Humanitext Reader

カルタゴのキュプリアヌス · 善行と施しについて §25-26

使徒時代の教会の模範と天上の永遠の報酬

10 / 10 箇所 · ラテン語

要旨

使徒時代の初代教会における財産共有と施しの実践を振り返り、神の公平な創造の秩序を模倣すること、そして来世において主から与えられる天上の栄光と永遠の報酬を思い描き、弛まず善行に励むことを呼びかける。

§25Cogitemus, fratres dilectissimi, quid sub apostolis fecerit credentium populus, quando inter ipsa primordia maioribus uirtutibus mens uigebat, quando credentium fides nouo adhuc fidei calore feruebat.
最愛の兄弟たちよ、使徒たちのもとで、信じる者たちの民が何を行ったかを考えよう。 まさにその初期において、彼らの心がより大いなる徳によって活気に満ちていたとき、信じる者たちの信仰がいまだ新しい信仰の熱意によって燃え上がっていたとき(に)。
domicilia tunc et praedia uenundabant et dispensandam pauperibus quantitatem libenter ac largiter apostolis obferebant, terreno patrimonio uendito adque distracto fundos illuc transferentes ubi fructus caperent possessionis aeternae, illic comparantes domos ubi inciperent semper habitare.
当時、彼らは家々や地所を売り払い、貧しい人々に分配されるべきその額を、自発的にかつ気前よく使徒たちに差し出していた。 地上の財産を売却し処分することで、永遠の所有の果実を受け取るべき場所へと彼らの資産を移し、永遠に住み始めることになるであろう場所に、そこに家々を用意したのである。
talis tunc fuit in operationibus cumulus qualis in dilectione consensus, sicut legimus in Actis apostolorum: turba autem eorum qui crediderant anima ac mente una agebant nec fuit inter illos discrimen ullum nec quicquam suum iudicabant ex bonis quae eis erant, sed fuerunt illis omnia communia.
当時、彼らの善行における積み重ねは、愛における一致と同じほどのものであった。 使徒言行録に読まれる通りである。 「信じた者たちの群れは、一つの心、一つの精神で行動しており、彼らの間にはいかなる差別もなく、自分が持っている財産のうち何一つとして自分のものとは見なさず、むしろ彼らにとってすべてのものが共有であった。
hoc est natiuitate spiritali uere Dei filium fieri, hoc est lege caelesti aequitatem Dei patris imitari.
」これこそが、霊的な誕生によって真に神の子となることであり、これこそが、天の掟によって父なる神の公平さを模倣することである。
quodcumque enim Dei est in nostra usurpatione commune est, nec quisquam a beneficiis eius et muneribus arcetur quominus omne humanum genus bonitate ac largitate diuina aequaliter perfruatur.
なぜなら、神に属するものは何であれ、私たちの使用において共有のものであり、全人類が神の善意と寛大さを等しく享受することを妨げられるように、その恩恵や賜物から遠ざけられる者は誰もいないからである。
sic aequaliter dies luminat, sol radiat, imber rigat, uentus adspirat, et dormientibus somnus unus est, et stellarum splendor ac lunae communis est.
このように等しく、日は照り、太陽は輝き、雨は潤し、風は吹き、眠る者たちにとって睡眠は同一であり、星々の輝きと月の輝きは共有のものである。
quo aequalitatis exemplo qui possessor in terris reditus ac fructus suos cum fraternitate partitur, dum largitionibus gratuitis communis ac iustus est. Dei patris imitator est.
この公平さの模範によって、地上において所有者であり、その収入と収穫を兄弟姉妹と分かち合い、無償の施しによって共有かつ公正である者は、父なる神の模倣者である。
§26Quae illa erit, fratres carissimi, operantium gloria, quam grandis et summa laetitia, cum populum suum Dominus coeperit recensere et meritis adque operibus nostris praemia promissa contribuens pro terrenis caelestia, pro temporalibus sempiterna, pro modicis magna praestare, obferre nos patri cui nos sua sanctificatione restituit, aeternitatem nobis inmortalitatemque largiri ad quam nos sanguinis sui uiuificatione reparauit, reduces ad paradisum denuo facere, regna caelorum fide et ueritate suae pollicitationis aperire.
最愛の兄弟たちよ、善行を行う者たちのあの栄光はどれほどのものであり、その喜びはどれほど大きく至高のものであるだろうか。 主がその民を点呼し始め、私たちの功績とわざに対して約束された報酬を与え、地上のものの代わりに天上のものを、一時的なものの代わりに永遠のものを、ささやかなものの代わりに大いなるものを授け、自らの聖化によって私たちを元の姿に戻してくださった父へと私たちを差し出し、自らの血の生命化によって私たちを回復させてくださったその永遠性と不死性を私たちに与え、再び楽園へと帰らせ、信仰と約束の真実によって天の国を開いてくださるときに。
haec haereant firmiter sensibus nostris, haec intellegantur plena fide, haec corde toto diligantur, haec indesinentium operum magnanimitate redimantur.
これらのことが私たちの感覚に固く留まるように。 これらが満ち溢れる信仰によって理解されるように。 これらが心全体で愛されるように。 これらが絶え間ないわざの寛大さによって獲得されるように。
praeclara et diuina res, fratres carissimi, salutaris operatio.
最愛の兄弟たちよ、救いをもたらす善行は、極めて優れ神聖なものである。
solacium grande credentium, securitatis nostrae salubre praesidium, munimentum spei, tutela fidei, medella peccati, res posita in potestate facientis, res et grandis et facilis, sine periculo persecutionis corona pacis, uerum Dei munus et maximum, infirmis necessarium, fortibus gloriosum, quo Christianus adiutus perfert gratiam spiritalem, promeretur Christum iudicem, Deum computat debitorem.
それは信じる者たちの偉大な慰めであり、私たちの安全の健全な防護であり、希望の砦、信仰の保護、罪の治療薬、行う者の権能のうちに置かれた事柄、偉大にして容易な事柄、迫害の危険のない平和の冠、神の真実にして最大の賜物、弱い者には必要不可欠なもの、強い者には栄光あるもの、これによって助けられたキリスト教徒は、霊的な恵みを全うし、裁判官たるキリストの恵みにふさわしい者となり、神を債務者とみなすのである。
ad hanc operum salutarium palmam libenter ac prompte certemus, omnes in agone iustitiae Deo et Christo spectante curramus et qui saeculo et mundo maiores esse iam coepimus cursum nostrum nulla saeculi et mundi cupiditate tardemus.
この救いをもたらすわざの勝利の象徴を目指して、自発的にかつ速やかに競い合おう。 神とキリストが見守る中、正義の競技において皆で走ろう。 そして、すでに現世と世界よりも大いなる者となり始めている私たちは、現世と世界のいかなる欲望によっても、私たちの走りを遅らせないようにしよう。
si expeditos, si celeres, si in hoc operis agone currentes dies nos uel redditionis uel persecutionis inuenerit, nusquam Dominus meritis nostris ad praemium deerit, in pace uincentibus coronam candidam pro operibus dabit, in persecutione purpuream pro passione geminabit.
もし、身軽で、素早く、この善行の競技において走っている私たちを、報いの日もしくは迫害の日が見出すならば、主は私たちの功績に対する報酬をいかなる場所でも欠かされることはない。 平和のうちに勝利する者には彼らのわざに対して白い冠を与え、迫害の中では彼らの受難に対して紫の冠を二重にして与えるであろう。

