§12Sciebant et Iudaei Christum esse uenturum: nam hic illis semper prophetis monentibus adnuntiabatur.
ユダヤ人たちもまた、キリストが来ることになる(来るはずである)と知っていた。 なぜなら、預言者たちが常に警告(告知)する中で、この方が彼らに告げ知らされていたからである。
sed significato duplici eius aduentu, uno qui exercitio et exemplo hominis fungeretur, altero qui Deum fateretur, non intellegendo primum aduentum, quod in passione praecessit occultus, unum tantum credunt qui erit in potestate manifestus.
しかし、彼の到来が二重の様相において示されていた(一方は人間の行いと手本を果たすためのものであり、他方は神であることを告白するためのものである)にもかかわらず、受難において隠されて先んじた最初の到来を理解しなかったために、彼らは力において明白となる唯一の到来だけを信じている。
quod autem hoc Iudaeorum populus intellegere non potuit, delictorum meritum fuit: sic erant sapientiae et intellegentiae caecitate multati, ut qui uita indigni essent, haberent uitam ante oculos nec uiderent.
しかし、ユダヤ人の民がこれを理解できなかったことは、彼らの罪に対する当然の報いであった。 彼らは知恵と理解力の盲目さという罰をこのように受けていたので、命に値しない者たちとして、目の前に命を持ちながらも見ようとしなかった(見えなかった)のである。
§13Itaque cum Christns lesus secundum a prophetis ante praedicta uerbo et uocis imperio daemonia de hominibus excuteret, paralyticos restringeret, leprosos purgaret, inluminaret caecos, clodis gressum daret, mortuos rursus animaret, cogeret sibi elementa famulari, seruire uentos, maria oboedire, inferos cedere, Iudaei, qui illum crediderant hominem tantum de humilitate carnis et corporis, existimabant magum de licentia potestatis.
したがって、イエス・キリストが、あらかじめ預言者たちによって予告されていたことに従って、言葉と声の命令によって悪霊を人々から追い出し、麻痺した人々を強健にし、ハンセン病者を清め、盲人を啓発し、足の不自由な者に歩みを与え、死者を再び蘇らせ、諸元素に自分に仕えるよう強制し、風を従わせ、海を従わせ、あの世(黄泉の国)を屈服させていたとき、肉体と身体の卑しさから、彼をただの人間であると信じていたユダヤ人たちは、その権能の行使(自由さ)から、彼を魔法使いであるとみなしていた。
hinc magistri eorum adque primores, hoc est quos et doctrina ille et sapientia reuincebat, accensa ira et indignatione prouocati, ut postremo detentum Pontio Pilato, qui tunc ex parte Romana Syriam procurabat, traderent, crucem eius et mortem suffragiis [uiolentis ac pertinacibus flagitarent.
ここから、彼らの教師たちや指導者たち、すなわち、彼がその教えと知恵によって言い負かしていた者たちは、怒りと憤りを燃え立たせて扇動され、ついに、当時ローマ側からシリアを統治していたポンティウス・ピラトに捕らえられた彼を引き渡し、激しくかつ執拗な叫びをもって彼の十字架と死を要求するに至った。
§14Hoc facturos et ipse praedixerat et prophetarum omnium testimonium sic ante praecesserat, oportere illum pati, non ut sentiret mortem sed ut uinceret, et cum passus esset, ad superos denuo regredi, ut uim diuinae maiestatis ostenderet.
彼らがこれを行うであろうことを、彼自身もあらかじめ予告しており、また、彼が苦難を受けるべきであるというすべての預言者たちの証言もまたそのように先んじて存在していた。 それは、彼が死を被るためではなく、死に打ち勝つためであり、また苦難を受けたのちに、神聖な威厳の力を示すために再び天上へと戻るためであった。
fidem itaque rerum cursus inpleuit.
したがって、出来事の経過がその真実性を実証した。
nam et crucifixus praeuento carnificis officio spiritum sponte dimisit et die tertio rursus a mortuis sponte surrexit.
というのも、十字架につけられた彼は、処刑人の職務に先んじて、自ら進んで息を引き取り、三日目に再び死者の中から自ら進んで復活したからである。
apparuit discipulis suis talis ut fuerat, agnoscendum se uidentibus praebuit simul iunctis et substantiae corporalis firmitate conspicuus ad dies quadraginta remoratus est, ut de eo ad praecepta uitalia instrui possent et discerent, quae docerent.
彼は弟子たちに、以前と同じような姿で現れ、一緒に集まっていた見る者たちに自らを確認させ、肉体的な実体の確かさにおいて目に見える形で四十日間留まった。 それは、彼が命の教えについて指導を受け、自分たちが教えるべきことを学ぶためであった。
tunc in caelum circumfusa nube sublatus est, ut hominem, quem dilexit, quem induit, quem a morte protexit, ad patrem uictor inponeret, iam uenturus e caelo ad poenam diaboli et ad censuram generis humani ultoris uigore et iudicis potestate: per orbem uero discipuli magistro et Deo monente diffusi praecepta in salutem dare, ab errore tenebrarum ad uiam lucis adducere, caecos et ignaros ad agnitionem ueritatis oculare.
その後、彼は取り囲む雲に包まれて天へと上げられた。 それは、彼が愛し、身にまとい、死から守った人間を、勝者として父のもとに差し出すためであった。 彼は、悪魔への処罰と人類の審判のために、復讐者の活力と審判者の権能をもって、今や天から来ようとしているのである。 一方、弟子たちは、彼らの教師であり神である方の勧め(命令)に従って全世界に散らばり、救いのための教えを与え、暗闇の迷いから光の道へと導き、盲人や無知な人々に真理の認識のための目を与えるようになった。
§15Ac ne esset probatio minus solida et de Christo delicata confessio, per tormenta, per cruces, per multa poenarum genera temptantur.
そして、その証明が不十分なものとならず、キリストについての告白が生ぬるい(安易な)ものとならないように、彼らは拷問、十字架、多種多様な刑罰によって試されるのである。
dolor, qui ueritatis testis est, admonetur, ut Christus Dei filius, qui hominibus ad uitam datus creditur, non tantum praeconio uocis sed et passionis testimonio praedicaretur.
真理の証人である苦痛が呼び覚まされ、それによって、人々に命のために与えられたと信じられている神の子キリストが、ただ言葉の宣言によってだけでなく、受難の証言によっても宣べ伝えられるようになるのである。
hunc igitur comitamur, hunc sequimur, hunc habemus itineris ducem, lucis principem, salutis auctorem, caelum pariter et patrem quaerentibus et credentibus pollicentem.
したがって、私たちはこの方に付き従い、この方の後に従い、この方を旅の導き手、光の指導者、救いの創始者として戴いている。 この方は、捜し求める者たちと信じる者たちに、天と父を等しく約束してくださる方である。
quod est Christus, erimus [christiani], si Christum fuerimus secuti.
もし私たちがキリストに従うならば、私たちはキリストがそうであるものになるであろう。