见到这样的怪物,他说自己并没有因畏惧而接受贿赂,反而至今仍在为你们战斗。
φησίν τε μετʼ αὐτὸν §1038τοῖς ἠπιάλοις ἐπιχειρῆσαι πέρυσιν καὶ τοῖς πυρετοῖσιν, §1039οἳ τοὺς πατέρας τʼ ἦγχον νύκτωρ καὶ τοὺς πάππους ἀπέπνιγον, §1040κατακλινόμενοί τʼ ἐπὶ ταῖς κοίταις ἐπὶ τοῖσιν ἀπράγμοσιν ὑμῶν §1041ἀντωμοσίας καὶ προσκλήσεις καὶ μαρτυρίας συνεκόλλων, §1042ὥστʼ ἀναπηδᾶν δειμαίνοντας πολλοὺς ὡς τὸν πολέμαρχον.
他又说,在那个怪物之后,他在去年向疟疾和热病发起了攻击,它们在夜里掐住父亲们的脖子,闷死祖父们,并躺在你们中间那些安分守己者的床上,拼凑出答辩状、传票和证词,以致许多人惊恐地跳起来,奔向军事执政官。
§1043τοιόνδʼ εὑρόντες ἀλεξίκακον τῆς χώρας τῆσδε καθαρτήν, §1044πέρυσιν καταπροὔδοτε καινοτάταις σπείραντʼ αὐτὸν διανοίαις, §1045ἃς ὑπὸ τοῦ μὴ γνῶναι καθαρῶς ὑμεῖς ἐποιήσατʼ ἀναλδεῖς·
尽管为这个国家找到了这样一位驱邪消灾的净化者,去年你们却背叛了他,在他播种了极新颖的思想时,由于你们未能彻底理解,竟使这些思想变得毫无用处。
§1046καίτοι σπένδων πόλλʼ ἐπὶ πολλοῖς ὄμνυσιν τὸν Διόνυσον §1047μὴ πώποτʼ ἀμείνονʼ ἔπη τούτων κωμῳδικὰ μηδένʼ ἀκοῦσαι.
然而,他屡屡酹酒,凭狄奥尼索斯起誓,绝不曾有人听过比这更好的喜剧诗篇。
§1048τοῦτο μὲν οὖν ἔσθʼ ὑμῖν αἰσχρὸν τοῖς μὴ γνοῦσιν παραχρῆμα, §1049ὁ δὲ ποιητὴς οὐδὲν χείρων παρὰ τοῖσι σοφοῖς νενόμισται, §1050εἰ παρελαύνων τοὺς ἀντιπάλους τὴν ἐπίνοιαν ξυνέτριψεν.
因此,这对于当时未能理解的你们来说诚然是一件耻辱,但在智者眼中,这位诗人绝没有变得更糟,即使他在试图超越对手时,撞毁了自己的创意战车。
§1051ἀλλὰ τὸ λοιπὸν τῶν ποιητῶν §1052ὦ δαιμόνιοι τοὺς ζητοῦντας §1053καινόν τι λέγειν κἀξευρίσκειν §1054στέργετε μᾶλλον καὶ θεραπεύετε, §1055καὶ τὰ νοήματα σῴζεσθʼ αὐτῶν, §1056ἐσβάλλετέ τʼ ἐς τὰς κιβωτοὺς §1057μετὰ τῶν μήλων.
但是,在未来的日子里,聪明的人们啊,你们应当更加喜爱和重视那些探求新表达和新发现的人,并且保留他们的创意,将它们扔进你们的衣箱里,和那些苹果放在一起。
如果你们这样做,你们的衣服在一整年里都会散发出聪慧的气息。
§1060ὦ πάλαι ποτʼ ὄντες ἡμεῖς ἄλκιμοι μὲν ἐν χοροῖς, §1061ἄλκιμοι δʼ ἐν μάχαις, §1062καὶ κατʼ αὐτὸ δὴ τοῦτο μόνον ἄνδρες ἀλκιμώτατοι· §1063πρίν ποτʼ ἦν πρὶν ταῦτα, νῦν δʼ §1064οἴχεται, κύκνου τʼ ἔτι πολιώτεραι δὴ §1065αἵδʼ ἐπανθοῦσιν τρίχες.
