Humanitext Reader

西西里的狄奥多罗斯 · 历史丛书 §20.26.1-20.26.4

死亡神谕的应验与罗马对萨姆奈特人的胜利

第 214 段,共 301 段 · 希腊语

内容简介

描述了关于博斯普鲁斯国王萨蒂罗斯和欧墨洛斯之死的讽刺性神谕的应验,以及罗马军队在意大利击败萨姆奈特人并攻占若干城市的经过。

§20.26.1περὶ δὲ τῆς τῶν ἀδελφῶν τελευτῆς Εὐμήλου τε καὶ Σατύρου παραδέδονται χρησμοί, μικρὸν μὲν ἠλιθιώτεροι, πιστευόμενοι δὲ παρὰ τοῖς ἐγχωρίοις.
关于欧墨洛斯和萨蒂罗斯兄弟之死,流传着一些神谕,这些神谕虽有些荒谬,却深受当地居民的信奉。
τῷ μὲν γὰρ Σατύρῳ λέγουσι χρῆσαι τὸν θεὸν φυλάξασθαι τὸν μῦν μήποτʼ αὐτὸν ἀνέλῃ.
据说,神曾给萨蒂罗斯一个神谕,告诫他要提防“老鼠”,以免它杀了他。
διόπερ οὔτε δοῦλον οὔτʼ ἐλεύθερον τῶν τεταγμένων ὑφʼ ἑαυτὸν εἴα τοῦτʼ ἔχειν τοὔνομα· ἔπειτα δὲ τοὺς ἐν ταῖς οἰκίαις καὶ ταῖς ἀρούραις ἐφοβεῖτο μῦς καὶ τοῖς παισὶν ἀεὶ συνέταττε τούτους ἀποκτείνειν καὶ τὰς κοίτας ἐμπλάττειν.
因此,他既不允许他手下的奴隶,也不允许自由人使用这个名字;此外,他还害怕屋里和地里的老鼠,总是命令仆人们捕杀老鼠并堵塞它们的洞穴。
πάντα δʼ ἐνδεχομένως αὐτοῦ ποιοῦντος οἷς ᾤετο κατισχύσειν τὸ πεπρωμένον, κατέστρεψε τὸν βίον πληγεὶς τοῦ βραχίονος εἰς τὸν μῦν.
然而,尽管他竭尽所能采取了他认为可以战胜命运的各种手段,他最终却因手臂肌肉受伤而结束了生命。
§20.26.2τῷ δʼ Εὐμήλῳ χρησμὸς ἦν τὴν φερομένην οἰκίαν φυλάξασθαι.
而对欧墨洛斯,则有一个神谕,告诫他要提防“移动的房子”。
ὅθεν πάλιν οὗτος εἰς οἰκίαν οὐκ εἰσῄει προχείρως μὴ προδιερευνησάντων τῶν παίδων τὴν ὀροφὴν καὶ τὰ θεμέλια.
因此,他同样绝不轻易进入任何房屋,除非他的仆人们已经预先仔细勘察了屋顶和地基。
τελευτήσαντος δὲ αὐτοῦ διὰ τὴν ὀχουμένην ἐπὶ τοῦ τεθρίππου σκηνὴν ἕκαστος ὑπελάμβανε τετελέσθαι τὸν χρησμόν.
然而,当他因那辆四马马车上所载的车篷而死时,众人都认为神谕已经应验。
καὶ περὶ μὲν τῶν ἐν τῷ Βοσπόρῳ πραχθέντων ἅλις ἡμῖν ἐχέτω.
关于在博斯普鲁斯发生的事情,我们说的已经足够了。
§20.26.3κατὰ δὲ τὴν Ἰταλίαν οἱ τῶν Ῥωμαίων ὕπατοι μετὰ δυνάμεως ἐμβαλόντες εἰς τὴν Ἰταλίαν ἐνίκησαν μάχῃ Σαμνίτας περὶ τὸ καλούμενον Τάλιον.
而在意大利,罗马的执政官们率领军队入侵意大利,在被称为塔利乌姆的地方附近的一场战斗中击败了萨姆奈特人。
τῶν δʼ ἡττηθέντων καταλαμβανομένων τὸν Ἱερὸν λόφον ὀνομαζόμενον τότε μὲν τῆς νυκτὸς ἐπιλαβούσης οἱ Ῥωμαῖοι πρὸς τὴν ἰδίαν στρατοπεδείαν ἀπεχώρησαν, τῇ δʼ ὑστεραίᾳ πάλιν μάχης γενομένης πολλοὶ μὲν ἀνῃρέθησαν τῶν Σαμνιτῶν, αἰχμάλωτοι δʼ ἐλήφθησαν ὑπὲρ τοὺς δισχιλίους καὶ διακοσίους.
当战败者占领了被称为“圣山”的地方时,由于夜幕降临,罗马人撤回了自己的营地。 但第二天,战斗再次爆发,萨姆奈特人伤亡惨重,两千二百多人被俘。
§20.26.4τοιούτων δὲ προτερημάτων γενομένων τοῖς Ῥωμαίοις ἀδεῶς ἤδη τῶν ὑπαίθρων συνέβαινε κυριεύειν τοὺς ὑπάτους καὶ τὰς ἀπειθούσας τῶν πόλεων χειροῦσθαι.
在罗马人取得如此优势之后,执政官们得以毫无顾忌地控制了平野地区,并制服了那些不服从的城市。
Καταράκταν μὲν οὖν καὶ Κεραυνιλίαν ἐκπολιορκήσαντες φρουροὺς ἐπέθηκαν, τῶν δʼ ἄλλων τινὰς πείσαντες προσηγάγοντο.
于是,他们通过围攻攻占了卡塔拉克塔和克劳尼利亚,并派驻了守军,而对于其他一些城市,他们则通过劝说使之归顺。

词汇与语法注释

  1. 20.26.1τὸν μῦν — 希腊语中的 μῦς 同时具有“老鼠”和“肌肉”的意思。该神谕警告萨蒂罗斯要提防“老鼠”,但他最终却因手臂“肌肉”(μῦς)受伤而死,这表明神谕是通过双关语实现的。
  2. 20.26.2τὴν φερομένην οἰκίαν — 意为“被运载的房子”或“移动的房子”。欧墨洛斯将其理解为普通房屋的倒塌而加以防范,但神谕实际上是通过第25章第4节中提到的马车车篷(σκηνή)倒塌致其死亡而应验的。
  3. 20.26.3εἰς τὴν Ἰταλίαν — 虽然手稿写的是“进入意大利”(εἰς τὴν Ἰταλίαν),但在其前面已有“在意大利”(κατὰ δὲ τὴν Ἰταλίαν)。从上下文和地理背景来看,原文极有可能是“进入萨姆奈特”(εἰς τὴν Σαμνῖτιν),但在抄本流传过程中发生了笔误。

引用这一段

西西里的狄奥多罗斯, 历史丛书 §20.26.1-20.26.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0060.tlg001.humanitext-grc6:20.26.1-20.26.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。