而是,在他们那有着优良船板的船上点起熊熊大火,企图从这片土地逃回家乡。
§99σὺ δʼ ὡς τί δράσων πρὸς τάδʼ ὁπλίζῃ χέρας;
面对此事,你究竟打算如何行动,竟然正拿起武器?
当他们逃跑并跃上船只时,我要用长矛阻拦他们,给他们以沉重的打击。
§102αἰσχρὸν γὰρ ἡμῖν, καὶ πρὸς αἰσχύνῃ κακόν, §103θεοῦ διδόντος πολεμίους ἄνευ μάχης §104φεύγειν ἐᾶσαι πολλὰ δράσαντας κακά.
因为这于我们而言是可耻的,在耻辱之外更是灾祸,当神明将敌人交于我们手中,却不经一战便任由行了诸多恶事的敌人逃走。
§105εἴθʼ ἦσθʼ ἀνὴρ εὔβουλος ὡς δρᾶσαι χερί.
但愿你出谋划策的智慧,能如你动手行事的能力一般。
§106ἀλλʼ οὐ γὰρ αὑτὸς πάντʼ ἐπίστασθαι βροτῶν §107πέφυκεν· ἄλλῳ δʼ ἄλλο πρόσκειται γέρας, §108σὲ μὲν μάχεσθαι, τοὺς δὲ βουλεύειν καλῶς·
然而,凡人并不能天生就通晓万事;每个人各有其所长,此人有此恩赐,彼人有彼恩赐—— 你长于征战,而他人则长于运筹帷幄。
§109ὅστις πυρὸς λαμπτῆρας ἐξήρθης κλύων §110φλέγειν Ἀχαιούς, καὶ στρατὸν μέλλεις ἄγειν §111τάφρους ὑπερβὰς νυκτὸς ἐν καταστάσει.
你一听到阿开亚人燃起火光便兴奋起来,并且打算在黑夜降临之际越过壕沟率军进击。
§112καίτοι περάσας κοῖλον αὐλώνων βάθος, §113εἰ μὴ κυρήσεις πολεμίους ἀπὸ χθονὸς §114φεύγοντας, ἀλλὰ σὸν βλέποντας ἐς δόρυ, §115νικώμενος μὲν οὔτι μὴ μόλῃς πάλιν· §116πῶς γὰρ περάσει σκόλοπας ἐν τροπῇ στρατός;
然而,一旦跨越那深陷的谷地,如果你发现敌人并非正在从这片土地逃跑,而是正严阵以待、迎击你的长矛,一旦战败,你绝无可能全身而退;因为在败退时,军队又该如何越过那些尖木防线?
而战车的驭手们,又如何能跨越沟梁,除非他们撞碎战车轮毂的轴心?
§119νικῶν δʼ ἔφεδρον παῖδʼ ἔχεις τὸν Πηλέως, §120ὅς σʼ οὐκ ἐάσει ναυσὶν ἐμβαλεῖν φλόγα, §121οὐδʼ ὧδʼ Ἀχαιούς, ὡς δοκεῖς, ἀναρπάσαι.
即便获胜,你还要面对在旁待命的佩琉斯之子,他绝不会容许你向船只纵火,也不会如你所想的那般,任你轻易消灭阿开亚人。
§122αἴθων γὰρ ἁνὴρ καὶ πεπύργωται χερί.
因为那人骁勇无比,且有强健的臂膀作保障。
§123ἀλλὰ στρατὸν μὲν ἥσυχον παρʼ ἀσπίδας §124εὕδειν ἐῶμεν ἐκ κόπων ἀρειφάτων, §125κατάσκοπον δὲ πολεμίων, ὃς ἂν θέλῃ, §126πέμπειν δοκεῖ μοι· κἂν μὲν αἴρωνται φυγήν, §127στείχοντες ἐμπέσωμεν Ἀργείων στρατῷ· §128εἰ δʼ ἐς δόλον τινʼ ἥδʼ ἄγει φρυκτωρία, §129μαθόντες ἐχθρῶν μηχανὰς κατασκόπου §130βουλευσόμεσθα·
倒不如让我们的军队守在盾牌旁静静安睡,从那精疲力竭的战火劳顿中恢复,依我看,不妨派一名志愿去侦察敌情的探子;如果他们确实是在准备逃跑,我们便挥军进击,攻入阿耳戈斯人的营垒;但如果这火光是要将我们诱入某种诡计,我们在通过探子摸清敌人的图谋之后,再作商议。
τήνδʼ ἔχω γνώμην, ἄναξ.
王啊,这就是我的意见。
§131τάδε δοκεῖ, τάδε μεταθέμενος νόει.
此议甚好,请改变心意,考虑此策。
§132σφαλερὰ δʼ οὐ φιλῶ στρατηγῶν κράτη.
我不赞成将领们冒险逞能。
§133τί γὰρ ἄμεινον ἢ §134ταχυβάταν νεῶν κατόπταν μολεῖν §135πέλας ὅ τί ποτʼ ἄρα δαΐοις §136πυρὰ κατʼ ἀντίπρῳρα ναυστάθμων δαίεται;
因为,还有什么能比让一名步履神速的探子前往船只附近,查明究竟为何敌人在船坞的船首对面燃起熊熊烈火?
§137νικᾶτʼ, ἐπειδὴ πᾶσιν ἁνδάνει τάδε.
你们说得对,既然大家都赞同这一做法。
埃涅阿斯,你去安抚盟友吧;军队在听到夜间集会的消息后,可能会产生动摇。
§140ἐγὼ δὲ πέμψω πολεμίων κατάσκοπον.
