Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §36.4.11.pr-36.4.11.1

信託遺贈受取人と遺贈保全占有者の競合と優先

5703 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

ある信託遺贈物の受取人と、別の遺贈保全のために占有を認められた者との競合における優先関係、および相続人の個人債権者が占有を取得した場合の信託遺贈受取人の保護について論じる。

[HERMOGENIANUS libro quarto iuris epitomarum. ] §36.4.11.prSi fideicommissorum uel legatorum seruandorum causa missus in possessionem eam rem teneas, quae mihi per fideicommissum relicta esset, aequius est me eam habere, cui ea ipsa relicta est, quam te, qui alterius fideicommissi nomine ingressus in eam esses.
[ヘルモゲニアヌス、法学要綱第4巻] もし君が、信託遺贈または遺贈を保全するために占有に入れられて、私に信託遺贈によって残されていたその物を保持しているなら、その物自体が残された私こそがそれを持つことが、別の信託遺贈の名においてその物の占有に入った君がそれを持つことよりも公平である。
nam et si mihi sub condicione legatum est et tu medio tempore in possessionem eius factus fueris legatorum seruandorum causa, deinde condicio impleta esset, non denegabitur mihi eius rei integra persecutio.
なぜなら、たとえ私に条件付きで遺贈されており、君がその間に遺贈保全のためにその物の占有に入れられ、その後条件が成就したとしても、私に対してその物の完全な追及が拒絶されることはないからである。
sic enim et si statuliberum ex eadem causa possidere coepisset, impleta condicione iustam libertatem eius impedire non potest.
実際そのように、たとえ同じ原因から条件付自由人を占有し始めたとしても、条件が成就したときには、彼の正当な自由を妨げることはできないのである。
§36.4.11.1Si rei seruandae causa in possessionem missus esset proprius creditor heredis et rei per fideicommissum mihi relictae adeptus fuerit, nihil me per eum laedi oportere conuenit, non magis quam si ab ipso herede eam rem pignori accepisset.
もし相続人自身の債権者が、財産保全のために占有に入れられ、信託遺贈によって私に残された物の占有を獲得したとしても、彼が相続人自身からその物を質として受け取っていた場合と同様に、私が彼によって何ら害されるべきではないということは合意されている。

語釈・文法注

  1. §36.4.11.prme eam habere, cui ea ipsa relicta est, quam te — aequius est(〜のほうがより公平である)に導かれる対格不定詞句であり、me と te が対比されている。me [eam habere] ... quam te [eam habere](君がそれを持つことよりも、私がそれを持つことのほうが)という比較構造を成す。
  2. §36.4.11.prstatuliberum — possidere の直接目的語。coepisset(〜し始めたとしても)の主語は省略されているが、文脈上は遺贈物等の占有を開始した占有者(「君」など)を指す。
  3. §36.4.11.1rei ... adeptus fuerit — 形式受動(デポネント)動詞 adipisci(獲得する)の完了形 adeptus fuerit が、先行する関係代名詞の引き込みや、あるいは占有(possessio)の獲得という意味合いから、属格 rei ... relictae を目的語のように支配している。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §36.4.11.pr-36.4.11.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:36.4.11.pr-36.4.11.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。