Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §48.19.33.pr

一時的禁錮刑に処された奴隷の解放と遺贈の取得

8414 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

共同皇帝の勅答に基づき、一時的禁錮刑に処された奴隷が刑期満了後に自由や遺贈を取得できること、および刑期中に自由の効力が発生する場合の制限について論じる。

[PAPINIANUS libro secundo quaestionum. ] §48.19.33.prFratres imperatores rescripserunt seruos in temporaria uincula damnatos libertatem et hereditatem siue legatum, postquam tempus expleuerint, consequi, quia temporaria coercitio, quae descendit ex sententia, poenae est abolitio.
[PAPINIANUS libro secundo quaestionum.] 共同皇帝である兄弟は、判決に由来する一時的な強制措置は刑罰の消滅であるため、一時的な禁錮刑に処された奴隷たちは、期間を満了した後に、自由および相続財産あるいは遺贈を獲得すると勅答した。
si autem beneficium libertatis in uinculis eos inueniat, ratio iuris et uerba constitutionis libertati refragantur.
しかし、もし自由の恩恵が彼らを禁錮の中に見出すならば、法の道理と勅法の文言は自由に反する。
plane si testamento libertas data sit et eo tempore, quo aditur hereditas, tempus uinculorum solutum sit, recte manumissus intellegetur, non secus ac si pignori datum seruum debitor manumisisset eiusque post liberatum pignus adita fuisset hereditas.
明らかに、もし遺言によって自由が与えられ、かつ相続が承認されるその時点で、禁錮の期間が満了している(終了している)ならば、彼は正当に解放されたと解されるであろう。 それは、債務者が質に入れられた奴隷を解放し、その質権が消滅した後に相続が承認された場合と何ら異ならない。

語釈・文法注

  1. 48.19.33.prpost liberatum pignus — 前置詞 post が完了分詞 liberatum を伴う名詞 pignus を支配する、いわゆる「アブ・ウルベ・コンディタ(ローマ建国以来)」型の名詞句構造。「解放された質権の後に」ではなく、「質権が解放された(消滅した)後に」と解釈する。
  2. 48.19.33.preo tempore, quo aditur hereditas — 先行詞 tempore(奪格)に対し、関係代名詞 quo(奪格)が時の副詞的に機能し、「〜の時点で」という関係節を形成している。aditur は hereditas(相続財産)を主語とする受動態で、「相続が承認される(手が付けられる)」ことを意味する。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §48.19.33.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:48.19.33.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。