[IDEM libro trigesimo primo ad Sabinum. ] §44.2.21.prSi, cum argentum mihi testamento legatum esset, egerim cum herede et postea codicillis prolatis uestem quoque mihi legatam esse appareat, non est deducta in superius iudicium uestis causa, quia neque litigatores neque iudex de alio quam de argento actum intellegant.
[同著者、サビヌス註釈第31巻] もし、遺言により銀製品が私に遺贈されていたときに、私が相続人に対して訴えを提起し、その後に遺言補足書が提示されて衣類もまた私に遺贈されていたことが明らかになった場合、衣類の訴訟は前の裁判に持ち込まれてはいない。 なぜなら、当事者らも裁判官も、銀製品以外のものについて争われたとは理解していないからである。
§44.2.21.1Si petiero gregem et uel aucto uel minuto numero gregis iterum eundem gregem petam, obstabit mihi exceptio.
もし私が群れを請求し、その群れの頭数が増加したかまたは減少した状態で、再び同じ群れを請求する場合、抗弁が私を阻むであろう。
sed et si speciale corpus ex grege petam, si adfuit in eo grege, puto obstaturam exceptionem.
しかし、もし私がその群れから特定の個体を請求する場合でも、それがその群れの中に存在していたのであれば、抗弁が阻むであろうと私は考える。
§44.2.21.2Si Stichum et Pamphilum tuos esse petieris et absoluto aduersario Stichum tuum esse petas ab eodem, exceptionem obstare tibi constat.
もしあなたが、スティクスとパンピルスがあなたのものであると請求し、相手方が免責された後に、あなたが同じ相手からスティクスがあなたのものであると請求する場合、抗弁があなたを阻むことは明白である。
§44.2.21.3Si fundum meum esse petiero, deinde postea usum fructum eiusdem fundi petam, qui ex illa causa, ex qua fundus meus erat, meus sit: exceptio mihi obstabit, quia qui fundum habet, usum fructum suum uindicare non potest.
もし私が土地が自分のものであると請求し、その後、同じ土地の用益権を請求する場合であって、その用益権が、土地が自分のものであったというまさにその原因から自分のものであるとき、抗弁が私を阻むであろう。 なぜなら、土地を所有する者は、自らの用益権を請求することができないからである。
sed si usum fructum, cum meus esset, uindicaui, deinde proprietatem nanctus iterum de usu fructu experiar, potest dici alia res esse, quoniam postquam nanctus sum proprietatem fundi, desinit meus esse prior usus fructus et iure proprietatis quasi ex noua causa rursus meus esse coepit.
しかし、もし用益権が私のものであったときにそれを請求し、その後に所有権を取得した上で、再び用益権について争う場合は、別の物であると言うことができる。 なぜなら、私が土地の所有権を取得した後は、以前の用益権は私のものであることをやめ、所有権の法によって、あたかも新たな原因から生じたかのように、再び私のものであるようになり始めたからである。
§44.2.21.4Si pro seruo meo fideiusseris et mecum de peculio actum sit, si postea tecum eo nomine agatur, excipiendum est de re iudicata.
もしあなたが私の奴隷のために保証人となり、私に対して特有財産に関する訴えが提起された場合、その後にあなたに対してその名目で訴えが提起されるなら、既判力の抗弁を提出しなければならない。