Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §32.0.47.pr-32.0.47.1

妻への遺贈における事前調達品と購入と準備の区別

4871 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

結婚前に調達された物や先妻の物が、後妻への遺贈の対象に含まれるかどうかの基準を説明し、さらに「購入されたもの」と「準備されたもの」の法的な差異を論じる。

[ULPIANUS libro uicesimo secundo ad Sabinum.
[ウルピアヌス、サビヌス註釈第22巻より。
] §32.0.47.prSi quid earum rerum ante comparauit quam uxorem duxit, si id ei ut uteretur tradidit, perinde est, quasi postea parauisset.
] もし、彼がそれらの物の何かを妻を娶る前に調達し、それを彼女に使用させるために引き渡していたならば、それは、その後に調達していたのと同様である。
ex eo autem legato ea pertinent ad uxorem, quae eius causa empta comparata quaeque retenta sunt: in quibus etiam quae prioris uxoris quaeque filiae neptis uel nurus fuerunt continentur.
ところで、その遺贈から、彼女のために購入され、調達され、そして保持されていたものが妻に帰属する。 それらの中には、先妻のもの、また娘、孫娘、あるいは息子の嫁のものであったものも含まれる。
§32.0.47.1Inter emptum et paratum quid interest, quaeritur: et responsum est in empto paratum inesse, in parato non continuo emptam contineri: ueluti si quis quae prioris uxoris causa emisset, posteriori uxori tradidisset, eas res eum posterioris uxoris causa parauisse, non emisse constat.
「購入されたもの」と「準備されたもの」との間にどのような違いがあるかが問われており、そして、購入されたものの中には準備されたものが含まれるが、準備されたものの中に必ずしも購入されたものが含まれるわけではない、と回答された。 たとえば、ある人が先妻のために購入していたものを、後妻に引き渡したとするなら、彼はそれらの物を後妻のために準備したのであって、購入したのではないということは明らかである。
ideoque quamuis maritus posterioris uxoris causa nihil emerit, tamen tradendo quae prior habuerit, eius causa parata sunt.
それゆえまた、夫が後妻のために何も購入していなかったとしても、先妻が持っていたものを引き渡すことによって、それらは彼女のために準備されたものとなる。
etsi ei adsignata non sunt, legato cedunt: at quae prioris uxoris causa parata sunt, ita posteriori debentur, si ei adsignata sint, quia non est ita de posteriore uxore cogitatum, cum compararentur.
たとえそれらが彼女に割り当てられていなかったとしても、遺贈として帰属する。 しかし、先妻のために準備されていたものは、後妻に割り当てられている場合に限り、後妻に義務づけられる。 なぜなら、それらが調達されたときには、後妻のことはそのように考慮されていなかったからである。

語釈・文法注

  1. §32.0.47.prperinde est, quasi — 「あたかも……であるかのように、それと同様である」を意味する比較の条件節(quasi + 接続法過去完了 parauisset)を伴う構文。
  2. §32.0.47.1non continuo — 「ただちに(常に)……というわけではない」という部分否定を構成する。準備されたもの(paratum)の中には必ずしも購入されたもの(emptum/emptam)が含まれるわけではないことを示す。
  3. §32.0.47.1ita... si — 条件の限定を表す相関表現で、「〜である場合に限り」「〜という条件でのみ」と解釈される。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §32.0.47.pr-32.0.47.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:32.0.47.pr-32.0.47.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。