Humanitext Reader

西西里的狄奥多罗斯 · 历史丛书 §2.6.1-2.6.10

塞米拉尼斯攻克巴克特拉与尼诺斯纳妃

第 106 段,共 406 段 · 希腊语

内容简介

尼诺斯国王围攻巴克特里亚首都巴克特拉,但因其坚固而陷入苦战。昂内斯的妻子塞米拉尼斯赶到,凭借其智谋和奇袭占领了卫城,促使城市陷落。尼诺斯国王对她产生爱慕,威胁并逼迫其丈夫昂内斯自缢,最终将她纳为王后。

§2.6.1ὁ δʼ οὖν Νίνος μετὰ τοσαύτης δυνάμεως στρατεύσας εἰς τὴν Βακτριανὴν ἠναγκάζετο, δυσειδβόλων τῶν τόπων καὶ στενῶν ὄντων, κατὰ μέρος ἄγειν τὴν δύναμιν.
于是,尼诺斯率领如此庞大的军队出征巴克特里亚,但由于该地难以入侵且狭窄,他被迫分兵前进。
§2.6.2ἡ γὰρ Βακτριανὴ χώρα πολλαῖς καὶ μεγάλαις οἰκουμένη πόλεσι μίαν μὲν εἶχεν ἐπιφανεστάτην, ἐν ᾗ συνέβαινεν εἶναι καὶ τὰ βασίλεια· αὕτη δʼ ἐκαλεῖτο μὲν Βάκτρα, μεγέθει δὲ καὶ τῇ κατὰ τὴν ἀκρόπολιν ὀχυρότητι πολὺ πασῶν διέφερε.
因为巴克特里亚境内有许多大城市,其中有一座最著名的城市,王宫也恰好设在其中;此城名叫巴克特拉,在规模和卫城的坚固程度上都远超其他所有城市。
βασιλεύων δʼ αὐτῆς Ὀξυάρτης κατέγραψεν ἅπαντας τοὺς ἐν ἡλικίᾳ στρατείας ὄντας, οἳ τὸν ἀριθμὸν ἠθροίσθησαν εἰς τετταράκοντα μυριάδας.
统治该城的奥克修阿尔特斯征召了所有符合服役年龄的人,其人数总计达到四十万。
§2.6.3ἀναλαβὼν οὖν τὴν δύναμιν καὶ τοῖς πολεμίοις ἀπαντήσας περὶ τὰς εἰσβολάς, εἴασε μέρος τῆς τοῦ Νίνου στρατιᾶς εἰσβαλεῖν· ἐπεὶ δʼ ἔδοξεν ἱκανὸν ἀποβεβηκέναι τῶν πολεμίων πλῆθος εἰς τὸ πεδίον, ἐξέταξε τὴν ἰδίαν δύναμιν.
于是,他率领军队在入口附近迎击敌人,容许尼诺斯的一部分军队侵入;当他认为有足够数量的敌人已经降临到平原上时,便部署了自己的军队。
γενομένης δὲ μάχης ἰσχυρᾶς οἱ Βακτριανοὶ τοὺς Ἀσσυρίους τρεψάμενοι καὶ τὸν διωγμὸν μέχρι τῶν ὑπερκειμένων ὀρῶν ποιησάμενοι διέφθειραν τῶν πολεμίων εἰς δέκα μυριάδας.
在发生了一场激烈的战斗后,巴克特里亚人击退了亚述人,并一直追击到上方的山脉,消灭了大约十万敌军。
§2.6.4μετὰ δὲ ταῦτα πάσης τῆς δυνάμεως εἰσβαλούσης, κρατούμενοι τοῖς πλήθεσι κατὰ πόλεις ἀπεχώρησαν, ἕκαστοι ταῖς ἰδίαις πατρίσι βοηθήσοντες.
随后,当对方的全军侵入时,他们因人数众多而被压制,各自退守到城市中,以救援自己的祖国。
τὰς μὲν οὖν ἄλλας ὁ Νίνος ἐχειρώσατο ῥᾳδίως, τὰ δὲ Βάκτρα διά τε τὴν ὀχυρότητα καὶ τὴν ἐν αὐτῇ παρασκευὴν ἠδυνάτει κατὰ κράτος ἑλεῖν.
因此,尼诺斯轻易地占领了其他城市,但由于巴克特拉的坚固和城内的防御准备,他无法通过强攻将其拿下。
§2.6.5πολυχρονίου δὲ τῆς πολιορκίας γινομένης, ὁ τῆς Σεμιράμιδος ἀνήρ, ἐρωτικῶς ἔχων πρὸς τὴν γυναῖκα καὶ συστρατευόμενος τῷ βασιλεῖ, μετεπέμψατο τὴν ἄνθρωπον.
围城战变得旷日持久,塞米拉尼斯的丈夫对妻子怀有炽热的爱,且正随国王一同出征,于是派人召来了这个女人。
ἡ δὲ συνέσει καὶ τόλμῃ καὶ τοῖς ἄλλοις τοῖς πρὸς ἐπιφάνειαν συντείνουσι κεχορηγημένη καιρὸν ἔλαβεν ἐπιδείξασθαι τὴν ἰδίαν ἀρετήν.
而她由于天赋聪明、胆识过人,并具备其他所有有助于崭露头角的品质,得到了一个展示自己卓越才能的机会。
§2.6.6πρῶτον μὲν οὖν πολλῶν ἡμερῶν ὁδὸν μέλλουσα διαπορεύεσθαι στολὴν ἐπραγματεύσατο διʼ ἧς οὐκ ἦν διαγνῶναι τὸν περιβεβλημένον πότερον ἀνήρ ἐστιν ἢ γυνή.
