Humanitext Reader

修昔底德 · 伯罗奔尼撒战争史 §5.111.1-5.111.5

告诫警惕虚妄羞耻与雅典的最后规劝

第 611 段，共 917 段 · 希腊语

内容简介

雅典人警告米洛斯人，其希望缺乏实际依据，并告诫他们警惕“羞耻心”的毁灭性力量，敦促他们在这关乎祖国命运的唯一一次关键决议中，接受雅典提出的温和条件。

§5.111.1ΑΘ. τούτων μὲν καὶ πεπειραμένοις ἄν τι γένοιτο καὶ ὑμῖν καὶ οὐκ ἀνεπιστήμοσιν ὅτι οὐδ᾽ ἀπὸ μιᾶς πώποτε πολιορκίας Ἀθηναῖοι δι’ ἄλλων φόβον ἀπεχώρησαν.
雅典人关于这些事，你们或许也会通过实际经验而有所体会，而且你们也不是不知道，雅典人从未因对其他人的恐惧而从任何一次包围中撤退过。
§5.111.2ΑΘ. ἐνθυμούμεθα δὲ ὅτι φήσαντες περὶ σωτηρίας βουλεύσειν οὐδὲν ἐν τοσούτῳ λόγῳ εἰρήκατε ᾧ ἄνθρωποι ἂν πιστεύσαντες νομίσειαν σωθήσεσθαι, ἀλλ’ ὑμῶν τὰ μὲν ἰσχυρότατα ἐλπιζόμενα μέλλεται, τὰ δ’ ὑπάρχοντα βραχέα πρὸς τὰ ἤδη ἀντιτεταγμένα περιγίγνεσθαι.
雅典人但我们注意到，你们口头上说要为自己的生存进行协商，但在这么长篇大论中，却没有说出任何一句人们可以凭信并认为能得以得救的话。 相反，你们最强有力的希望都寄托在遥远的未来，而你们现有的力量与已经对峙的军力相比，实在太微不足道，无法取胜。
πολλήν τε ἀλογίαν τῆς διανοίας παρέχετε, εἰ μὴ μεταστησάμενοι ἔτι ἡμᾶς ἄλλο τι τῶνδε σωφρονέστερον γνώσεσθε.
如果我们在你们退席之后，你们还不能得出比这更明智的其他决定，那么你们就表现出了极大的愚蠢。
§5.111.3ΑΘ. οὐ γὰρ δὴ ἐπί γε τὴν ἐν τοῖς αἰσχροῖς καὶ προύπτοις κινδύνοις πλεῖστα διαφθείρουσαν ἀνθρώπους αἰσχύνην τρέψεσθε.
雅典人因为你们绝不该求助于那种在面临可耻且显而易见的危险时最能毁灭人类的所谓“羞耻心”。
πολλοῖς γὰρ προορωμένοις ἔτι ἐς οἷα φέρονται τὸ αἰσχρὸν καλούμενον ὀνόματος ἐπαγωγοῦ δυνάμει ἐπεσπάσατο ἡσσηθεῖσι τοῦ ῥήματος ἔργῳ ξυμφοραῖς ἀνηκέστοις ἑκόντας περιπεσεῖν καὶ αἰσχύνην αἰσχίω μετὰ ἀνοίας ἢ τύχῃ προσλαβεῖν.
因为对于许多人来说，尽管他们还看得清自己正在走向何种深渊，但那被称为“羞耻”的东西，却凭借其名字具有的诱惑力量将他们拉入其中，使他们屈服于这个词语，结果在实际上自愿陷入无可挽回的灾难，并招致了比因命运而带来的更具愚蠢和更加可耻的耻辱。
§5.111.4ΑΘ. ὃ ὑμεῖς, ἢν εὖ βουλεύησθε, φυλάξεσθε, καὶ οὐκ ἀπρεπὲς νομιεῖτε πόλεώς τε τῆς μεγίστης ἡσσᾶσθαι μέτρια προκαλουμένης, ξυμμάχους γενέσθαι ἔχοντας τὴν ὑμετέραν αὐτῶν ὑποτελεῖς, καὶ δοθείσης αἱρέσεως πολέμου πέρι καὶ ἀσφαλείας μὴ τὰ χείρω φιλονικῆσαι·
雅典人如果你们明智地考量，就会防范这一点。 你们不应当认为，屈服于一个向你们提出温和条件（即保持你们自己的领土并成为缴纳贡赋的盟国）的最大城邦是件不体面的事；在给你们提供战争与安全之间的选择时，也不要固执于选择较坏的一方。
ὡς οἵτινες τοῖς μὲν ἴσοις μὴ εἴκουσι, τοῖς δὲ κρείσσοσι καλῶς προσφέρονται, πρὸς δὲ τοὺς ἥσσους μέτριοί εἰσι, πλεῖστ’ ἂν ὀρθοῖντο.
因为那些不对等者屈服、对强手得体应对、对弱者宽大适度的人，最能获得成功。
§5.111.5ΑΘ. σκοπεῖτε οὖν καὶ μεταστάντων ἡμῶν καὶ ἐνθυμεῖσθε πολλάκις ὅτι περὶ πατρίδος βουλεύεσθε, ἧς μιᾶς πέρι καὶ ἐς μίαν βουλὴν τυχοῦσάν τε καὶ μὴ κατορθώσασαν ἔσται.
雅典人因此，请在我们退席后进行考虑，并多次记住：你们是在为自己的祖国进行讨论，这唯一的祖国只有一次会议的机会，而其命运是将成功还是失败，都取决于这一次会议。

