Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §49.17.16.pr-49.17.16.1

持参金および従兄弟からの遺産と陣中特有財産

8634 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

家子に与えられた持参金が陣中特有財産にならない理由を婚姻の性質から説明し、また共同での従軍経験のない従兄弟からの遺産が陣中特有財産にならないことを血縁関係を理由に説明する。

[IDEM libro nono decimo responsorum. ] §49.17.16.prDotem filio familias datam uel promissam in peculio castrensi non esse respondi.
[同著者『解答集』第19巻] 家子に与えられ、あるいは約束された持参金は、陣中特有財産には含まれないと私は回答した。
nec ea res contraria uidebitur ei, quod diui Hadriani temporibus filium familias militem uxori heredem extitisse placuit et hereditatem in castrense peculium habuisse.
そして、このことは、神聖なるハドリアヌスの時代に、軍人である家子が妻の相続人となり、その相続財産を陣中特有財産に組み入れることが法として認められたことと矛盾するとは思われないであろう。
nam hereditas aduenticio iure quaeritur, dos autem matrimonio cohaerens oneribus eius ac liberis communibus, qui sunt in aui familia, confertur.
なぜなら、相続財産は外来の権利によって取得されるが、持参金は婚姻と密接に結びついており、婚姻の負担および祖父の家に属する共同の子供たちのために供されるからである。
§49.17.16.1Hereditatem castrensi peculio non uideri quaesitam respondi, quam frater patruelis in alia prouincia stipendia merens fratri patrueli, cum quo numquam militauit, reliquit: sanguinis etenim ratio, non militiae causa meritum hereditatis accipiendae praebuerat.
他の属州で従軍している従兄弟が、一度も共に従軍したことのない従兄弟に遺した相続財産は、陣中特有財産のために取得されたとは見なされないと私は回答した。 なぜなら、血縁の考慮こそが、従軍という理由ではなく、相続財産を受け取る資格を提供したからである。

語釈・文法注

  1. 49.17.16.prcontraria uidebitur ei, quod — 与格指示代名詞 `ei` に、事実を表す `quod` 節(「〜ということ」)が同格として係っている。全体で「〜ということに矛盾する(と見なされる)」という意味になる。
  2. 49.17.16.prfilium familias militem uxori heredem extitisse placuit — 非人称動詞 `placuit`(~と決定された、~が法として認められた)の主語として、対格不定詞句(A.C.I.) `filium familias militem... extitisse` が置かれている。
  3. 49.17.16.1meritum hereditatis accipiendae — 動形容詞(gerundive) `accipiendae` が名詞 `hereditatis` に一致し、全体として属格修飾句を形成して `meritum`(理由、資格、功績)に係っている。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §49.17.16.pr-49.17.16.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:49.17.16.pr-49.17.16.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。