我则会派遣一名探子前去打探敌情。
§141κἂν μέν τινʼ ἐχθρῶν μηχανὴν πυθώμεθα, §142σὺ πάντʼ ἀκούσῃ καὶ παρὼν εἴσῃ λόγον· §143ἐὰν δʼ ἀπαίρωσʼ ἐς φυγὴν ὁρμώμενοι, §144σάλπιγγος αὐδὴν προσδοκῶν καραδόκει, §145ὡς οὐ μενοῦντά μʼ· ἀλλὰ προσμείξω νεῶν §146ὁλκοῖσι νυκτὸς τῆσδʼ ἐπʼ Ἀργείων στρατῷ.
如果我们探知了敌人的某种阴谋,你将听闻一切,并因在场而了解真相;但若他们正急于动身逃跑,你当凝神倾听,随时等待号角鸣响,因为我绝不会坐等;我将在这黑夜中,冲向船坞,向阿耳戈斯人的军队发起猛攻。
§147πέμφʼ ὡς τάχιστα· νῦν γὰρ ἀσφαλῶς φρονεῖς.
尽快派人去吧;因为你现在的考虑很是稳妥。
§148σὺν σοὶ δʼ ἔμʼ ὄψῃ καρτεροῦνθʼ, ὅταν δέῃ.
需要之时,你自会看到我与你一同坚守。
那么,在场的特洛伊人中,谁愿意作为探子前往阿耳戈斯人的船只那里?
§151τίς ἂν γένοιτο τῆσδε γῆς εὐεργέτης;
谁能成为这片土地的恩人?
§152τίς φησιν;
谁肯答应?
οὔτοι πάντʼ ἐγὼ δυνήσομαι §153πόλει πατρῴᾳ συμμάχοις θʼ ὑπηρετεῖν.
我绝不能一人为祖国的城邦及盟友包揽万事。
§154ἐγὼ πρὸ γαίας τόνδε κίνδυνον θέλω §155ῥίψας κατόπτης ναῦς ἐπʼ Ἀργείων μολεῖν, §156καὶ πάντʼ Ἀχαιῶν ἐκμαθὼν βουλεύματα §157ἥξω· ἐπὶ τούτοις τόνδʼ ὑφίσταμαι πόνον.
为了我们的土地,我愿意冒此险,作为探子前往阿耳戈斯人的船只那里,并且,在彻底探清阿开亚人的所有图谋之后,归来报信;在这些条件之下,我承接此重任。
§158ἐπώνυμος μὲν κάρτα καὶ φιλόπτολις §159Δόλων· πατρὸς δὲ καὶ πρὶν εὐκλεᾶ δόμον §160νῦν δὶς τόσως ἔθηκας εὐκλεέστερον.
杜隆真是不负其名,又如此热爱城邦;你那原本就已声名显赫的父辈之家,如今你使之名声加倍。
παντὶ γὰρ προσκείμενον §163κέρδος πρὸς ἔργῳ τὴν χάριν τίκτει διπλῆν.
因为给每项工作许回报,能带来双倍的喜悦。
§164ναί, καὶ δίκαια ταῦτα κοὐκ ἄλλως λέγω.
确实,这很公正,我也并无异议。
§165τάξαι δὲ μισθόν, πλὴν ἐμῆς τυραννίδος.
除了我的王权,你且开出你的条件。
§166οὐ σῆς ἐρῶμεν πολιόχου τυραννίδος.
我不觊觎你那统治城邦的权力。
§167σὺ δʼ ἀλλὰ γήμας Πριαμιδῶν γαμβρὸς γενοῦ.
那么,你就成婚娶妻,做普里阿摩斯家族的女婿吧。
§168οὐδʼ ἐξ ἐμαυτοῦ μειζόνων γαμεῖν θέλω.
我不想与地位高于我的人联姻。
§169χρυσὸς πάρεστιν, εἰ τόδʼ αἰτήσεις γέρας.
若你求金银作为赏赐,库中亦有。
§170ἀλλʼ ἔστʼ ἐν οἴκοις· οὐ βίου σπανίζομεν.
但我家中有的事;我们并不缺乏生计。
§171τί δῆτα χρῄζεις ὧν κέκευθεν Ἴλιος;
那么,在伊利翁深藏的奇珍异宝中,你究竟想要什么?
§172ἑλὼν Ἀχαιοὺς δῶρά μοι ξυναίνεσον.
请在击败阿开亚人之后,允诺赐我一件礼物。
§173δώσω· σὺ δʼ αἴτει πλὴν στρατηλάτας νεῶν.
我会赐予你;但除了战船的将领,你尽可提出要求。
§174κτεῖνʼ, οὔ σʼ ἀπαιτῶ Μενέλεω σχέσθαι χέρα.
杀了他们吧,我并不求你对梅涅劳斯手下留情。
§175οὐ μὴν τὸν Ἰλέως παῖδά μʼ ἐξαιτῇ λαβεῖν;
你总不至于要求得到奥伊琉斯之子吧?
§176κακαὶ γεωργεῖν χεῖρες εὖ τεθραμμέναι.
娇生惯养的双手可干不来农活。
§177τίνʼ οὖν Ἀχαιῶν ζῶντʼ ἀποινᾶσθαι θέλεις;
那么你想活捉哪个阿开亚人来换取赎金?
§178καὶ πρόσθεν εἶπον· ἔστι χρυσὸς ἐν δόμοις.
我先前也说过了:我家中有金子。
§179καὶ μὴν λαφύρων γʼ αὐτὸς αἱρήσῃ παρών.
那么,你大可亲自在场,从战利品中挑选。