Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §36.2.20.pr

期間付定期金遺贈の性質と扶養目的による差異

5661 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

年限を定めた定期金遺贈において、それが扶養目的(複数遺贈で承継不可)であるか、単に相続人の負担軽減のための分割払い(単一遺贈で承継可能)であるかによる法的性質の差異を論じる。

[MARCIANUS libro sexto institutionum. ] §36.2.20.prSi cum praefinitione annorum legatum fuerit, ueluti 'Titio dena usque ad annos decem', Iulianus libro trigensimo digestorum scribit interesse: et si quidem alimentorum nomine legatum fuerit, plura esse legata et futurorum annorum legatum legatarium mortuum ad heredem non transmittere: si uero non pro alimentis legauit, sed in plures pensiones diuisit exonerandi heredis gratia, hoc casu ait omnium annorum unum esse legatum et intra decennium decedentem legatarium etiam futurorum annorum legatum ad heredem suum transmittere, quae sententia uera est.
[マルキアヌス『法学提要』第6巻]もし、「ティティウスに10年間、毎年10を(与えよ)」というように、年限を定めて遺贈がなされた場合、ユリアヌスは『学説彙纂』第30巻において、区別があると書いている。 すなわち、もし扶養の名目で遺贈されたのであれば、それは複数の遺贈であり、受遺者が死亡した場合には将来の年限の遺贈は相続人へと承継されない。 しかし、もし扶養のためではなく、相続人の負担を軽減するために複数の分割払いに分けたのであれば、この場合にはすべての年限のものが単一の遺贈であり、10年以内に死亡した受遺者は将来の年限の遺贈をも自己の相続人に承継する、と彼は言っている。 そして、この見解は正しい。

語釈・文法注

  1. §36.2.20.printeresse — 非人称動詞で「違いがある」「相違が生じる」の意。ここではそれに続く et si quidem... si uero... によって、どのような違いがあるかが具体的に説明される。
  2. §36.2.20.prexonerandi heredis gratia — 動名詞的形容詞(動形容詞)exonerandi が名詞 heredis に一致し、属格支配の虚詞 gratia(〜のために)を伴って目的を表す構文(「相続人の負担を軽くするために」)。
  3. §36.2.20.prdecedentem legatarium ... transmittere — 動詞 ait に導かれる対格不定詞(Aci)構文の一部。decedentem は現在分詞で legatarium を修飾し、この全体が不定詞 transmittere の意味上の主語(対格)となる。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §36.2.20.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:36.2.20.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。