Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §37.14.21.pr-37.14.21.4

刑罰からの復権と遺言に反する遺産占有の要件

5871 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

流刑や鉱山労働刑からの復権によるパトロヌス権の回復、およびパトロヌスが遺言に反する遺産占有を請求できる条件や排除事由、実子による相続や相続放棄の影響を規定する。

[HERMOGENIANUS libro tertio iuris epitomarum. ] §37.14.21.prSiue patronus siue libertus deportetur et post restituatur, amissum patronatus et petendae contra tabulas bonorum possessionis ius recipitur: quod ius seruatur et si in metallum patronus uel libertus damnatus restituatur.
[エルモゲニアヌス、同『法学要綱』第3巻] パトロヌスであれ解放奴隷であれ、流刑に処され、その後に復権した場合、失われていたパトロヌス権および遺言に反する遺産占有を請求する権利は回復される。 この権利は、パトロヌスまたは解放奴隷が鉱山労働刑に処され、その後に復権した場合にも維持される。
§37.14.21.1Excluditur contra tabulas bonorum possessione patronus et si ex uncia heres instituatur et id, quod deest ad supplendam debitam portionem, per seruum iudicio liberti sine condicione et dilatione ei, hereditate uel legato siue fideicommisso, quaeri potest.
パトロヌスは、12分の1の相続人として指定され、かつ義務的留保分を満たすのに不足する部分が、解放奴隷の遺言処分により、条件や期限なしに、相続、遺贈、または遺言信託によって、奴隷を通じて彼に獲得されうる場合にも、遺言に反する遺産占有から排除される。
§37.14.21.2Ex duobus patronis unus, ex debita parte heres institutus sine condicione et dilatione, contra tabulas bonorum possessionem petere non poterit, licet, si minor ei portio esset relicta et contra tabulas bonorum possessionem petisset, alia etiam portio ei adcrescere potuisset.
二人のパトロヌスのうちの一人が、条件や期限なしに義務的分について相続人に指定された場合、遺言に反する遺産占有を請求することはできない。 たとえ、もし彼により小さな持分が残されており、彼が遺言に反する遺産占有を請求していたならば、他の持分も彼に付加的に帰属しえたであろうとしてもである。
§37.14.21.3Naturales liberi liberti exheredati facti, alio ex parte herede instituto, si per seruum ex alia parte parenti successerint, obiciuntur patrono.
廃嫡された解放奴隷の実子たちは、他の者が一部について相続人に指定されている場合、もし別の部分について奴隷を通じて親を相続したならば、パトロヌスに対抗して主張される。
§37.14.21.4Liberti filius heres institutus si bona repudiauerit, patronus non excluditur.
相続人に指定された解放奴隷の息子が遺産を放棄した場合、パトロヌスは排除されない。

語釈・文法注

  1. §37.14.21.prquod ius — 関係代名詞の連結用法の例であり、直前の文で回復された「パトロヌス権および遺言に反する遺産占有請求権」を指す。
  2. §37.14.21.1iudicio liberti — ここでの iudicium は「意志」または「遺言による処分」を意味し、奪格で方法または原因を表す。
  3. §37.14.21.2licet... potuisset — 譲歩節(licet)の中で、過去の事実に対する反実仮想条件文(si... esset... potuisset)が展開されている。実際には十分な義務的分が与えられていたため、この付加的帰属は生じない。
  4. §37.14.21.3obiciuntur patrono — obicere は「〜に対抗して置く(提示する)」を意味し、ここでは実子たちがパトロヌスの遺言に反する遺産占有請求を拒む防訴抗弁や障害となることを表す。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §37.14.21.pr-37.14.21.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:37.14.21.pr-37.14.21.4

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。