Humanitext Reader

カルタゴのキュプリアヌス · 偶像は神ではないこと §5-7

ローマ帝国の起源と悪霊としての異教の神々

2 / 4 箇所 · ラテン語

要旨

王国の交代は功績ではなく運命によるものであり、ローマの起源も道徳的ではなく犯罪に満ちていることを指摘する。また、異教の神々や託宣の正体が、人間を惑わし神から遠ざける不浄な霊(悪霊)であり、キリスト教徒の祈りによって屈服する存在であることを暴露する。

§5Regna autem non merito accidunt, sed sorte uariantur.
しかし、支配権は功績によって生じるのではなく、運命によって変化する。
ceterum imperium ante tenuerunt Syri et Persae: et Graecos et Aegyptios regnasse cognouimus.
さらに、以前にはシリア人とペルシア人が帝国を保持しており、ギリシア人とエジプト人も支配したことを私たちは知っている。
ita uicibus potestatum Romanis quoque ut et ceteris imperandi tempus obuenit.
このように、支配の交代によって、他の人々同様、ローマ人にも支配する時が訪れた。
ceterum si ad originem redeas, erubescas.
さらに、もしその起源に立ち戻るなら、恥じ入るだろう。
populus de sceleratis et nocentibus congregatur et asylo constituto facit numerum inpunitas criminum: nunc ut rex ipse principatum habeat ad crimina, fit Romulus parricida, adque ut matrimonium faciat, rem concordiae per discordias auspicatur.
民衆は犯罪者たちや害をなす者たちから集められ、庇護所が設立されたことで、罪に対する免責が人口を増やす。 今や王自身が犯罪において支配権を握るために、ロームルスは親族殺しとなり、そして、婚姻を成立させるために、協調の事柄を不和を通じて開始する。
rapiunt, ferociunt, fallunt ad copiam ciuitatis augendam: nuptiae sunt illis rupta hospitii foedera et cum soceris bella crudelia.
彼らは市民の数を増やすために、奪い、狂暴に振る舞い、欺く。 彼らにとって婚礼とは、歓待の同盟を破ること、そして義父たちとの残酷な戦争である。
est et gradus. summus in Romanis honoribus consulatus.
また、ローマの官職における最高の段階は執政官職である。
sic consulatum coepisse uidemus at regnum: filios interficit Brutus, ut crescat de suffragio sceleris commendatio dignitatis.
私たちは、執政官職も王政と同様にこのように始まったことを見る。 ブルートゥスは、自らの権威への推薦が、罪に対する投票から増大するように、自らの息子たちを殺害する。
non ergo de religionibus sanctis nec de auspiciis aut auguriis Romana regna creuerunt, sed acceptum tempus certo fine custodiunt.
したがって、ローマの支配権は神聖な宗教からでも、鳥占や予言からでもなく成長した。 そうではなく、彼らは受け取った時間を特定の限度まで維持しているのである。
ceterum et Regulus auspicia seruauit et captus est, et Mancinus religionem tenuit et sub iugum missus est: pullos edaces habuit Paulus et apud Cannas tamen caesus est, Gaius Caesar, ne ante brumam in Africam nauigia transmitteret, auguriis et auspiciis retinentibus spreuit: eo facilius et nauigauit et uicit.
さらに、レグルスは鳥占を遵守したが捕らえられ、マンキヌスは宗教的義務を守ったが軛の下に送られた。 パウルスはよく食べる雛を持っていたが、それでもカンナエで討ち死にした。 ガイウス・カエサルは、冬至の前にアフリカへ船を渡らせないようにという、引き留める予言や鳥占を軽蔑した。 それによって、彼はより容易に航海し、勝利した。
§6Horam autem omnium ratio est illa, quae fallit et decipit et praestigiis caecantibus ueritatem stultum et prodigum uulgus inducit.
しかし、これらすべての理由はあの、欺き惑わし真実を盲目にするまやかしによって愚かでだまされやすい民衆を誘惑するものである。
spiritus sunt insinceri et uagi, qui posteaquam terrenis uitiis inmersi sunt et a uigore caelesti terreno contagio recesserunt, non desinunt perditi perdere et deprauati errorem prauitatis infundere.
彼らは不純で放浪する霊たちであり、彼らは地上の悪徳に浸り、地上の汚れによって天の活力から退いたのち、自ら破滅した者として他者を破滅させること、また堕落した者として邪悪な誤謬を吹き込むことをやめない。
hos et poetae daemonas norunt et Socrates instrui se et regi ad arbitrium daemonii praedicabat, et magis inde est ad perniciosa uel ludicra potentatus: quorum tamen praecipuus Ostanes et formam ueri Dei negat conspici posse et angelos ueros sedi eius dicit adsistere.
詩人たちも彼らをダイモーンとして知っており、ソクラテスも自分はダイモーンの意志によって教えられ、導かれていると公言していた。 そして、魔術師たちの有害あるいは不真面目な行為に対する影響力も、そこから生じている。 しかし、彼らのうちで最も傑出したホスタネスは、真なる神の姿は視認され得ないと否定し、本物の天使たちが神の座に侍っていると言う。
