§16Πολύστρατος
οὐκοῦν ἐπειδὴ πάντων καλῶν παιδείαν ἡγεῖσθαι ἀνάγκη, καὶ μάλιστα τούτων ὁπόσα μελετητά, φέρε καὶ ταύτην ἤδη συστησώμεθα, ποικίλην μέντοι καὶ πολύμορφον, ὡς μηδὲ κατὰ τοῦτο ἀπολιποίμεθα τῆς σῆς πλαστικῆς.
波利斯特拉托斯：因此，既然在所有美德中教养必然是引导者，尤其是在那些可以通过练习获得的事物中，那么，来吧，我们现在也来塑造这个肖像——它确实是丰富多彩且多姿多态的，以便在这方面我们也不落后于你的雕塑艺术。
καὶ δὴ γεγράφθω πάντα συλλήβδην τὰ ἐκ τοῦ Ἑλικῶνος ἀγαθὰ ἔχουσα, οὐχ ὥσπερ ἡ Κλειὼ καὶ ἡ Πολύμνια καὶ ἡ Καλλιόπη καὶ αἱ ἄλλαι ἕν τι ἑκάστη ἐπισταμένη, ἀλλὰ τὰ πασῶν καὶ προσέτι τὰ Ἑρμοῦ καὶ Ἀπόλλωνος.
确实，让它被描绘成包含了赫利孔山的所有恩赐，不像克利俄、波吕姆尼亚、卡利俄佩和其他缪斯那样，每个人只懂得某一样事物，而是懂得她们所有人的本领，此外还懂得赫尔墨斯和阿波罗的才艺。
ὁπόσα γὰρ ἢ ποιηταὶ μέτροις διακοσμήσαντες ἢ ῥήτορες δεινότητι κρατύναντες ἐξενηνόχασιν ἢ συγγραφεῖς ἱστορήκασιν ἢ φιλόσοφοι παρῃνέκασι, πᾶσι τούτοις ἡ εἰκὼν κεκοσμήσθω, οὐκ ἄχρι τοῦ ἐπικεχρῶσθαι μόνον, ἀλλʼ εἰς βάθος δευσοποιοῖς τισι φαρμάκοις εἰς κόρον καταβαφεῖσα.
因为凡是诗人用韵律装点并呈现的，或是修辞学家用雄辩加强的，或是历史学家记录的，或是哲学家劝诫的所有事物，都要用来装饰我们的肖像，不仅是在表面上着色，而且要用某种不易褪色的染料深层染色至饱和。
καὶ συγγνώμη, εἰ μηδὲν ἀρχέτυπον ἐπιδεῖξαι ταύτης δυναίμην τῆς γραφῆς· οὐ γὰρ ἔσθʼ ὅ τι τοιοῦτον ἐν τοῖς πάλαι παιδείας πέρι μνημονεύεται.
如果我无法为这幅画指出任何原型，还请原谅；因为在古人关于教养的记载中，并没有这样类似的事情。
πλὴν ἀλλά, εἴ γε δοκεῖ, ἀνακείσθω καὶ αὕτη· οὐ μεμπτὴ γάρ, ὡς ἐμοὶ φαίνεται.
然而，如果合适的话，让这个肖像也被奉纳吧；因为在我看来，它是无可指责的。
Λυκῖνος
καλλίστη μὲν οὖν, ὦ Πολύστρατε, καὶ πάσαις ταῖς γραμμαῖς ἀπηκριβωμένη.
吕基诺斯：波利斯特拉托斯，它确实是最美丽的，而且在所有的轮廓线上都极其精确。
§17Πολύστρατος
μετὰ δὲ ταύτην ἡ τῆς σοφίας καὶ συνέσεως εἰκὼν γραπτέα.
