[ULPIANUS libro septuagensimo nono ad edictum. ] §36.3.1.prLegatorum nomine satisdari oportere praetor putauit, ut, quibus testator dari fieriue uoluit, his diebus detur uel fiat dolumque malum afuturum stipulentur.
[ウルピアヌス、『告示注解』第79巻] 法務官は、遺言者が与えられまたはなされることを望んだ者たちに対して、期日にそれが与えられまたはなされ、彼らが「悪意がないこと」を約束するために、遺贈の名目において担保が提供されるべきであると考えた。
§36.3.1.1Semper autem satisdare cogitur, cuiuscumque sit dignitatis uel facultatium quarumcumque heres.
しかし、相続人の身分がどのようなものであれ、またその資産がどのようなものであれ、相続人は常に担保の提供を強制される。
§36.3.1.2Nec sine ratione hoc praetori uisum est, sicuti heres incumbit possessioni bonorum, ita legatarios quoque carere non debere bonis defuncti: sed aut satisdabitur cis aut, si satis non datur, in possessionem bonorum uenire praetor uoluit.
そして、これが法務官に理にかなっていないと見なされたわけではない。 すなわち、相続人が遺産の占有を行っているのと同様に、受遺者たちもまた被相続人の財産を欠くべきではないからである。 それゆえ法務官は、彼らに対して担保が提供されるか、あるいは担保が提供されない場合には彼らが遺産の占有に入ることを望んだのである。
§36.3.1.3Non solum autem omnibus legatariis satisdari oportet, sed et successoribus legatariorum satisdari debere iam constat, quamuis isti non ex iudicio defuncti, sed successionis necessitate quasi ad aes alienum admittantur.
また、すべての受遺者に対して担保が提供されるべきであるだけでなく、受遺者の承継人に対しても担保が提供されるべきであることが今や確立している。 たとえ彼らが被相続人の意思に基づいてではなく、相続の必要性によって、いわば他人の債権に受け入れられるとしてもである。
§36.3.1.4Sed et procuratoribus legatariorum satisdandum est eoque iure utimur.
しかし、受遺者の代理人に対しても担保が提供されるべきであり、我々はこの法を用いている。
§36.3.1.5Plane si ei qui in potestate alicuius erit legatum sit, cauebitur ei cuius iuri subiectus est.
明らかに、もし誰かの権力下にある者に対して遺贈がなされたなら、その者が服する権力を有する者に対して担保が提供される。
§36.3.1.6Non solum autem legatorum nomine heredes cauent, sed et successores eorum.
また、遺贈の名目で担保を提供するのは相続人たちだけでなく、その承継人たちも同様である。
§36.3.1.7Is etiam, cui ex senatus consulto restituta est hereditas, nihilo minus ad cautionem compellitur.
元老院議決に基づいて相続財産が引き渡された者も、同様に担保を提供するよう強制される。
§36.3.1.8Nec non et qui per alios heredes existunt siue honorarii successores ad satisdationem compelluntur.
同様に、他者を通じて相続人となる者たち、あるいは名誉法上の承継人も、担保を提供するよう強制される。
§36.3.1.9Plane si quis omissa stipulatione litem de legato contestatus est, probandum est cessare debere stipulationem.
明らかに、もし誰かが問答契約を経ることなく遺贈についての訴訟の争点決定を行ったなら、その問答契約は消滅すべきであると承認されねばならない。
§36.3.1.10Idemque in fideicommissis quoque probandum est.
そして、同様のことが信託遺贈においても承認されねばならない。
§36.3.1.11Si cui ita sit legatum uel fideicommissum relictum et si id perdidisset, rursus relictum, uideamus, an satis sequentis legati siue fideicommissi petere possit.
