Humanitext Reader

アウグスティヌス · エメリトゥスとの討論記録 §4-5

エメリトゥスの沈黙への批判と和平案の朗読

3 / 7 箇所 · ラテン語

要旨

アウグスティヌスはエメリトゥスの沈黙を、真理に直面した敗北を認めず人々を欺こうとするものとして批判し、カルタゴ会談の前にカトリック側が提案した司教職の共有や身の引き方などの和平案をアリピウスに朗読させる。

§4Cumque reticeret, Augustinus episcopus ecclesiae catholicae dixit: Si ergo sub ueritate tacuisti, non sine causa uenisti, nisi quia istos decipere uoluisti.
そして彼が沈黙していると、カトリック教会の司教アウグスティヌスは言った。 「それゆえ、もしあなたが真理の前に沈黙したのであるなら、あなたがこの人々を惑わそうと望んだのでない限り、あなたが来たことには理由がないわけではない。
cumque diu reticeret, Augustinus episcopus ecclesiae catholicae dixit: Uidetis, fratres, diu tacentem;
」そして彼が長い間沈黙していると、カトリック教会の司教アウグスティヌスは言った。 「兄弟たちよ、彼が長い間沈黙しているのが見えるでしょう。
moneo ut optetis resipiscentem, obsecro ne sequamini pereuntem.
私はあなたがたに、彼が我に返ることを望むよう勧め、彼が滅びゆくのに従わないよう懇願します。
uerumtamen quoniam gesta collationis nostrae commemorauit, ubi apparere posse dixit, utrum ueritate sit uictus an potestate oppressus, multa sunt quidem ubi superfluis et moratoriis proseeutionibus gesta cumularunt, nihil aliud magnis uiribus agentes, nisi ut nihil ageretur;
しかしながら、彼が私たちの会談の記録に言及し、自分が真理によって敗北したのか、あるいは権力によって抑圧されたのかがそこに現れ得ると言ったので、彼らが余計で引き延ばし的な弁論によって記録を積み上げ、何も行われないようにすることだけを多大な労力をもって目指した箇所は、実際に多く存在します。
sed domino praesidente et causam suam agente uentum est quo noluerunt.
しかし、主が司会し、ご自身の訴えを進められたことによって、彼らが望まなかったところへと事態は至ったのです。
dicta causa atque definita est.
訴訟は語られ、決定されました。
sed si omnia gesta uobis legere uelimus, quamquam praesentibus uobis fratrem et coepiscopum meum Deuterium obstringo, ut, quemadmodum fit apud Carthaginem, apud Tagastem, apud Constantinam, apud Hipponem, apud omnes diligentes ecclesias, sic etiam deinceps facere non pigrescat, ut annis omnibus per ieiuniorum dies, id est quadragesima ante pascha, quando uobis maxime ieiunantibus plus uacat audire, eadem gesta collationis per annos singulos uniuersa a capite in finem recitentur ex ordine, tamen, ut dicere coeperam, quia non omnia uobis modo legere possumus, dignamini prius audire ante collationem quas litteras dederimus ad cognitorem, ubi promisimus uel quemadmodum suscipi uellemus si uicti fuissemus, uel quemadmodum eos susciperemus si uinceremus, ut uideretur non in contentione, sed in humilitate esse uictoria.
しかし、もし私たちが記録のすべてをあなたがたに読み聞かせようと望むなら、――もっとも、あなたがたの面前で、私は私の兄弟であり同僚司教であるデウテリウスに対し、カルタゴ、タガステ、コンスタンティナ、ヒッポ、およびすべての熱心な教会で行われているのと同様に、今後彼もまた怠らずにこれを行い、毎年断食の日々、すなわちあなたがたが特に断食をしていて聴く余暇がより多くある復活祭前の四旬節の間に、同じ会談の記録が毎年、最初から最後まで順序正しくすべて朗読されるように義務づけるのですが――それでも、私が言い始めたように、私たちが今はすべてのことをあなたがたに読み聞かせることができないので、私たちが会談の前に裁判官に送った書簡を、まず聞いてくださるようお願いします。 そこにおいて私たちは、もし私たちが敗北していたならどのように受け入れられることを望むか、あるいは、もし私たちが勝利したならどのように彼らを受け入れるかを約束しており、それによって勝利が争いの中にではなく、謙遜の中にあることが示されるようにしたのです。
§5Alypius episcopus ecclesiae catholicae epistulam recitauit: Honorabili ac dilectissimo filio, uiro clarissimo et spectabili, tribuno et notario Marcellino Aurelius, Siluanus et uniuersi episcopi catholici.
