Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §50.4.7.pr-50.4.7.1

告発された被告人と抗告係属中の名誉職立候補制限

8704 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

告発された被告人の名誉職立候補制限について、また立候補に関する抗告が係属中の場合の不法行使の禁止について。

[MARCIANUS libro secundo publicorum.
[マルキアヌス『公法について』第2巻より。
] §50.4.7.prReus delatus etiam ante sententiam honores petere principalibus constitutionibus prohibetur: nec interest, plebeius an decurio fuerit.
] 告発された被告人は、判決の前であっても、名誉職を志願することを皇帝憲令によって禁止されている。 その者が平民であったかデクリオであったかは問わない。
sed post annum, quam reus delatus est, petere non prohibetur, nisi per ipsum stetit, quo minus causa intra annum expediretur.
しかし、被告として告発されてから1年が経過した後は、1年以内に訴訟が解決されなかったことがその者自身の責任によるものでない限り、志願することを禁止されない。
§50.4.7.1Eum, contra quem propter honores appellatum est, si pendente appellatione honorem usurpauerit, coercendum diuus Seuerus rescripsit.
名誉職をめぐって自らに対して抗告がなされた者が、抗告の係属中にその名誉職を僭称した場合には、制裁を科すべきであると神君セウェルスは勅答した。
ergo et si is, qui honoribus per sententiam uti prohibitus est, appellauerit, abstinere interim petitione honoris debebit.
したがって、判決によって名誉職を享受することを禁止された者が抗告した場合であっても、その者は差し当たり名誉職の志願を控えなければならない。

語釈・文法注

  1. 50.4.7.prnisi per ipsum stetit, quo minus — 非人称動詞 *stare* を用いた *stare per aliquem quominus*(誰々のせいで~が妨げられる)という慣用構文。ここでは *nisi* と組み合わさり、「彼自身のせいで(訴訟の解決が)妨げられたのでない限り」という意味になる。
  2. 50.4.7.1Eum ... coercendum — 主動詞 *rescripsit* の目的語となる対格不定詞句(*esse* の省略)。対格の *eum* が意味上の主語であり、*coercendum [esse]* が述語である。先行詞である *eum* は関係節 *contra quem...* によって修飾され、条件節 *si ... usurpauerit* が挿入されている。
  3. 50.4.7.1contra quem propter honores appellatum est — 関係節内の非人称受動態表現。直訳すると「その者に対して名誉職をめぐって抗告がなされた」となり、日本語では「名誉職をめぐって自らに対して抗告がなされた者」のように訳す。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §50.4.7.pr-50.4.7.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:50.4.7.pr-50.4.7.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。