Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §50.7.5.pr-50.7.5.6

使節の選任資格と代理の制限および派遣人数

8741 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

使節の資格要件(市債務者や訴訟権なき者の排除、国庫債務者の許容)、代理人の制限、選出における順序の原則と例外、および一都市あたり最大3名という派遣制限について記述している。

[MARCIANUS libro duodecimo institutionum.
[マルキアヌス、法学提要第12巻より。
] §50.7.5.prSciendum est debitorem rei publicae legatione fungi non posse: et ita diuus Pius Claudio Saturnino et Faustino rescripsit.
] 知るべきである、市共同体の債務者は使節を務めることができない。 そしてそのように、神君ピウスはクラウディウス・サトゥルニヌスとファウスティヌスに勅答した。
§50.7.5.1Sed et eos, quibus ius postulandi non est, legatione fungi non posse et ideo harena missum non iure legatum esse missum diui Seuerus et Antoninus rescripserunt.
しかし、訴訟を提起する権利を持たない者たちもまた、使節を務めることができず、それゆえ闘技場から免除された者が使節として派遣されたのは不法であると、神君セウェルスとアントニヌスは勅答した。
§50.7.5.2Debitores autem fisci non prohibentur legatione fungi.
しかし、国庫の債務者たちは、使節を務めることを禁じられない。
§50.7.5.3Si accusatio alicuius publice instituta sit, non est compellendus accusator ad eum legationem suscipere, qui se amicum uel domesticum dicit eius, qui accusatur: et ita diui fratres Aemilio Rufo rescripserunt.
もし誰かに対する告発が公に開始されたならば、告発者は、告発されている者の友人または家臣であると自称する者のもとへの使節の任務を引き受けるよう強制されるべきではない。 そしてそのように、神君たる兄弟はアエミリウス・ルフスに勅答した。
§50.7.5.4Legati uicarios dare non alios possunt nisi filios suos.
使節たちは、自らの息子たち以外の者を代理人として立てることはできない。
§50.7.5.5Ordine unusquisque munere legationis fungi cogitur: et non alias compellendus est munere legationis fungi, quam si priores, qui in curiam lecti sunt, functi sint.
順序に従って各自が使節の義務を果たすよう強制される。 そして、市参事会に選出された先順位の者たちが任務を果たした場合でなければ、使節の義務を果たすよう強制されることはない。
sed si legatio de primoribus uiris desideret personas et qui ordine uocantur inferiores sint, non esse obseruandum ordinem diuus Hadrianus ad Clazomenios rescripsit.
しかし、もし使節が名士たちから人物を必要とし、かつ順序によって呼び出される者たちが格下の者たちであるならば、その順序は遵守されるべきではないと、神君ハドリアヌスはクラゾメナイの人々に勅答した。
§50.7.5.6Praecipitur autem edicto diui Uespasiani omnibus ciuitatibus, ne plures quam ternos legatos mittant.
また、神君ウェスパシアヌスの勅令によってすべての都市に対し、3名を超える使節を派遣してはならないと命じられている。

語釈・文法注

  1. §50.7.5.1harena missum — 「闘技場から免除された者」の意味で、引退した剣闘士を指す。名誉剥奪者とみなされるため使節になる資格を欠く。missum は mittere の完了受動分詞の対格男性単数形であり、続く legatum esse missum(使節として派遣されたこと)の対格不定詞句の主語として機能している。
  2. §50.7.5.3ad eum legationem suscipere, qui se amicum uel domesticum dicit eius, qui accusatur — ad eum(その者のところへ)にかかる関係節 qui... の中に、さらに eius(その者の)にかかる関係節 qui accusatur(告発されている)が入れ子になっている。先行詞 eius は amicum uel domesticum に属格としてかかり、全体として「告発されている者の、友人または家臣であると自称する者のところへ使節として派遣されること」を意味する。
  3. §50.7.5.5non alias... quam si — 「〜の場合でなければ、ほかのいかなる場合にも〜ない」という条件制限を示す相関表現。non alias と quam si が対比され、後続する functi sint(完了接続法)の条件節が満たされた場合にのみ compellendus est が適用されることを示す。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §50.7.5.pr-50.7.5.6. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:50.7.5.pr-50.7.5.6

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。