[TRYPHONINUS libro quinto disputationum. ] §34.9.22.prTutorem, qui pupilli sui nomine falsum uel inofficiosum testamentum dixit, non perdere sua legata, si non optinuerit, optima ratione defenditur et, si libertum patris pupilli sui nomine capitis accusauerit, non repelli a bonorum possessione contra tabulas, quia officii necessitas et tutoris fides excusata esse debet.
被後見人の名において、遺言が偽造であるか、または義務に反するものであると主張した後見人は、もし勝訴しなかったとしても、自身の遺贈を失わないということは、極めてもっともな理由によって主張されている。 また、彼が被後見人の名において、被後見人の父の解放自由人を死罪で告発したとしても、遺言に反する遺産占有から排除されない。 なぜなら、職務上の必要性と後見人の誠実さは免責されるべきだからである。
nec quisquam iudicum calumnia notabit tutorem, qui non suis simultatibus accusationem sub nomine pupilli instituit, sed cogente forte matre pupilli uel libertis patris instantibus.
そして、被後見人の名の下に、彼自身の敵意からではなく、おそらく被後見人の母の強要、あるいは父親の解放自由人たちの執拗な促しによって告発を提起した後見人に対して、裁判官の誰もが悪意の告訴として非難することはない。
et si tutor reum aliquem postulauerit pupilli nomine et ideo non sit exsecutus, quod interim ad pubertatem pupillus peruenerit, non oportet dici in Turpillianum cum senatus consultum incidisse.
また、後見人が被後見人の名においてある被告人を訴追し、その間に被後見人が思春期に達したという理由で訴追を遂行しなかったとしても、彼がトゥルピリウス元老院議決に抵触したと言われるべきではない。
discreta sunt enim iura, quamuis plura in eandem personam deuenerint, aliud tutoris, aliud legatarii: et cum non suae personae iure, sed pilli accusauerit, propriam poenam mereri non debet.
なぜなら、たとえ複数の権利が同一の人物に帰属したとしても、それらの権利は別個のものであり、後見人のそれと受遺者のそれとは異なるからである。 そして、彼自身の資格によってではなく、被後見人のそれによって告発したのであるから、彼自身が罰を被るべきではない。
denique pupillo relicta in eo testamento, nisi a principe conseruata sint, pereunt: adeo ille est accusator, is defensor et quasi patronus.
結局のところ、その遺言において被後見人に遺されたものは、皇帝によって保護されない限り失われる。 それほどまでに、前者(被後見人)が告発者であり、後者(後見人)は防御者であり、いわば代弁者なのである。
idem et Sabinus libris ad Uitellium scripsit.
サビヌスもまた、ウィテッリウス宛ての書物の中で同じことを書いている。