Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §43.11.1.pr-43.11.1.3

公道の開通と修繕を保護する法務官の禁令

7064 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

法務官による公道の開通および修繕を保護する禁令が提示され、開通・清掃・修繕の法的な定義や、道路を悪化させる仕様変更の禁止、禁令の適用範囲が解説される。

[ULPIANUS libro sexagensimo octauo ad edictum. ] §43.11.1.prPraetor ait: Quo minus illi 'uiam publicam iterue publicum aperire reficere liceat, dum ne ea uia idue iter deterius fiat, uim fieri ueto'.
法務官は言う。 「何人かが『公道または公の通路を開通させ、あるいは修繕すること』が許されるのを妨げるために、暴力を振るうことを私は禁ずる。 ただし、その道路または通路がこれによって悪化しない限りにおいてである。
§43.11.1.1Uiam aperire est ad ueterem altitudinem latitudinemque restituere.
」道路を『開通させる』とは、かつての高さおよび幅に復元することである。
sed et purgare refectionis portio est: purgare autem proprie dicitur ad libramentum proprium redigere sublato eo quod super eam esset.
しかし、清掃することもまた修繕の一部である。 そして、厳密には、『清掃する』とは、道路の上にあるものを取り除いて、本来の水準に戻すことをいう。
reficit enim et qui aperit et qui purgat et omnes omnino, qui in pristinum statum reducunt.
なぜなら、開通させる者も、清掃する者も、そして元の状態に復元するすべての者が、およそ修繕しているのであるから。
§43.11.1.2Si quis in specie refectionis deteriorem uiam facit, impune uim patietur.
もし誰かが修繕を装って道路を悪化させるならば、その者は罰せられることなく暴力を受けることになる。
propter quod neque latiorem neque longiorem neque altiorem neque humiliorem uiam sub nomine refectionis is qui interdicit potest facere, uel in uiam terrenam glaream inicere aut sternere uiam lapide quae terrena sit, uel contra lapide stratam terrenam facere.
それゆえ、禁令を求める者は、修繕という名目のもとに、道路をより広く、より長く、より高く、あるいはより低くすることはできないし、土の道路に砂利を撒くこと、土の道路を石で舗装すること、あるいは逆に石畳の道路を土にすることもできない。
§43.11.1.3Interdictum hoc perpetuo dabitur et omnibus et in omnes, et habet condemnationem in id quod actoris intererit.
この禁令は永久に、すべての者に、かつすべての者に対して与えられ、原告の受ける利益の額に応じた賠償判決を伴う。

語釈・文法注

  1. §43.11.1.prQuo minus illi ... liceat ... uim fieri ueto — uim fieri ueto(私は暴力を振るうことを禁ずる)に quo minus(〜するのを妨げるために)節が従属する、法務官告示に典型的な禁令の二重否定的な文言構成である。
  2. §43.11.1.1refectionis portio est — refectionis は portio に係る部分属格であり、「清掃することも修繕の一部(一区分)である」という意味をなす。
  3. §43.11.1.2is qui interdicit — ここでの interdicere は「禁令(interdictum)を申請する、または用いる」という意味であり、is qui interdicit は「禁令の申立人(禁令による保護の恩恵を受ける者)」を指す。
  4. §43.11.1.3condemnationem in id quod actoris intererit — id quod actoris intererit(原告の利害に関わること)は、関心(関与)の属格 actoris とともに用いられる非人称動詞 interest の未来完了形 intererit を含む関係節。原告が実際に被った損失や有する法的・金銭的利害に基づき、公式化訴訟において定められる賠償判決(condemnatio)を指す。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §43.11.1.pr-43.11.1.3. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:43.11.1.pr-43.11.1.3

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。