波利斯特拉托斯：在这之后，必须描绘智慧和理解力的肖像。
δεήσει δὲ ἡμῖν ἐνταῦθα πολλῶν τῶν παραδειγμάτων, ἀρχαίων τῶν πλείστων, ἑνὸς μὲν καὶ αὐτοῦ Ἰωνικοῦ· γραφεῖς δὲ καὶ δημιουργοὶ αὐτοῦ Αἰσχίνης Σωκράτους ἑταῖρος καὶ αὐτὸς Σωκράτης, μιμηλότατοι τεχνιτῶν ἁπάντων, ὅσῳ καὶ μετʼ ἔρωτος ἔγραφον.
在这里，我们将需要许多榜样，其中大部分是古代的，其中之一本身就是爱奥尼亚的；其创作者和绘制者是苏格拉底的同伴埃斯基涅斯以及苏格拉底本人，他们是所有艺术家中最擅长模仿的，因为他们是用爱来描绘的。
τὴν δὲ ἐκ τῆς Μιλήτου ἐκείνην Ἀσπασίαν, ᾗ καὶ ὁ Ὀλύμπιος θαυμασιώτατος αὐτὸς συνῆν, οὐ φαῦλον συνέσεως παράδειγμα προθέμενοι, ὁπόσον ἐμπειρίας πραγμάτων καὶ ὀξύτητος εἰς τὰ πολιτικὰ καὶ ἀγχινοίας καὶ δριμύτητος ἐκείνῃ προσῆν, τοῦτο πᾶν ἐπὶ τὴν ἡμετέραν εἰκόνα μεταγάγωμεν ἀκριβεῖ τῇ στάθμῃ· πλὴν ὅσον ἐκείνη μὲν ἐν μικρῷ πινακίῳ ἐγέγραπτο, αὕτη δὲ κολοσσιαία τὸ μέγεθός ἐστιν.
我们将那位著名的米雷托斯人阿斯帕西娅——那位最奇妙的“奥林匹斯山”本人与之交往的女子——视为理解力的极佳榜样，她对事物的经验、对政治的敏锐，以及机智和洞察力是何等丰富，让我们用严密的尺度将这一切都转移到我们的肖像上；只不过，她是被画在一块小画板上，而这一位在尺寸上却如巨像一般。
Λυκῖνος
πῶς τοῦτο φής;
吕基诺斯：你这话是什么意思？
Πολύστρατος
ὅτι, ὦ Λυκῖνε, οὐκ ἰσομεγέθεις εἶναί φημι τὰς εἰκόνας ὁμοίας οὔσας· οὐ γὰρ ἴσον οὐδὲ ἐγγὺς Ἀθηναίων ἡ τότε πολιτεία καὶ ἡ παροῦσα τῶν Ῥωμαίων δύναμις.
波利斯特拉托斯：吕基诺斯，因为我说，这些肖像虽然相似，但尺寸却不相同；因为当时雅典人的国家与如今罗马人的力量不可同日语，甚至相去甚远。
ὥστε εἰ καὶ τῇ ὁμοιότητι ἡ αὐτή, ἀλλὰ τῷ μεγέθει γε ἀμείνων αὕτη ὡς ἂν ἐπὶ πλατυτάτου πίνακος καταγεγραμμένη.
因此，即使在相似性上是相同的，但在尺寸上这一幅显然更胜一筹，仿佛是描绘在一幅极其宽阔的画板上。
§18Πολύστρατος
δεύτερον δὲ καὶ τρίτον παράδειγμα Θεανώ τε ἐκείνη καὶ ἡ Λεσβία μελοποιός, καὶ Διοτίμα ἐπὶ ταύταις, ἡ μὲν τὸ μεγαλόνουν ἡ Θεανὼ συμβαλλομένη εἰς τὴν γραφήν, ἡ Σαπφὼ δὲ τὸ γλαφυρὸν τῆς προαιρέσεως· τῇ Διοτίμᾳ δὲ οὐχ ἃ Σωκράτης ἐπῄνεσεν αὐτὴν ἐοικυῖα ἔσται μόνον, ἀλλὰ καὶ τὴν ἄλλην σύνεσίν τε καὶ συμβουλίαν.