噢,我们曾经在歌舞中勇猛,在战斗中也勇猛,唯独在此方面,我们是最英勇的纸上男子汉;昔日,昔日确实如此,而如今往事已逝,如今这头发绽放着比天鹅还要洁白的光泽。
§1066ἀλλὰ κἀκ τῶν λειψάνων δεῖ §1067τῶνδε ῥώμην νεανικὴν σχεῖν· §1068ὡς ἐγὼ τοὐμὸν νομίζω §1069γῆρας εἶναι κρεῖττον ἢ πολλῶν §1069aκικίννους νεανιῶν καὶ §1070σχῆμα κεὐρυπρωκτίαν.
但是,即便从这些残存的部分中,也必须激发出青春的活力;因为我认为,我的老年要好过许多年轻人的鬈发、装腔作势以及鸡奸的无耻。
§1071εἴ τις ὑμῶν ὦ θεαταὶ τὴν ἐμὴν ἰδὼν φύσιν §1072εἶτα θαυμάζει μʼ ὁρῶν μέσον διεσφηκωμένον, §1073ἥτις ἡμῶν ἐστὶν ἡ ʼπίνοια τῆς ἐγκεντρίδος, §1074ῥᾳδίως ἐγὼ διδάξω, κἂν ἄμουσος ᾖ τὸ πρίν.
观众们啊,如果你们中有人看到我的扮相,进而对我这腰身如蜂般紧束的模样感到惊异,疑惑于我们这毒针究竟是何用意,我会轻易点拨他,哪怕他此前不通文雅。
§1075ἐσμὲν ἡμεῖς, οἷς πρόσεστι τοῦτο τοὐρροπύγιον, §1076Ἀττικοὶ μόνοι δικαίως ἐγγενεῖς αὐτόχθονες, §1077ἀνδρικώτατον γένος καὶ πλεῖστα τήνδε τὴν πόλιν §1078ὠφελῆσαν ἐν μάχαισιν, ἡνίκʼ ἦλθʼ ὁ βάρβαρος, §1079τῷ καπνῷ τύφων ἅπασαν τὴν πόλιν καὶ πυρπολῶν, §1080ἐξελεῖν ἡμῶν μενοινῶν πρὸς βίαν τἀνθρήνια.
拥有这根尾针的我们,才是唯独有权自称正统的阿提卡土著,是最英勇的族群,并在战斗中给这座城市带来最多益处的人,当那蛮族侵入时,他们用浓烟熏烤整座城市,四处纵火,企图强行捣毁我们的蜂巢。
§1081εὐθέως γὰρ ἐκδραμόντες ξὺν δορὶ ξὺν ἀσπίδι §1082ἐμαχόμεσθʼ αὐτοῖσι, θυμὸν ὀξίνην πεπωκότες, §1083στὰς ἀνὴρ παρʼ ἄνδρʼ, ὑπʼ ὀργῆς τὴν χελύνην ἐσθίων· §1084ὑπὸ δὲ τῶν τοξευμάτων οὐκ ἦν ἰδεῖν τὸν οὐρανόν.
因为我们当即手持长枪与盾牌冲了出去,与他们搏斗,胸中灌满了烈火般的怒气,每一个男子并肩而立,因愤怒而咬紧嘴唇;漫天箭雨甚至让人无法看见天空。
§1085ἀλλʼ ὅμως ἐωσάμεσθα ξὺν θεοῖς πρὸς ἑσπέραν.