首先,由于要踏上许多天的旅程,她设计了一种服装,穿上它的人让人无法分辨是男是女。
αὕτη δʼ ἦν εὔχρηστος αὐτῇ πρός τε τὰς ἐν τοῖς καύμασιν ὁδοιπορίας εἰς τὸ διατηρῆσαι τὸν τοῦ σώματος χρῶτα καὶ πρὸς τὰς ἐν τῷ πράττειν ὃ βούλοιτο χρείας, εὐκίνητος οὖσα καὶ νεανική, καὶ τὸ σύνολον τοσαύτη τις ἐπῆν αὐτῇ χάρις ὥσθʼ ὕστερον Μήδους ἡγησαμένους τῆς Ἀσίας φορεῖν τὴν Σεμιράμιδος στολήν, καὶ μετὰ ταῦθʼ ὁμοίως Πέρσας.
这种服装对她非常实用,既便于在酷暑中行军以保护皮肤的肤色,又便于在执行她想做的事情时使用,因为它便于活动且显得年轻,而且总的来说,它具有如此大的魅力,以至于后来统治亚洲的米底人也穿戴塞米拉尼斯的服装,此后波斯人也同样如此。
§2.6.7παραγενομένη δʼ εἰς τὴν Βακτριανὴν καὶ κατασκεψαμένη τὰ περὶ τὴν πολιορκίαν, ἑώρα κατὰ μὲν τὰ πεδία καὶ τοὺς εὐεφόδους τῶν τόπων προσβολὰς γινομένας, πρὸς δὲ τὴν ἀκρόπολιν οὐδένα προσιόντα διὰ τὴν ὀχυρότητα, καὶ τοὺς ἔνδον ἀπολελοιπότας τὰς ἐνταῦθα φυλακὰς καὶ παραβοηθοῦντας τοῖς ἐπὶ τῶν κάτω τειχῶν κινδυνεύουσι.
她来到巴克特里亚并观察了围城的形势,看到虽然在平原和容易接近的地方发起了进攻,但因为卫城的坚固而无人接近它,且城内的人已经放弃了那里的守备,去协助那些在下方城墙上面临危险的人。
§2.6.8διόπερ παραλαβοῦσα τῶν στρατιωτῶν τοὺς πετροβατεῖν εἰωθότας, καὶ μετὰ τούτων διά τινος χαλεπῆς φάραγγος προσαναβᾶσα, κατελάβετο μέρος τῆς ἀκροπόλεως καὶ τοῖς πολιορκοῦσι τὸ κατὰ τὸ πεδίον τεῖχος ἐσήμηνεν.
因此,她带领着士兵中习惯攀岩的人,和他们一起通过一条险峻的山谷向上攀登,占领了卫城的一部分,并向在平原围攻城墙的人发出了信号。
οἱ δʼ ἔνδον ἐπὶ τῇ καταλήψει τῆς ἄκρας καταπλαγέντες ἐξέλιπον τὰ τείχη καὶ τὴν σωτηρίαν ἀπέγνωσαν.
城内的人因卫城被占领而惊恐万分,放弃了城墙并放弃了生还的希望。
§2.6.9τοῦτον δὲ τὸν τρόπον ἁλούσης τῆς πόλεως ὁ βασιλεὺς θαυμάσας τὴν ἀρετὴν τῆς γυναικὸς τὸ μὲν πρῶτον μεγάλαις δωρεαῖς αὐτὴν ἐτίμησε, μετὰ δὲ ταῦτα διὰ τὸ κάλλος τῆς ἀνθρώπου σχὼν ἐρωτικῶς ἐπεχείρησε τὸν ἄνδρα πείθειν ἑκουσίως αὐτῷ παραχωρῆσαι, ἐπαγγειλάμενος ἀντὶ ταύτης τῆς χάριτος αὐτῷ συνοικιεῖν τὴν ἰδίαν θυγατέρα Σωσάνην.
城市以此种方式被攻占后,国王对这位女子的杰出才能大为惊叹,起初赠予她丰厚的礼物以示表彰,但随后由于女子的美貌而燃起了爱火,企图说服她的丈夫自愿将她让给自己,并许诺作为这一好意的回报,将自己的女儿索萨妮嫁给他。
§2.6.10δυσχερῶς δʼ αὐτοῦ φέροντος, ἠπείλησεν ἐκκόψειν τὰς ὁράσεις μὴ προχείρως ὑπηρετοῦντος τοῖς προστάγμασιν.
然而,由于丈夫对此感到难以接受,国王便威胁说,如果他不爽快地服从命令,就挖出他的眼睛。
ὁ δὲ Ὄννης ἅμα μὲν τὰς τοῦ βασιλέως ἀπειλὰς δείσας, ἅμα δὲ διὰ τὸν ἔρωτα περιπεσὼν λύττῃ τινὶ καὶ μανίᾳ, βρόχον ἑαυτῷ περιθεὶς ἀνεκρέμασε.
昂内斯一方面惧于国王的威胁,另一方面因爱情而陷入了一种狂乱和疯癫之中,他用绳套套住自己,自缢身亡。
Σεμίραμις μὲν οὖν διὰ τοιαύτας αἰτίας εἰς βασιλικὸν ἦλθε πρόσχημα.
于是,塞米拉尼斯因这些原因而登上了王后的宝座。

