἐν τάξει εὐκόσμῳ ἀκαταπλήκτως τὸ δεινὸν ὑπομένοντας, τῆς μὲν αὐτίκα παρακινδυνεύσεως, ὡς οὐκ ἂν ἐξ ἐφόδου αὐτοὺς ἔτι χειρωσάμενος, ἣν ἔσχε διάνοιαν οἴκοθεν ὁρμώμενος, ἀποτρέπεται·
然而,当看到他们像希腊人一样全副武装,并在整齐的队列中毫不畏惧地面对危险时,他便放弃了从家里出发时所抱有的立即冒险开战的想法,因为他认为自己已无法通过突袭来制服他们。
στρατοπεδευσάμενος δʼ ἐπὶ λόφου τινὸς τὸ πρῶτον ἀναλαβεῖν ᾤετο δεῖν τὴν δύναμιν ἐκ τοῦ παρόντος κόπου, ὃς πολὺς ἐκ μακρᾶς ὁδοῦ καὶ συντόνου διώξεως αὐτοῖς ἐγένετο.
在某个山丘上安营扎寨后,他认为首先应当让军队从眼前的疲惫中恢复过来,而这种疲惫是因为长途跋涉和急速行军而极其沉重的。
§1.57.4αὐλισάμενος δὲ διὰ νυκτὸς αὐτόθι γνώμην ἐποιεῖτο ἀρχομένης ἕω συμφέρεσθαι τοῖς πολεμίοις.
他在那里宿营过夜,下定决心在黎明开始时与敌人交战。
ἐγνωκότι δὲ αὐτῷ ταῦτα λέγει τις ἐπιστὰς καθʼ ὕπνον ἐπιχώριος δαίμων δέχεσθαι τοὺς Ἕλληνας τῇ χώρᾳ συνοίκους· ἥκειν γὰρ αὐτοὺς μέγα ὠφέλημα Λατίνῳ καὶ κοινὸν Ἀβοριγίνων ἀγαθόν·
正当他作此决定时,一个当地的神灵在梦中出现在他面前,告诉他要接纳这些希腊人作为同住者;因为他们的到来对拉丁努斯而言是一大助益,对阿博里吉内斯人来说也是共同的福祉。
Αἰνείᾳ τε οἱ πατρῷοι θεοὶ τῆς αὐτῆς νυκτὸς φανέντες παρακελεύονται πείθειν Λατῖνον ἑκόντα παρασχεῖν σφίσι τὴν οἴκησιν ἐν ᾧ βούλονται χωρίῳ, καὶ χρήσασθαι δυνάμει Ἑλληνικῇ συμμάχῳ μᾶλλον ἢ διαφόρῳ·
同样在这一夜,埃涅阿斯的祖先神灵也显现出来,劝告他去说服拉丁努斯,让其自愿在他们期望的地方提供居住地,并将这支希腊力量用作盟友而非敌人。
ἀμφοτέρους δὲ τὸ ὄναρ ἐκώλυεν ἄρχειν μάχης.
这个梦阻止了双方开始战斗。
ὡς δὲ ἡμέρα τε ἐγένετο, καὶ διεκοσμήθησαν εἰς μάχην αἱ δυνάμεις, κήρυκες ἧκον ὡς τοὺς ἡγεμόνας ἑκατέρωθεν τὸ αὐτὸ ἀξιοῦντες, συνελθεῖν ἀλλήλοις εἰς λόγους· καὶ ἐγένετο τοῦτο.
当白天来临,双方军队排开阵势准备交战时,两边的使者来到各自的统帅面前,提出了相同的要求,即举行会谈;事情也正是这样发展的。

词汇与语法注释

  1. 1.57.1τῆς μὲν ὑὸς τὸν τόκον ἅμα τῇ γειναμένῃ — 名词 τὸν τόκον 意为“产下的幼崽”,与 ἅμα τῇ γειναμένῃ(连同产下它们的母猪一起)相结合,表明将前一节提到的三十只小猪和母猪一同献祭给神明。
  2. 1.57.1καὶ αὐτὴν — 代词 αὐτήν 的指代对象,在文脉上自然是指前句的阴性名词 ἡ καλιάς(小屋)。这表明拉维尼乌姆人将该小屋视为圣物,禁止旁人进入。
  3. 1.57.2χρυσὸς αὐτῷ φανήσεται ὁ πρὸς τοὺς ἀστυγείτονας ἀγών — 反讽性的比喻表达:“与邻国的战争相比之下就将显得如同黄金一般”。意指与特洛伊人入侵这一全新且巨大的威胁相比,此前让他陷入苦战的与邻国鲁图利人的战争将显得极其轻松、微不足道,甚至不值一提。
  4. 1.57.3ὡς οὐκ ἂν ἐξ ἐφόδου αὐτοὺς ἔτι χειρωσάμενος — 此句采用 ὡς + ἂν + 分词(不定过去时主动分词 χειρωσάμενος)的结构,表示表示潜能或可能性的主观原因,意为“认为自己已无法再通过突袭来制服他们”。
  5. 1.57.4ἐγνωκότι δὲ αὐτῷ ταῦτα — 完成时分词与格 ἐγνωκότι 与代词 αὐτῷ 的组合,起到了某种“影响与格”或“关系与格”的作用(意为“当他作此决定时”),以此引出随后发生的事件(梦境的出现)。

引用这一段

哈利卡纳苏斯的狄奥尼修斯, 罗马古事记 §1.57.1-1.57.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0081.tlg001.humanitext-grc2:1.57.1-1.57.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。