[CALLISTRATUS libro primo de iure fisci. ] §49.14.1.prUariae causae sunt, ex quibus nuntiatio ad fiscum fieri solet.
[CALLISTRATUS libro primo de iure fisci.] 国庫への通告がなされる原因には様々なものがある。
aut enim se quis, quod tacite relictum est, profitetur capere non posse uel ab alio praeuentus defertur: uel quod mors ab heredibus non uindicatur: uel quod indignus quis heres nuntiatur: uel quod princeps heres institutus et testamentum siue codicilli subrepti esse nuntiantur: uel quod dicatur quis thensaurum inuenisse: uel magni pretii rem minoris ex fisco comparasse: uel praeuaricatione fiscum uictum esse: uel eum decessisse, qui in capitali crimine esset: uel etiam post mortem aliquem reum esse: uel domum destructam esse: uel ab accusatione recessum: uel rem litigiosam uenumdari: uel poenam fisco ex contractu priuato deberi: uel aduersus leges commissum factum esse.
すなわち、ある者が、暗黙のうちに遺された遺産について、自分は受け取ることができないと自ら申告するか、あるいは他人に先を越されて密告されるか、または、相続人らによって死の復讐がなされないか、または、不適格な者が相続人として通告されるか、または、皇帝が相続人に指定されたが、遺言書あるいは補足遺言書が盗まれたと通告されるか、または、ある者が宝物を見つけたと噂されるか、あるいは高価な物を国庫から安価で購入したと噂されるか、あるいは馴れ合い訴訟によって国庫が敗訴したと噂されるか、あるいは死刑に値する罪で起訴されていた者が死亡したと噂されるか、あるいは死後にも何らかの罪の被告となっていると噂されるか、あるいは家屋が破壊されたと噂されるか、あるいは告発が放棄されたと噂されるか、あるいは係争中の物件が売却されていると噂されるか、あるいは私的な契約から国庫に対して違約金が支払われるべきであると噂されるか、あるいは法律に違反する行為がなされたと噂されるからである。
§49.14.1.1An bona, quae soluendo non sint, ipso iure ad fiscum pertineant, quaesitum est.
債務超過の財産が、法律当然に国庫に帰属するのかどうかが問われた。
§49.14.1.2Labeo scribit etiam ea, quae soluendo non sint, ipso iure ad fiscum pertinere.
ラベオは、債務超過の財産であっても、法律当然に国庫に帰属すると書いている。
sed contra sententiam eius edictum perpetuum scriptum est, quod ita bona ueneunt, si ex his fisco adquiri nihil possit.
しかし、彼の意見に反して、恒久告示には以下のように書かれている。 すなわち、財産は、そこから国庫に何も取得され得ない場合に限って、そのように売却される、と。
§49.14.1.3Diuus Pius Coelio Amaranto ita rescripsit uacantium bonorum nuntiationem quadriennio finiri idque tempus ex die, quo certum esse coepit neque heredem neque bonorum possessorem exstare, computari oportere Praescriptio autem uiginti annorum, quae etiam circa requirendorum adnotatorum bona obseruatur, ex constitutione diui Titi solet ex eo numerari, ex quo quid ad fiscum pertinere potuit.
神君ピウスはカエリウス・アマラントゥスに対し、所有者なき財産の通告は4年で終了すること、そしてその期間は、相続人も財産占有者も存在しないことが確実になり始めた日から計算されるべきである、と勅答した。 一方、捜索対象として公示された者の財産についても遵守される20年の時効は、神君ティトゥスの諭告に基づき、国庫に何かが帰属し得た時から起算されるのが通例である。
§49.14.1.4Causae autem, quae statim motae sunt et tractae ultra uicensimum annum, differri possunt etiam post uicensimum annum.
しかし、直ちに提起され、20年を超えて引き延ばされた訴訟は、20年を経過した後でも継続され得る。
§49.14.1.5Illae quoque causae, quae a priore nuntiatore proditae dicantur, etiam post annos, quibus praescribi diximus, fisco nuntiari possunt.
また、前の通告者によって漏洩されたと言われる訴訟も、我々が時効にかかると言った年数の後であっても、国庫に通告され得る。