[CELSUS libro duodecimo digestorum.
[ケルスス、『学説纂』第十二巻において。
] §38.1.30.prSi libertus ita iurauerit dare se, quot operas patronus arbitratus sit, non aliter ratum fore arbitrium patroni, quam si aequum arbitratus sit.
] もし解放奴隷が、パトローヌスが裁定しただけの労役を自分が提供することをそのように誓ったならば、パトローヌスの裁定は、彼が公平な裁定をした場合でなければ有効とはならない。
et fere ea mens est personam arbitrio substituentium, ut, quia sperent eum recte arbitraturum, id faciant, non quia uel immodice obligari uelint.
そして、ある者を裁定に据える人々の意図は、おおむね、その者が正しく裁定することを期待するがゆえにそうするのであって、法外に義務を負わされることを望むからではない。
§38.1.30.1In libertam, quae uoluntate patroni nupsit, praeteritarum ante nuptias operarum actio datur.
パトローヌスの同意によって結婚した解放女奴隷に対しては、結婚前に生じた過去の労役についての訴えが認められる。