但尽管如此,我们在神助之下,还是在傍晚前将他们击退。
§1086γλαῦξ γὰρ ἡμῶν πρὶν μάχεσθαι τὸν στρατὸν διέπτετο· §1087εἶτα δʼ εἱπόμεσθα θυννάζοντες ἐς τοὺς θυλάκους, §1088οἱ δʼ ἔφευγον τὰς γνάθους καὶ τὰς ὀφρῦς κεντούμενοι· §1089ὥστε παρὰ τοῖς βαρβάροισι πανταχοῦ καὶ νῦν ἔτι §1090μηδὲν Ἀττικοῦ καλεῖσθαι σφηκὸς ἀνδρικώτερον.
因为开战前,一只猫头鹰飞过了我们的军阵;随后我们乘胜追击,像刺金枪鱼一样戳刺他们的裤裆,他们四散逃窜,面颊与眉毛都被蜇伤;以致在蛮族之中,时至今日,在任何地方,都没有比阿提卡马蜂更英勇的称呼了。
§1091ἆρα δεινὸς ἦ τόθʼ ὥστε πάντα μὴ δεδοικέναι, §1092καὶ κατεστρεψάμην §1093τοὺς ἐναντίους, πλέων ἐκεῖσε ταῖς τριήρεσιν;
难道我当时不威风吗,以至于无所畏惧,并且征服了那些对手,乘着三列桨战船四处航行?
§1094οὐ γὰρ ἦν ἡμῖν ὅπως §1095ῥῆσιν εὖ λέξειν ἐμέλλομεν τότʼ, οὐδὲ §1096συκοφαντήσειν τινὰ §1097φροντίς, ἀλλʼ ὅστις ἐρέτης ἔσοιτʼ §1097aἄριστος.
因为当时我们并没有想过该如何发表一篇精彩的演讲,也无意去诬告任何人,唯有谁是最好的桨手才是我们的挂念。
τοιγαροῦν πολλὰς §1098πόλεις Μήδων ἑλόντες §1099αἰτιώτατοι φέρεσθαι §1100τὸν φόρον δεῦρʼ ἐσμέν, ὃν κλέπτουσιν §1101οἱ νεώτεροι.
因而,我们夺取了许多波斯人的城市,成了将贡金运回这里的最大功臣,然而现在这笔贡金却被年轻一辈们中饱私囊。
§1102πολλαχοῦ σκοποῦντες ἡμᾶς εἰς ἅπανθʼ εὑρήσετε §1103τοὺς τρόπους καὶ τὴν δίαιταν σφηξὶν ἐμφερεστάτους.
从多方面观察,你们会发现,在所有的行为和生活方式上,我们都与马蜂极其相似。
§1104πρῶτα μὲν γὰρ οὐδὲν ἡμῶν ζῷον ἠρεθισμένον §1105μᾶλλον ὀξύθυμόν ἐστιν οὐδὲ δυσκολώτερον· §1106εἶτα τἄλλʼ ὅμοια πάντα σφηξὶ μηχανώμεθα.
首先,没有任何动物在被激怒时比我们更暴躁、更难以相处;其次,我们在其他所有事情上的行事方式也完全如同马蜂。
§1107ξυλλεγέντες γὰρ καθʼ ἑσμούς, ὡσπερεὶ τἀνθρήνια, §1108οἱ μὲν ἡμῶν οὗπερ ἅρχων, οἱ δὲ παρὰ τοὺς ἕνδεκα, §1109οἱ δʼ ἐν ᾠδείῳ δικάζουσʼ, οἱ δὲ πρὸς τοῖς τειχίοις §1110ξυμβεβυσμένοι πυκνόν, νεύοντες ἐς τὴν γῆν, μόλις §1111ὥσπερ οἱ σκώληκες ἐν τοῖς κυττάροις κινούμενοι.
因为我们成群结队地聚集在一起,就像在蜂巢里一样,我们中的一些人在执政官那里,另一些在十一行政官身旁,还有些人在音乐厅审判,另一些在城墙边,挤得密密麻麻,向着地面低头,勉强像巢穴里的幼虫一样蠕动着。
§1112ἔς τε τὴν ἄλλην δίαιτάν ἐσμεν εὐπορώτατοι.
并且在其他生活门路上,我们也最擅长筹划。