Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §41.3.31.pr-41.3.31.6

法の錯誤と占有の継続および相続人の時効取得

6783 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

法の錯誤による時効取得の否定、動産時効取得における時間の連続性、事実上自由な奴隷による占有取得、代理人が狂気となった場合の占有継続、相続承認前後の空白期間の算入、および占有原因に関する相続人の錯誤が及ぼす影響について論じる。

[PAULUS libro trigensimo secundo ad Sabinum. ] §41.3.31.prNumquam in usucapionibus iuris error possessori prodest: et ideo Proculus ait, si per errorem initio uenditionis tutor pupillo auctor factus sit uel post longum tempus uenditionis peractum, usucapi non posse, quia iuris error est.
[パウルス、サビヌス註釈第32巻]\n\n時効取得において、法の錯誤は決して占有者に有利には働かない。 そしてそれゆえ、プロクルスは次のように言っている。 もし錯誤によって、売買の開始時に、あるいは売買が完了した長い時間の後に、後見人が被後見人に同意を与えたならば、それは法の錯誤であるため、時効取得され得ない、と。
§41.3.31.1In usucapionibus mobilium continuum tempus numeratur.
\n\n動産の時効取得においては、連続した時間が計算される。
§41.3.31.2Seruus licet in libertate moretur, nihil possidet nec per eum alius.
\n\n奴隷は、たとえ事実上の自由の身として生活しているとしても、何も占有せず、彼を通じて他人が占有することもない。
atquin si nomine alicuius, dum in libertate moratur, nactus fuerit possessionem, adquiret ei, cuius nomine nactus fuerit.
しかしながら、彼が自由の身として生活している間に、誰かの名義で占有を取得したならば、彼は自分がその名義で取得したその人のために取得することになる。
§41.3.31.3Si seruus meus uel filius peculiari uel etiam meo nomine quid tenet, ut ego per eum ignorans possideam uel etiam usucapiam: si is furere coeperit, donec in eadem causa res fuerit, intellegendum est et possessionem apud me remanere et usucapionem procedere, sicuti per dormientes quoque eos idem nobis contingeret.
\n\nもし私の奴隷または子が、特有財産の名義で、あるいは私の名義でさえも何らかの物を保持しており、それにより私が彼を通じて、その事実を知らずに占有し、あるいは時効取得している場合において、もし彼が狂気となったならば、その物が同一の状況にある限り、占有は私のもとに留まり、時効取得は進行すると理解されねばならない。 それは、彼らが眠っている場合を通じても同じことが私たちに生じるのと同様である。
idemque in colono et inquilino, per quos possidemus, dicendum est.
そして、私たちが彼らを通じて占有する小作人や借家人についても、同じことが言われねばならない。
§41.3.31.4Si ui aut clam aut precario possessionem nactus quis postea furere coeperit, et possessio et causa eadem durat de hoc, quod precario furiosus habet, quemadmodum interdicto quoque uti possidetis furiosi nomine recte experimur eius possessionis nomine, quam ante furorem per se uel post furorem per alium nactus est.
\n\nもし暴力、隠秘、または使用貸借によって占有を取得した者が、その後に狂気となったならば、狂狂者が使用貸借によって保持している物についても、占有およびその原因は同一のまま存続する。 それは、彼が狂気となる前に自身で、あるいは狂気となった後に他人を通じて取得した占有について、私たちが狂狂者の名において「現有占有」の禁止命令によっても正当に訴えを提起するのと同様である。
§41.3.31.5Uacuum tempus, quod ante aditam hereditatem uel post aditam intercessit, ad usucapionem heredi procedit.
\n\n相続承認の前、あるいは承認の後に経過した空白の時間は、相続人のために時効取得に算入される。
§41.3.31.6Si defunctus emit, heres autem putat eum ex donationis causa possedisse, usu eum capturum Iulianus ait.
\n\nもし被相続人が購入し、他方で相続人は彼が贈与の原因によって占有していたと考えていた場合、彼は時効取得することになる、とユリアヌスは言っている。

語釈・文法注

  1. §41.3.31.prtutor pupillo auctor factus sit — 「同意を与える、権能を付与する」を意味する表現 auctor fieri において、tutor(後見人、主格)が pupillo(被後見人、与格)に対して同意の主体(auctor、主格補語)となる構文である。
  2. §41.3.31.2nec per eum alius — 前半の動詞 possidet が省略されており、nec per eum alius possidet(また彼を通じて他人が占有することもない)と補って解釈する。
  3. §41.3.31.3ignorans possideam — 現在分詞の主格 ignorans が主語 ego に一致する形容詞として機能し、副詞的に「私が知らないうちに、知らずに」と訳される。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §41.3.31.pr-41.3.31.6. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:41.3.31.pr-41.3.31.6

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。