Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §40.9.10.pr

債務超過による詐害的解放と善意の解放

6532 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

ガイウスは、解放時に債務超過であるか解放により債務超過になる者は債権者詐害の解放とみなされること、そして海外や遠隔地で事業を行う主人が事業の衰退を知らずに善意で奴隷を解放する場合があることを説明している。

[GAIUS libro primo rerum cottidianarum siue aureorum. ] §40.9.10.prIn fraudem creditorum manumittere uidetur, qui uel iam eo tempore, quo manumittit, soluendo non est uel datis libertatibus desiturus est soluendo esse.
[ガイウス『日常的事務または黄金の書』第1巻] 解放を行うその時点で、すでに支払能力がないか、あるいは自由を与えることによって支払能力を失うことになる者は、債権者を害するために解放するものとみなされる。
saepe enim de facultatibus suis amplius, quam in his est, sperant homines.
なぜなら、人々はしばしば自分の財産について、実際にそこにある以上のものを期待するからである。
quod frequenter accidit his, qui transmarinas negotiationes et aliis regionibus, quam in quibus ipsi morantur, per seruos atque libertos exercent: quod saepe, adtritis istis negotiationibus longo tempore, id ignorant et manumittendo sine fraudis consilio indulgent seruis suis libertatem.
このことは、自分たちが滞在しているのとは異なる地域や海外での取引を、奴隷や解放自由人を通じて営んでいる人々に頻繁に起こる。 彼らは、これらの取引が長い時間をかけて衰退しているにもかかわらず、しばしばそのことを知らず、欺く意図なしに解放を行うことで、自分の奴隷たちに自由を与えるのである。

語釈・文法注

  1. §40.9.10.prsoluendo — 動名詞 solvere(支払う)の与格形。soluendo esse の形で「支払能力がある」という慣用表現を構成する。これは目的・適合の与格(dative of fitness)の用法に由来する。
  2. §40.9.10.prdatis libertatibus — 名詞 libertatibus と完了受動分詞 datis からなる独立奪格。ここでは desiturus est の前提・原因を示しており、「自由を与えることによって」と解する。
  3. §40.9.10.praliis regionibus, quam in quibus ipsi morantur — aliis... quam...(〜とは異なる他の)の相関構造。aliis regionibus は場所の奪格(前置詞 in の省略)であり、比較節の in quibus と対応している。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §40.9.10.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:40.9.10.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。