波利斯特拉托斯：第二和第三个榜样是著名的泰阿诺和莱斯博斯的抒情女诗人，此外还有狄奥提玛；泰阿诺为这幅画贡献了高尚的心灵，而萨福则贡献了其志向的优雅；至于狄奥提玛，她不仅在苏格拉底赞美她的那些方面与她相似，而且在其他的理解力和建言献策上也相似。
τοιαύτη σοι καὶ αὕτη, Λυκῖνε, ἀνακείσθω ἡ εἰκών.
吕基诺斯，让这个肖像也作为这样的存在奉纳给你吧。
§19Λυκῖνος
νὴ Δίʼ, ὦ Πολύστρατε, θαυμάσιος οὖσα.
吕基诺斯：凭宙斯发誓，波利斯特拉托斯，这真是太奇妙了。
σὺ δὲ ἄλλας γράφου.
你继续画其他的吧。
Πολύστρατος
τὰς τῆς χρηστότητος, ὦ ἑταῖρε, καὶ φιλανθρωπίας, ἣ τὸ ἥμερον ἐμφανιεῖ τοῦ τρόπου καὶ πρὸς τοὺς δεομένους προσηνές;
波利斯特拉托斯：是那些展现善良和仁慈的肖像吗，朋友？ 它们将展现她性格的温和以及对需要帮助之人的亲切。
εἰκάσθω οὖν καὶ αὐτὴ Θεανοῖ τε ἐκείνῃ τῇ Ἀντήνορος καὶ Ἀρήτῃ καὶ τῇ θυγατρὶ αὐτῆς τῇ Ναυσικάᾳ, καὶ εἴ τις ἄλλη ἐν μεγέθει πραγμάτων ἐσωφρόνησε πρὸς τὴν τύχην.
因此，让它也被比作安特诺尔的那位著名的妻子泰阿诺，以及阿瑞忒和她的女儿纳乌西卡阿，以及任何在伟大的地位中对命运保持克制的其他女性。
§20Πολύστρατος
ἑξῆς δὲ μετὰ ταύτην ἡ τῆς σωφροσύνης αὐτῆς γεγράφθω καὶ τῆς πρὸς τὸν συνόντα εὐνοίας, ὡς κατὰ τὴν τοῦ Ἰκαρίου μάλιστα εἶναι τὴν σαόφρονα καὶ τὴν περίφρονα ὑπὸ τοῦ Ὁμήρου γεγραμμένην — τοιαύτην γὰρ τὴν τῆς Πηνελόπης εἰκόνα ἐκεῖνος ἔγραψεν — ἢ καὶ νὴ Δία κατὰ τὴν ὁμώνυμον αὐτῆς τὴν τοῦ Ἀβραδάτα, ἧς μικρὸν ἔμπροσθεν ἐμνημονεύσαμεν.
波利斯特拉托斯：在这之后，接着要描绘的是她自身的克制以及对伴侣的忠诚肖像，以便使它特别符合荷马所描绘的那个贤明而聪慧的伊卡里奥斯之女——因为他就是这样描绘珀涅罗珀的肖像的——或者，凭宙斯发誓，符合我们不久前提到过的阿布拉达塔斯那位同名妻子。
Λυκῖνος
παγκάλην καὶ ταύτην, ὦ Πολύστρατε, ἀπειργάσω, καὶ σχεδὸν ἤδη τέλος σοι ἔχουσιν αἱ εἰκόνες· ἅπασαν γὰρ ἐπελήλυθας τὴν ψυχὴν κατὰ μέρη ἐπαινῶν.
吕基诺斯：波利斯特拉托斯，这一幅你也完成得极为完美，你的肖像系列现在也几乎全部完成了；因为你已经通过分门别类地赞美，遍历了她整个灵魂。