in quo et Plato pari ratione consentit et unum Deum seruans ceteros angelos uel daemonas dicit.
これについてはプラトンも同様の理路で同意しており、唯一の神を保持しつつ、他の者たちを天使あるいはダイモーンと呼んでいる。
Hermes quoque Trismegistus unum Deum loquitur eumque inconprehensibilem adque inaestimabilem confitetur.
ヘルメス・トリスメギストスもまた、唯一の神について語り、その神は理解不可能であり、計り知れないものであると告白している。
§7Hi ergo spiritus sub statuis adque imaginibus consecratis delitescunt, hi adflatu suo uatum pectora inspirant, extorum fibras animant, auium uolatus gubernant, sortes regunt, oracula efficiunt, falsa ueris semper inuoluunt, nam et falluntur et fallunt, uitam turbant, somnos inquietant, inrepentes etiam spiritus in corporibus occulte mentes terrent, membra distorquent, ualitudinem frangunt, morbos lacessunt, ut ad cultum sui cogant, ut nidore altarium et rogis pecorum saginati remissis, quae constrinxerant, curasse uideantur.
したがって、これらの霊は、献納された彫像や肖像の下に潜んでおり、彼らは自らの息吹によって預言者たちの胸に霊感を与え、内臓の繊維に活力を与え、鳥の飛行を支配し、神託の籤を司り、神託をもたらし、常に偽りを真実に混ぜ合わせる。 なぜなら、彼ら自身も欺かれ、また他者を欺くからである。 彼らは生を混乱させ、眠りを不安にし、さらに身体の中に密かに忍び込む霊として心を脅かし、手足を歪め、健康を損ない、病気を引き起こす。 それは、自らへの崇拝を強制するためであり、祭壇の煙と家畜の犠牲の火によって肥え太ったのち、かつて縛り付けていたものを緩めることで、治療したかのように見せるためである。
haec est de illis medella, cultorum cessat iniuria: nec aliud studium est quam a Deo homines auocare et ad superstitionem sui ab intellectu uerae religionis auertere, cum sint ipsi poenales, quaerere sibi ad poenam comites, quos ad crimen suum fecerint errore participes.
これが彼らに関する治療法であり、崇拝者たちへの害悪が止むのである。 そして、彼らの関心は、人々を神から引き離し、真実の宗教の理解から自らへの迷信へとそらすこと以外にはない。 彼ら自身が罰せられるべき者であるため、自らの罪の共犯者に誤謬によって仕立て上げた者たちを、自らの罰への道連れとして探し求めているのである。
hi tamen adiurati per Deum uerum nobis statim cedunt et fatentur et de obsessis corporibus exire coguntur: uideas illos nostra uoce et oratione maiestatis occultae flagris caedi, igne torreri, incremento poenae progagantis extendi, eiulare, gemere, deprecari, unde ueniant et quando discedant ipsis etiam, qui se colunt, audientibus confiteri, ut uel exiliant statim uel euanescant gradatim, prout fides patientis adiuuat aut gratia curantis adspirat.
しかし、これらの者は真なる神によって誓わされると、直ちに私たちに屈服して白状し、憑依された身体から出ていくよう強制される。 あなたは、彼らが私たちの声と隠された威厳の祈りによって、鞭で打たれ、火で焼かれ、引き延ばされる罰の増大によって引き伸ばされ、絶叫し、うめき、懇願するのを見るだろう。 そして、自分たちがどこから来て、いつ立ち去るのかを、自分たちを崇拝している者たち自身が聞いている前で告白し、こうして、苦しむ者の信仰が助けるか、あるいは治療する者の恵みが息吹を与えるかに応じて、直ちに飛び出すか、あるいは段階的に消え去るのを見るだろう。
hinc uulgus in odium nostri nominis cogunt, ut nos odisse incipiant homines antequam nosse, ne cognitos aut imitari possint aut damnare non possint.
このことから、彼らは民衆を私たちの名前に対する憎悪へと駆り立て、人々が私たちを知る前に憎み始めるようにする。 それは、私たちが知られた場合に、彼らが私たちを模倣するか、あるいは非難することができなくなるのを防ぐためである。

語釈・文法注

  1. p.23at regnum — 対比の接続詞である at が用いられているが、文脈上および全体の構造(sic consulatum coepisse uidemus)から、「王政と同様に執政官職も始まった」という比較の意味として理解される。写本によっては ut regnum(王政と同様に)という異読もあり、ここでは同様の比較構造として解釈している。
  2. p.24magis — この箇所における 'magis' は、副詞の「より多く」ではなく、魔術師を意味する名詞 magus の属格複数形 'magorum'、あるいはそのテキスト上の破損に由来する表現と解釈される。したがって、「魔術師たちの影響力(potentatus)」を指している。
  3. p.24medella — 「これ(崇拝)が彼らに関する治療法である」という皮肉な表現。霊たちが人々に害悪(病気など)を与えた後にその束縛を解くことで、あたかも自分たちが治療を施したかのように見せかける欺瞞を説明している。

この箇所を引用する

カルタゴのキュプリアヌス, 偶像は神ではないこと §5-7. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:stoa0104a.stoa006.humanitext-lat1:5-7

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。