[ULPIANUS libro secundo ad legem Aeliam Sentiam. ] §40.2.16.prIllud in causis probandis meminisse iudices oportet, ut non ex luxuria, sed ex affectu descendentes causas probent: neque enim deliciis, sed iustis affectionibus dedisse iustam libertatem legem Aeliam Sentiam credendum.
[ウルピアヌス著『アエリア・センティア法注解』第2巻]解放の理由を立証するにあたり、裁判官たちは、贅沢からではなく情愛から生じる理由を承認すべきであることを覚えておかなければならない。 なぜなら、アエリア・センティア法が、道楽に対してではなく、正当な情愛に対して正当な自由を与えたのだと信じるべきだからである。
§40.2.16.1Si quis minori uiginti annis hac lege seruum dederit aut pretio accepto uel donationis causa, ut eum liberum faciat, potest ille causam manumissionis istius probare, hoc ipsum allegans legem datam, et perducere ad libertatem: ergo hic debet ostendere hoc inter ipsos actum, ut proinde uel ex lege donationis uel ex affectione eius qui dedit res aestimetur.
もし誰かが、二十歳未満の者に対して、その奴隷を自由にするようにという条件のもと、対価を受け取って、あるいは贈与として奴隷を譲渡したならば、その二十歳未満の者は、このこと自体、すなわち条件が課されたことを主張して、その解放の理由を立証し、自由へと導くことができる。 それゆえ、この者は、自分たちの間でこの合意がなされたことを示すべきであり、それによって、贈与の条件、あるいは譲渡した者の情愛に基づいて、この事柄が評価されることになる。