Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §8.3.3.pr-8.3.3.3

多様な農地地役権と汲水権に伴う通行権

1412 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

ウルピアーヌスは、放牧、収穫物の保管、葡萄園の支柱採取、石切り場に伴う土砂等の投棄など、様々な地役権の設定可能性についてネラティウスの所説を引いて解説する。また、汲水権に通行権が随伴すること、および私有の泉と公の川でのルールの違いを説明する。

[ULPIANUS libro septimo decimo ad edictum. ] §8.3.3.prItem sic possunt seruitutes imponi, et boues, per quos fundus colitur, in uicino agro pascantur: quam seruitutem poni posse Neratius libro secundo membranarum scribit.
[ウルピアーヌス著『告示解釈書』第十七巻] また、土地を耕作するために用いられる牛が隣の農地で放牧される、というように地役権が設定されることもできる。 このような地役権を設定しうることを、ネラティウスは『羊皮紙書』第二巻に書いている。
§8.3.3.1Idem Neratius etiam ut fructus in uicini uilla cogantur coactique habeantur et pedamenta ad uineam ex uicini praedio sumantur, constitui posse scribit.
同じネラティウスは、収穫物が隣人の別荘に集められて集められた状態で保管されること、また葡萄園のための支柱が隣人の土地から採取されることも、設定されうると書いている。
§8.3.3.2Eodem libro ait uicino, cuius lapidicinae fundo tuo immineant, posse te cedere ius ei esse terram rudus saxa iacere posita habere, et ut in tuum lapides prouoluantur ibique positi habeantur indeque exportentur.
同じ書において彼は、その石切り場があなたの土地に迫っている隣人に対して、彼に土砂、瓦礫、石を投げ入れて置いたままにする権利があること、また、あなたの土地に石が転がり落とされ、そこに置かれたままにされ、そこから搬出されることを、あなたが譲渡することができると述べている。
§8.3.3.3Qui habet haustum, iter quoque habere uidetur ad hauriendum et, ut ait Neratius libro tertio membranarum, siue ei ius hauriendi et adeundi cessum sit, utrumque habebit, siue tantum hauriendi, inesse et aditum, siue tantum adeundi ad fontem, inesse et haustum.
汲水権を持つ者は、水を汲むための通行権も持っているとみなされる。 そして、ネラティウスが『羊皮紙書』第三巻で述べているように、もし彼に汲水および接近の権利が譲渡されたなら、彼はその双方を持つであろうし、もし汲水のみであれば接近もそこに含まれており、もし泉への接近のみであれば汲水もそこに含まれている。
haec de haustu ex fonte priuato.
これは私有の泉からの汲水についてである。
ad flumen autem publicum idem Neratius eodem libro scribit iter debere cedi, haustum non oportere et si quis tantum haustum cesserit, nihil eum agere.
しかし、公の川に対しては、同じネラティウスが同じ書に書いているように、通行権が譲渡されねばならず、汲水権は必要ではなく、もし誰かが汲水権のみを譲渡したとしても、彼は何も行わなかったことになる。

語釈・文法注

  1. §8.3.3.prItem sic possunt seruitutes imponi, et — et が結果や内容を導く接続詞(ut に相当)のように働き、posserit などの帰結・具体的内容としての接続法 pascantur を導いている。
  2. §8.3.3.1Idem Neratius etiam ut — 主動詞 scribit の目的語となる不定詞句 constitui posse の意味上の主語(実質的な内容)として、ut から始まる複数の接続法節(ut ... cogantur ... et ... sumantur)が機能している。
  3. §8.3.3.2posse te cedere ius ei esse — 多重の対格不定詞構文。主動詞 ait に対する不定詞句 posse te cedere(主語は対格 te)があり、さらに cedere の目的語として ius ... esse(主語は対格 ius)および et ut ... 節が並列されている。
  4. §8.3.3.2in tuum — in tuum は形容詞の対格男性単数形であり、前文に現れた fundo tuo から名詞 fundum(農地、土地)が省略されている。
  5. §8.3.3.3inesse et aditum — siue tantum hauriendi [cessum sit] のように cessum sit が省略されている。続く inesse et aditum(接近権もそこに含まれている)は、ut ait Neratius から導かれる間接話法(対格不定詞構文)であり、主語は対格 aditum、動詞は inesse。
  6. §8.3.3.3nihil eum agere — 「彼は何も行わない」という直訳から、法律用語として「何の法的効力も生じさせない」「無効である」ということを意味する。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §8.3.3.pr-8.3.3.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:8.3.3.pr-8.3.3.3

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。