Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §50.12.13.pr-50.12.13.1

公職に伴う建設義務と国家への寄付条件の有効性

8795 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

アントニヌスとウェルス両皇帝の勅答に基づき、公職の返礼としての建設義務、国家への寄付の条件が公の利益にかなうべきこと、および既存の慣習に反する免税遺贈の無効性について述べている。

[PAPIRIUS IUSTUS libro secundo de constitutionibus. ] §50.12.13.prImperatores Antoninus et Uerus Augusti rescripserunt opera exstruere debere eos, qui pro honore polliciti sunt, non pecunias pro his inferre cogi.
[パピリウス・ユストゥス、『勅令集』第2巻] アウグストゥスたる皇帝アントニヌスとウェルスは、公職と引き換えに約束した人々は、建造物を建設すべきであり、それらの代わりに金銭を納入するよう強制されるべきではない、と勅答した。
§50.12.13.1Item rescripserunt condiciones donationibus adpositas, quae in rem publicam fiunt, ita demum ratas esse, si utilitatis publicae interest: quod si damnosae sint, obseruari non debere.
また両皇帝は、国家に対してなされる寄付に付された条件は、それが公共の利益にかなう場合に限って有効であり、もし不利益をもたらすものであるならば、遵守されるべきではないと勅答した。
et ideo non obseruandum, quod defunctus certa summa legata uetuit uectigal exerceri.
したがって、被相続人が特定の金額を遺贈して、税が徴収されることを禁じたとしても、それは遵守されるべきではない。
esse enim tolerabilia, quae uetus consuetudo comprobat.
なぜなら、古い慣習が是認しているものは、許容されるべきであるからである。

語釈・文法注

  1. §50.12.13.1utilitatis publicae interest — 非人称動詞 interest は「〜にとって重要である、利益になる」を意味し、関心・重要性の対象を属格(ここでは utilitatis publicae)で取る。
  2. §50.12.13.1non obseruandum, quod defunctus certa summa legata uetuit uectigal exerceri — 主節の動形容詞(述語) non obseruandum [esse] に対し、quod 節(defunctus ... exerceri)が主語節として機能している。certa summa legata は「特定の金額が遺贈された上で」を意味する奪格独立構文。
  3. §50.12.13.1esse enim tolerabilia, quae uetus consuetudo comprobat — 関係代名詞 quae(中性複数)が導く節が、間接話法における対格不定詞構文(主動詞は前文から継続する rescripserunt)の主語となり、述語形容詞 tolerabilia(中性複数)と性・数が一致している。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §50.12.13.pr-50.12.13.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:50.12.13.pr-50.12.13.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。