」カトリック教会の司教アリピウスが書簡を朗読した。 「尊敬すべき愛する子、極めて高名にして高潔な人物、護民官にして書記官であるマルケリヌスへ、アウレリウス、シルウァヌス、およびすべてのカトリックの司教たち(より挨拶を送る)。
Edicto spectabilitatis tuae, quo nostrae collationis tranquillitati quietique seruandae et ueritati manifestandae ac muniendae consultum est, in omnibus nos consentire, sicut admonere dignatus es, per has litteras intimamus.
あなたが勧告してくださったように、私たちの会談の静穏と平和が保たれ、真理が明らかにされ守られるように配慮された、あなたの高潔なる布告に、私たちがすべての点において同意していることを、この書簡によってお伝えいたします。
illo etiam ueritate confisi nos uinculo condicionis obstringimus, ut, si nobis hi cum quibus agimus demonstrare potuerint, cum secundum dei promissa populi christiani usque quaque crescendo iam magnam partem orbis implessent et in ceteram dilatarentur implendam, subito ecclesiam Christi nescio quorum quos isti accusant peccatorum perisse contagione et in sola parte Donati remansisse, si hoc, ut dictum est, demonstrare potuerint, nullos apud eos honores episcopatus requiremus, sed eorum sequemur pro sola salute consilium, quibus tanti gratiam beneficii pro cognita ueritate debebimus.
また、真理を確信して、私たちは次のような条件の絆に自らを拘束します。 すなわち、もし私たちが交渉している相手方が、神の約束に従ってキリスト教徒の諸国民が至る所で増大し、すでに世界の大部分を満たし、残りの満たされるべき部分へと拡大していたときに、キリストの教会が、この人々が非難している正体不明の者たちの罪の感染によって突如滅亡し、ドナトゥス派の内にのみ残ったということを、もし彼らが私たちに示すことができるなら、――もし言された通りのこのことを彼らが示すことができるなら、――私たちは彼らのもとで司教としてのいかなる栄誉も求めず、ただ救いのみを求めて彼らの勧告に従うでしょう。 私たちは、真理が知られたことに対して、これほど大きな恩恵の感謝を彼らに対して負うことになるからです。
si autem nos potius ualuerimus ostendere ecclesiam Christi omnium non solum Africanarum, sed etiam transmarinarum prouinciarum, multarum gentium spatia feracissima populorum copia iam tenentem et sicut scriptum est toto mundo fructificantem atque crescentem, nullorum hominum sibi commixtorum peccatis perire potuisse, si denique ipsorum, quos tunc accusare uoluerunt potius quam conuincere ualuerunt, quaestionem definitam, quamuis non in eis ecclesia consistat, et Caecilianum innocentem, illos autem uiolentos et calumniosos esse iudicatos ab eo imperatore, ad cuius examen cuius examen crirainationes suas ultro accusando miserunt, postremo si, quidquid de peccatis quorumlibet hominum dixerint, uel humanis documentis uel diuinis probauerimus aut eorum innocentiam falsis criminibus appetitam aut Christi ecclesiam, cuius communioni cohaeremus, nullis eorum delictis esse destructam, sic eius nobiscum teneant unitatem, ut non solum uiam salutis inueniant, sed nec honorem episcopatus amittant.
しかし、もし逆に私たちが、アフリカの諸属州のみならず海の向こうの諸属州をも含む、多くの民族の非常に豊かな地域をすでに人々の満ちあふれる数によって領有し、書かれているように全世界で実を結び増大しているキリストの教会が、自身に混じり込んでいるいかなる人々の罪によっても滅び得ることはなかったということを示すことができるなら、そして最後に、彼らが当時、告発することを望んだものの(有罪を)立証することはできなかった当の人々の問題が決定されており(もっとも彼らの中に教会が存立するわけではありませんが)、カエキリアヌスは無罪であり、逆に彼らは乱暴で中傷的であると、彼らが告発するために自らその審査へと自分たちの非難を送ったあの皇帝によって判定されたということを(示すことができるなら)、最後に、彼らがどのような人々の罪について語ろうとも、人間の文書によってであれ神の文書によってであれ、彼らの無実が偽りの罪によって攻撃されたこと、あるいは、私たちがその交わりに固く結びついているキリストの教会が、彼らのいかなる過失によっても破壊されなかったことを、私たちが証明するならば、彼らが私たちとともにその合一を保ち、それによって彼らが救いの道を見出すだけでなく、司教の栄誉をも失わないようにしてほしいのです。