词汇与语法注释

  1. 2.6.1δυσειδβόλων τῶν τόπων καὶ στενῶν ὄντων — 表原因的独立属格结构。分词 ὄντων 的主语是 τῶν τόπων,与主节主语(ὁ Νίνος)不同,无需连词即可形成从属的原因从句。在某些抄本中,该词被写为意为“难以进入”的 δυσεισβόλων。
  2. 2.6.3ἔδοξεν ἱκανὸν ἀποβεβηκέναι τῶν πολεμίων πλῆθος — 对格不定式短语 ἱκανὸν ἀποβεβηκέναι τῶν πολεμίων πλῆθος 作为无人称动词 ἔδοξεν(“似乎 / 被认为”)的主语。完成时不定式 ἀποβεβηκέναι 的主语是处于对格的 ἱκανὸν ... πλῆθος。
  3. 2.6.6διʼ ἧς οὐκ ἦν διαγνῶναι — 存在动词 ἦν 以无人称形式使用,表示可能性(“可以、能够”),后接不定式 διαγνῶναι(“辨认”)。与否定词 οὐκ 连用,表示“通过它无法辨认出”。
  4. 2.6.10μὴ προχείρως ὑπηρετοῦντος τοῖς προστάγμασιν — 表条件的独立属格结构。因为使用了否定词 μή 而不是 οὐ,表明该分词结构带有了假设(条件)的含义,即“如果他不爽快地服从命令”。

引用这一段

西西里的狄奥多罗斯, 历史丛书 §2.6.1-2.6.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0060.tlg001.humanitext-grc5:2.6.1-2.6.10

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。