もし誰かに対して、ある遺贈または信託遺贈が次のように遺され、すなわち「もし彼がそれを失ったならば、再度遺される」とされていた場合、彼がその後の遺贈または信託遺贈の担保を請求できるかどうかを検討しよう。
mouet quaestionem, an fideicommissum hoc siue legatum debeatur et quotiens debeatur et an ipse legatarius cauere debeat se non perditurum.
この信託遺贈または遺贈が義務づけられるか、また何回義務づけられるか、そして受遺者自身が「自分はそれを失わない」ということを保証すべきかという疑問が生じる。
de his omnibus extat rescriptum diui Pii ad Iunium Mauricum tale: 'Clodio Fructulo secundum ea, quae epistula continentur, legata siue fideicommissa ex testamento Clodii Felicis praestari debent citra necessitatem cauendi nihil ex is deminuturum se.
これらすべてについて、神君ピウスのユニウス・マウリクス宛ての以下のような勅答が存在する。 「クローディウス・フルクトゥルスに対し、書簡に記載されている内容に従い、クローディウス・フェリクスの遺言に基づく遺贈または信託遺贈は、それらから何ものも減少させないという担保を提供する義務なしに給付されねばならない。
nam quod fidei heredis ab eodem testatore commissum est, ut, si Fructulus perdidisset quod ei in testamento relictum est, rursus heres ei id restitueret, non eo pertinet, ut aut Fructulo priorum legatorum nomine satisdatio iniungenda aut onerandus sit heres in infinito, ut, quotiens is perdiderit, restituere ei tantumdem debeat, sed ut per fideicommissum posterius duplicata legata eius uideantur nec amplius ad periculum heredis pertineat, si quid postea is consumpsit exsoluto ei posteriore fideicommisso'.
なぜなら、同一の遺言者によって相続人の信託にゆだねられたこと、すなわち、もしフルクトゥルスが遺言の中で彼に遺されたものを失ったならば、相続人が再びそれを彼に引き渡すように、ということは、フルクトゥルスに最初の遺贈の名目で担保が課されるべきであるとか、あるいは相続人が無限に、彼が失うたびにそれと同額を彼に返還しなければならないという重荷を負わされるべきであるとかいうことを意味するのではなく、むしろ、後者の信託遺贈によって彼の遺贈が2倍になったと見なされ、後者の信託遺贈が彼に支払われた後に、彼がさらに消費したとしても、それがもはや相続人の危険に属さないということを意味するからである。
rescripto ergo ostensum legatarium heredi non debere cauere se non perditurum.
」したがって、この勅答によって、受遺者は相続人に対して「自分は失わない」という担保を提供する必要はないことが示されている。
uersa uice an heres de sequenti legato siue fideicommisso cauere debeat, quaeritur.
逆に、相続人がその後の遺贈または信託遺贈について担保を提供すべきかどうかが問われる。
et putem non oportere ei caueri, cum in suo arbritrio habeat, ne perdat id quod sibi relictum est, quamuis si quis inspexerit, quod sub condicione relictum est, dicere debeat satisdationem exigendam.
そして、遺されたものを失わないようにすることは受遺者自身の意思にあるのだから、彼に対して担保が提供される必要はないと私は考える。 もっとも、条件付きで遺されたものであるという点に着目するならば、担保が請求されるべきであると言うべきかもしれないが。
§36.3.1.12Certe siue ex asse siue ex parte quis legatum debeat, cauere debet, siue institutus sit heres siue substitutus.
確かに、単独相続分からであろうと一部の相続分からであろうと、また指定相続人であろうと代替相続人であろうと、遺贈を支払う義務がある者は担保を提供しなければならない。
§36.3.1.13Bellissime quaeritur, an haec stipulatio incrementum ex fructibus uel usuris sentiat.
この問答契約が果実または利息による増加を受けるかという点が、極めて見事に問われている。
et recte placuit ex mora incrementum habituram stipulationem, ut id quod oportebit conprehendat.
そして、履行遅滞から問答契約が増加分を有することになり、支払うべきものを包含するようになる、というのが正しく承認された。