[NERATIUS libro tertio membranarum. ] §43.20.6.prDe interdicto de aqua aestiua, item cottidiana quaerentes primum constituendum existimabamus, quae esset aqua aestiua, de qua proprium interdictum ad prioris aestatis tempus relatum reddi solet, hoc est aestiua aqua utrumne ex iure aestiuo dumtaxat tempore utendi diceretur, an ex mente propositoque ducentis, quod aestate eam ducendi consilium haberet, an ex natura ipsius aquae, quod aestate tantum duci potest, an ex utilitate locorum, in quae duceretur.
[ネラティウス、書簡集第3巻より] 夏季用の水、および常時用の水に関する禁止命令について考究するにあたり、我々はまず、夏季用の水とは何であるかを規定すべきだと考えていた。 それについては、前年の夏季の期間に関連した特別の禁止命令が交付されるのが通例である。 すなわち、夏季用の水とは、もっぱら夏季に使用するという権利に基づきそう呼ばれるのか、それとも、夏季にそれを引くという意図を引水者が持っているという、引水者の意図や目的からそう呼ばれるのか、あるいは、夏季にのみ引くことができるという、その水自体の性質からそう呼ばれるのか、あるいは、それが引かれる土地の有用性からそう呼ばれるのか。
placebat igitur aquam ob has duas res, naturam suam utilitatemque locorum in quae deducitur, proprie appellari, ita ut, siue eius natura erit, ut nisi aestate duci non possit, etiamsi hieme quoque desideraretur, siue omni tempore anni duci eam ipsius natura permitteret, si utilitas personis, in quam ducitur, aestate dumtaxat usum eius exigeret, aestiua recte diceretur.
そこで、水はこれら二つの事柄、すなわち、それ自体の性質と、それが引き込まれる土地の有用性によって、厳密な意味で(夏季用の水と)呼ばれるべきであるという見解が支持された。 したがって、その性質上、冬季にも必要とされるとしても夏季にしか引くことができないものであるか、あるいは、その性質上は一年のどの時期にも引くことを許容するとしても、それが引かれる人々に対する有用性が、もっぱら夏季におけるその使用を要求するものであるならば、それは正しく夏季用の水と呼ばれることになる。