[IDEM libro singulari quaestionum publice tractatarum. ]
[同じ著者、『公に論じられた問題に関する一巻本』より] 被後見人が父の相続人となり、債権者の一人に弁済した。
§42.8.24.prPupillus patri heres extitit et uni creditorum soluit: mox abstinuit hereditate paterna: bona patris ueneunt: an id quod accepit creditor reuocandum sit, ne melioris condicionis sit quam ceteri creditores? an distinguimus, per gratificationem acceperit an non, ut, si per gratificationem tutorum, reuocetur ad eandem portionem, quam ceteri creditores fuerint laturi: sin uero iuste exegerit, ceteri creditores neglexerint exactionem, interea res deterior facta sit, uel mortalitate uel subductis rebus mobilibus uel rebus soli ad irritum perductis, id quod acceperit creditor reuocari nullo pacto potest, quoniam alii creditores suae neglegentiae expensum ferre debeant.
その後すぐに彼は父の相続財産を忌避した。 父の財産が売りに出される。 債権者が受け取ったものは、他の債権者よりも有利な立場に立つことのないよう、回収されるべきか。 それとも、便宜によって受け取ったのか否かによって区別すべきか。 すなわち、もし後見人たちの便宜によるものであれば、他の債権者が受け取るはずであったのと同じ割合にまで回収される。 しかし、もし彼が正当に請求し、他の債権者たちが請求を怠り、その間に、死亡によって、あるいは動産の持ち去りによって、あるいは土地が価値を失ったことによって財産が悪化した場合、その債権者が受け取ったものは決して回収されることはない。 なぜなら、他の債権者たちは自らの怠慢の不利益を被るべきだからである。
quid ergo, si, cum in eo essent, ut bona debitoris mei uenirent, soluerit mihi pecuniam, an actione reuocari ea possit a me? an distinguendum est, is optulerit mihi an ego illi extorserim inuito et, si extorserim inuito, reuocetur, si non extorserim, non reuocetur? sed uigilaui, meliorem meam condicionem feci, ius ciuile uigilantibus scriptum est: ideoque non reuocatur id quod percepi.
では、私の債務者の財産が売りに出されようとしているときに、債務者が私にお金を支払った場合、そのお金は訴えによって私から回収され得るか。 彼が私に提供したのか、それとも私が同意しない彼から強要したのかによって区別されるべきであり、もし同意しない彼から強要したのであれば回収され、強要しなかったのであれば回収されないとすべきか。 しかし、私は油断せず、自分の立場を良くしたのである。 市民法は油断のない人々のために書かれている。 したがって、私が受け取ったものは回収されない。