neque enim in eis diuinae sacramenta ueritatis, sed commenta humani detestamur erroris, quibus sublatis fraternum pectus complectemur christiana nobis caritate coniunctum, quod nunc dolemus dissensione diabolica separatum.
というのも、私たちは彼らの内にある神の真理の秘跡を憎悪しているのではなく、人間の誤りの作り話を憎悪しているのであって、それらが取り除かれたなら、私たちはキリスト教的な愛によって私たちと結ばれた兄弟の胸を抱擁するでしょう。 現在その胸は、悪魔的な分裂によって引き裂かれていることを私たちは悲しんでいるのです。
poterit quippe unusquisque nostrum honoris sibi socio copulato uicissim sedere eminentius, sicut peregrino episcopo iuxta considente collega.
実に、私たち各人は、自身の栄誉の同伴者を伴うことで、まるで旅の司教の隣に同僚が座るかのように、交代でより高い席に座ることができるでしょう。
hoc cum alternis basilicis utrimque conceditur utroque alterum cum honore mutuo praeueniente, quia, ubi praeceptio caritatis dilatauerit corda, possessio pacis non fit angusta, ut uno eorum defuncto deinceps iam singulis singuli pristino more succedant.
双方が交互の聖堂でこのことを互いに認め、それぞれが互いに敬意をもって相手に先を譲り合うとき、愛の掟が心を広げる場所では、平和の領有が狭くなることはないからです。 それは、彼らの一方が亡くなった後は、それ以降、古来の習慣に従って、一人の司教に一人の司教が継承するためです。
nec nouum aliquid fiet;
また、新しいことが行われるわけではありません。
nam hoc ex ipsius separationis exordio in eis, qui damnato nefariae dissensionis errore unitatis dulcedinem uel sero sapuerunt, catholica dilectio custodiuit.
というのも、カトリックの愛は、あの分裂自体の当初から、邪悪な分裂の誤りを非難して、遅まきながらも合一の甘美さを味わった人々において、このことを守ってきたからです。
aut si forte populi christiani singulis delectantur episcopis et duorum consortium inusitata rerum facie tolerare non possunt, utrique de medio discedamus et ecclesiis singulis damnata schismatis causa in unitate pacifica constitutis ab episcopis singulis in ecclesiis singulis annuentibus unitati factae per loca necessaria singuli constituantur episcopi.
あるいは、もし万一キリスト教徒の民衆が一人の司教を好み、二人の共同管理をその不慣れな状況のゆえに耐えることができないならば、私たち双方が身を引きましょう。 そして、分裂の要因が非難され、個々の教会が平和な合一のうちに確立された上で、なされた合一に同意する人々(司教たち)によって、必要な場所を通じて、個々の教会に個々の司教が一人ずつ立てられるようにしましょう。 」

語釈・文法注

  1. §4uentum est — 自動詞 uenio(来る)の非人称受動態。ラテン語では動作そのものや到達点に焦点を当てるためにしばしば用いられるが、各言語では主語を補うなどして能動的または自然な表現に翻訳される(「事態は至った」、「they were brought」等)。
  2. §5nescio quorum — 不定代名詞的に機能する nescio quis(誰かしら、正体不明の誰か)の属格複数形であり、peccatorum(罪)に係る。直後の quos isti accusant(この人々が非難している[人々])は、この表現に含まれる「正体不明の者たち」を先行詞とする関係節である。
  3. p.187annuentibus — 現在分詞 annuens(同意する)の奪格複数形で、行為者を示す ab episcopis singulis(個々の司教によって)と性・数・格が一致している。カトリック側との和平・合一(unitati factae)に賛同する司教たちによって新しい司教が立てられるべきであることを示す。

この箇所を引用する

アウグスティヌス, エメリトゥスとの討論記録 §4-5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:stoa0040.stoa066c.humanitext-lat1:4-5

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。