語釈・文法注

  1. §25quominus — 阻害・予防を意味する動詞(ここでは受動態の arcetur「遠ざけられる、妨げられる」)の後に置かれ、「〜しないように」という目的・結果の従属節(接続法 perfruatur)を導く接続詞である。
  2. §25Dei patris imitator est. — 文全体の構造。関係代名詞 qui(地上において所有者であり……者)に導かれる関係節(主動詞は partitur および est)全体が主語として機能し、Dei patris imitator est が文の主節の述語部を構成する。
  3. §26cum populum suum Dominus coeperit recensere et ... praestare ... — 時間・状況を表す cum 節内の構造。助動詞的に機能する coeperit(〜し始めるとき)に、最初の不定詞 recensere だけでなく、et 以降の複数の不定詞(praestare, obferre, largiri, facere, aperire)が並列に繋がっている。
  4. §26Deum computat debitorem — 二重対格の構文。Deum が直接目的語、debitorem が目的格補語であり、「神を債務者(報いる義務を負う者)とみなす、計算に入れる」という意味。キリスト教的文脈において、人間の善行に対して神が(約束に基づいて)恩恵を返す義務を負うという比喩的表現を形成している。

この箇所を引用する

カルタゴのキュプリアヌス, 善行と施しについて §25-26. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:stoa0104a.stoa009.humanitext-lat1:25-26

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。