Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §42.1.27.pr

不適法な控訴と違法な判決に対する執行訴訟

6879 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

属州総督による違法な複利判決に対し不適法な控訴がなされた事例において、判決に具体的金額が明記されていれば判決執行訴訟を提起可能であるとするモデスティヌスの回答。

[MODESTINUS libro primo responsorum. ] §42.1.27.prPraeses prouinciae usuras usurarum condemnauit contra leges et sacras constitutiones ideoque Lucius Titius contra prolatam sententiam iniustam praesidis appellauit: quaero, cum non secundum legem Titius prouocasset, an exigi possit pecunia secundum condemnationem.
[モデスティヌス、回答録第一巻] 属州総督が法律および皇帝勅法に反して複利の支払いを命じる判決を下し、それゆえにルキウス・ティティウスは総督の下した不当な判決に対して控訴した。 私は、ティティウスが法律に則って控訴しなかったのであるから、判決に従って金銭の取り立てができるかどうかを問う。
Modestinus respondit, si sententiae certa quantitas continetur, nihil proponi, cur iudicati agi non possit.
モデスティヌスは、もし判決に一定の金額が含まれているならば、判決執行の訴えを提起できないとする理由は何も提起されていない、と回答した。

語釈・文法注

  1. §42.1.27.priudicati agi — iudicati は iudicatum(判決、既判事項)の属格。iudicati agere は「判決執行訴訟(actio iudicati)を提起する」という法的な慣用語句であり、ここでは受動不定詞 agi となって「判決執行の訴えが提起される」を意味する。nihil proponi は Modestinus respondit に導かれる対格不定詞(A.C.I.)構文の主部であり、「(執行を妨げるような理由は)何も提示されていない」という結論を示す。
  2. §42.1.27.prprouocasset — prouocavisset(接続法過去完了・能動態・三人称単数)の縮約形。cum 節の中で用いられ、ルキウス・ティティウスによる控訴(provocare)が法的に適正な手続き(secundum legem)に拠っていなかったという過去の事実上の前提を表している。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §42.1.27.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:42.1.27.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。