§13.1Ταρκυνίου δὲ Ῥωμαίοις δεύτερον πόλεμον ἐν Τυρρηνίᾳ κινοῦντος μέγα σημεῖον λέγεται γενέσθαι·
当塔克文在伊特鲁里亚煽动针对罗马人的第二场战争时,据说发生了一个重大的征兆。
βασιλεύων γὰρ ἔτι καὶ τὸν νεὼν τοῦ Καπιτωλίου Διὸς ἔχων ὁ Ταρκύνιος ὅσον οὔπω συντετελεσμένον, εἴτε μαντείας γενομένης εἴτʼ αὐτῷ δόξαν ἄλλως, ἅρμα κατὰ κορυφὴν ἐπιστῆσαι κεραμεοῦν ἐξέδωκε Τυρρηνοῖς τισιν ἐξ Οὐηίων δημιουργοῖς, εἶτʼ ὀλίγον ὕστερον ἐξέπεσε τῆς ἀρχῆς.
因为当时塔克文仍旧在位,并且拥有一座几乎快要完工的卡皮托里乌斯朱庇特神庙,不知是因为得到了神谕,还是因为他自己另有想法,他委托了一些来自维伊的伊特鲁里亚工匠制作一辆泥塑战车安置在神庙顶端,然而不久之后他就丧失了权力。
§13.2τῶν δὲ Τυρρηνῶν διαπεπλασμένον τὸ τέθριππον ἐμβαλόντων εἰς κάμινον, οὐκ ἔπαθεν ἃ προσήκει πάσχειν πηλὸν ἐν πυρί, πυκνοῦσθαι καὶ συνιζάνειν, ἐκτηκομένης τῆς ὑγρότητος, ἀλλʼ ἐξέστη καὶ ᾤδησε καὶ μέγεθος ἔσχεν ἅμα ῥώμῃ καὶ σκληρότητι τοσοῦτον ὥστε μόλις ἐξαιρεθῆναι τὴν ὀροφὴν ἀπ σκευασα μὲν ων τῆς καμίνου καὶ τῶν τοίχων περιαιρεθέντων.
当这些伊特鲁里亚人将塑造好的四马战车放入窑中时,它并没有经历泥土在火中本该经历的变化,即随着水分蒸发而凝聚和收缩,反而膨胀并鼓起,体积变得如此巨大,同时兼具强韧与坚硬,以至于人们不得不拆除窑顶、拆毁围墙,才勉强将其取出。
§13.3ὡς οὖν ἐδόκει τοῖς μάντεσι θεῖον εἶναι σημεῖον εὐτυχίας καὶ δυνάμεως παρʼ οἷς ἔσοιτο τὸ τέθριππον, ἔγνωσαν οἱ Οὐήιοι μὴ προέσθαι τοῖς Ῥωμαίοις ἀπαιτοῦσι, καὶ ἀπεκρίναντο τοῦτο Ταρκυνίοις, οὐ τοῖς Ταρκυνίους ἐκβαλοῦσι προσήκειν.
因此,由于占卜者们认为对于拥有这辆四马战车的人来说,这是一个代表幸运和权力的神圣征兆,维伊人决定不把它让给索要它的罗马人,并答复说,这东西属于塔克文,而不属于那些驱逐塔克文的人。
ὀλίγαις δʼ ὕστερον ἡμέραις ἦσαν ἵππων ἀγῶνες αὐτοῖς.
但几天之后,他们在当地举行了赛马会。
καὶ τὰ μὲν ἄλλα θέαν καὶ σπουδὴν εἰωθυῖαν παρεῖχε, τὸ δὲ νικῆσαν τέθριππον ὁ μὲν ἡνίοχος ἐξήλαυνε τοῦ ἱπποδρόμου σχέδην ἐστεφανωμένος, §13.4οἱ δὲ ἵπποι πτοηθέντες ἀπʼ οὐδεμιᾶς ἐμφανοῦς προφάσεως, ἀλλὰ κατά τι δαιμόνιον ἢ τύχην ἵεντο παντὶ τάχει πρὸς τὴν Ῥωμαίων πόλιν, ἔχοντες τὸν ἡνίοχον, ὡς οὐδὲν ἦν ἔργον αὐτοῦ κατατείνοντος οὐδὲ παρηγοροῦντος, ἀλλʼ ἥρπαστο, δόντα τῇ ῥύμῃ καὶ φερόμενον, ἄχρι οὗ τῷ Καπιτωλίῳ προσμίξαντες ἐξέβαλον αὐτὸν ἐνταῦθα παρὰ τὴν πύλην ἣν νῦν Ῥατουμέναν καλοῦσι.
其他比赛项目都带来了往常那样的观赏性和热烈气氛,而获胜的四马战车的御者正戴着花冠,驾车缓缓驶出赛马场,这时马匹在没有任何明显原因的情况下受惊,而是由于某种神力或命运,全速朝着罗马人的城池奔去,还载着那名御者。 御者拉紧缰绳或安抚它们都毫无效果,相反,他顺应着冲力被席卷而去,直到马匹抵达卡皮托里乌斯,在如今人们称为拉图梅纳的城门旁将他甩了下来。
γενομένου δὲ τούτου θαυμάσαντες οἱ Οὐήιοι καὶ φοβηθέντες ἐπέτρεψαν ἀποδοῦναι τὸ ἅρμα τοῖς τεχνίταις.
这件事发生后,维伊人既惊奇又害怕,便允许将战车交还给那些工匠。