Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §48.22.18.pr-48.22.18.1

流刑者の滞在禁止地と追放による即時的地位喪失

8457 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

流刑者がローマや皇帝の滞在・通過地へ立ち入ることを禁じる法理と、自由人が島への追放判決(市民権喪失・財産没収)を受けた場合の法的地位の即時的変化について規定する。

[CALLISTRATUS libro. ] §48.22.18.prRelegatus morari non potest Romae, etsi id sententia comprehensum non est, quia communis patria est: neque in ea ciuitate, in qua moratur princeps uel per quam transit, iis enim solis permissum est principem intueri, qui Romam ingredi possunt, quia princeps pater patriae est.
[カリストラトゥス、[書名未詳の]書より] 流刑に処された者は、たとえそのことが判決に含まれていなくても、ローマに滞在することはできない。 なぜなら、ローマは共通の祖国だからである。 また、皇帝が滞在している都市、あるいは皇帝が通過する都市においても滞在することはできない。 なぜなら、皇帝を拝することは、ローマに入ることが許されている者たちだけに許されており、皇帝は祖国の父だからである。
§48.22.18.1Cum aduersus homines liberos eiusmodi sententia fertur, per quam bona eorum publicantur, qualis est deportationis in insulam, ea ipsa sententia priorem condicionem amittunt et statim poenis sibi irrogatis per eam traduntur, nisi quid cum maiestate coniunctum requirit, ut poena exacerbetur.
自由人に対して、島への追放の判決のような、それによって彼らの財産が没収されるような種類の判決が下されるとき、彼らはその判決自体によって以前の地位を失い、それによって自分たちに科された刑罰に直ちに服する。 ただし、尊厳に関わることが刑の加重を要求する場合はこの限りでない。

語釈・文法注

  1. §48.22.18.prneque in ea ciuitate — nequeは文頭の「Relegatus morari non potest」(流刑に処された者は滞在することはできない)を接続し、neque [relegatus morari potest] in ea ciuitate(また、~都市に滞在することもできない)という省略を伴う。
  2. §48.22.18.1qualis est deportationis in insulam — deportationisは属格であり、先行するeiusmodi sententia(そのような種類の判決)を修飾・例示している。省略されたsententiaを補って、qualis est [sententia] deportationis(島への追放の判決のような)と解釈するのが最も自然である。
  3. §48.22.18.1nisi quid cum maiestate coniunctum requirit — quidは接続詞nisiの後で「何か(任意の事柄)」を表す不定代名詞(aliquidと同等)。requiritの主語はこのquid(またはquid cum maiestate coniunctum「尊厳・不敬罪に関わる何か」)であり、続くut節(刑の加重を要求する)を目的語として従える。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §48.22.18.pr-48.22.18.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:48.22.18.pr-48.22.18.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。