[ULPIANUS libro uicensimo secundo ad edictum. ] §46.1.27.prSi plures sint fideiussores, unus pure, alius in diem uel sub condicione acceptus, succurri oportet ei, qui pure acceptus est, dum existere condicio potest, scilicet ut interim in uirilem conueniatur.
[ウルピアーヌス、告示注解第二十二巻] もし複数の保証人がおり、一人は無条件で、他方は期限付きまたは条件付きで引き受けられた場合、条件が成就し得る間は、無条件で引き受けられた者を救済すべきであり、すなわち、それまでの間は、頭割り持分について訴えられるようにすべきである。
sed si, cum condicio exstitit, non est soluendo qui sub condicione acceptus est, restituendam actionem in pure acceptum Pomponius scribit.
しかし、条件が成就した時に、条件付きで引き受けられた者に支払能力がないならば、無条件で引き受けられた者に対して訴訟を復元すべきである、とポンポニウスは書いている。
§46.1.27.1Praeterea si fideiussor exstiterit fideiussori siue plures, aeque hic quoque pertinebit ad eandem causam: in quorum persona aeque locum habebunt ea, quae sunt a diuo Hadriano constituta.
さらに、もし保証人に対して別の保証人、あるいは複数の保証人が立った場合、ここでも同様に同じ法理が適用される。 彼らの身分においても、神君ハドリアヌスによって定められた事柄が同様に適用される。
§46.1.27.2Praeterea si quaeratur, an soluendo sit principalis fideiussor, etiam uires sequentis fideiussoris ei adgregandae sunt.
さらに、主たる保証人に支払能力があるかどうかが問われる場合、後続の保証人の資力も彼(主たる保証人)の資力に合算されるべきである。
§46.1.27.3Sicut ipsi fideiussori, ita heredibus quoque eorum succurrendum Pomponius scribit.
保証人自身と同様に、彼らの相続人をも救済すべきである、とポンポニウスは書いている。
§46.1.27.4Si fideiussor fuerit principalis et fideiussor fideiussoris, non poterit desiderare fideiussor, ut inter se et eum fideiussorem, pro quo fideiussit, diuidatur obligatio: ille enim loco rei est nec potest reus desiderare, ut inter se et fideiussorem diuidatur obligatio.
もし主たる保証人と、保証人の保証人がいる場合、その(後続の)保証人は、自己と、自分が保証した相手であるその保証人との間で債務が分割されることを求めることはできない。 なぜなら、後者は主債務者の地位にあり、主債務者は自己と保証人との間で債務が分割されることを求めることはできないからである。
proinde si ex duobus fideiussoribus alter fideiussorem dederit, aduersus eum quidem non diuiditur obligatio, pro quo interuenit: aduersus confideiussorem magis est ut diuidatur.
したがって、二人の共同保証人のうちの一方が保証人を立てた場合、彼がそのために介入した相手であるその共同保証人に対しては、確かに債務は分割されないが、共同保証人に対しては、分割されるとするのがより妥当である。