词汇与语法注释

  1. §5.111.1τούτων μὲν καὶ πεπειραμένοις ἄν τι γένοιτο καὶ ὑμῖν — τούτων 是中性复数属格，意为“关于这些事”，由分词 πεπειραμένοις（经历）支配。与格的 πεπειραμένοις 和 καὶ ὑμῖν 作为无人称句 ἄν τι γένοιτο 的逻辑主体，意为“对于这些事，你们通过实际经历或许也会有所体会”。这与紧随其后的“你们并非不知道”分句形成对照。
  2. §5.111.2τὰ μὲν ἰσχυρότατα ἐλπιζόμενα μέλλεται, τὰ δ’ ὑπάρχοντα βραχέα πρὸς τὰ ἤδη ἀντιτεταγμένα περιγίγνεσθαι — 该句对比了 τὰ μὲν ἰσχυρότατα ἐλπιζόμενα（你们最强有力的希望）和 τὰ δ’ ὑπάρχοντα（你们现有的力量）。在后半句中，不定式 περιγίγνεσθαι（战胜、胜过）修饰形容词 βραχέα（微弱的），表示现有的力量过于微弱，不足以战胜已经对峙的敌军。
  3. §5.111.3πολλοῖς γὰρ προορωμένοις ἔτι ἐς οἷα φέρονται τὸ αἰσχρὸν καλούμενον ὀνόματος ἐπαγωγοῦ δυνάμει ἐπεσπάσατο — 主语是 τὸ αἰσχρὸν καλούμενον（所谓的“羞耻”），谓语动词是表示一般规律的无时性不定过去时 ἐπεσπάσαто（拉入、招致）。与格短语 πολλοῖς ... προορωμένοις（对于许多仍能预见的人）在逻辑上作为后面不定式 περιπεσεῖν（陷入）和 προσλαβεῖν（招致）的主语，用以描述他们如何自愿地坠入毁灭。
  4. §5.111.5ἧς μιᾶς πέρι καὶ ἐς μίαν βουλὴν τυχοῦσάν τε καὶ μὴ κατορθώσασαν ἔσται — 这是一个高度紧凑且具有修昔底德特色的句式。关系代名词 ἧς 指代上文的 πατρίδος（祖国），由 πέρι 支配。动词 ἔσται 作无人称使用，或表示“事情的结果将取决于”，与 ἐς μίαν βουλὴν（取决于一次会议）以及分词 τυχοῦσάν τε καὶ μὴ κατορθώσασαν（成功或失败）连用，意指祖国的命运完全取决于这一次会议的成败。

引用这一段

修昔底德, 伯罗奔尼撒战争史 §5.111.1-5.111.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0003.tlg001.humanitext-grc2:5.111.1-5.111.5

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿，并根据读者反馈持续修订。