Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §3.5.25.pr

無効な遺言信託における無資力代理人の損失負担

597 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

信託の代理人が勝手に管理を分割した後に遺言が無効となり法定相続人が現れた場合において、債務超過で死亡した代理人に起因する未回収金の損失は法定相続人が負担すべきであるとモデスティヌスが回答する。

[MODESTINUS libro primo responsorum. ] §3.5.25.prCum alicui ciuitati per fideicommissum restitui iussa esset hereditas, magistratus actores horum bonorum Titium et Seium et Gaium idoneos creauerunt: postmodum hi actores inter se diuiserunt administrationem bonorum idque egerunt sine auctoritate et sine consensu magistratuum.
[モデスティヌス、答弁録第一巻] ある都市に対して、遺言信託によって遺産を復還するよう命じられていたとき、政務官たちはこれらの財産の適任な代理人としてティティウス、セイウス、ガイウスを任命した。 その後、これらの代理人たちは互いの間で財産の管理を分割し、それを政務官たちの権限も同意もなしに実行した。
post aliquod tempus testamentum, per quod restitui ciuitati hereditas fideicommissa esset, irritum probatum est pro tribunali atque ita ab intestato Sempronius legitimus heres defuncti extitit: sed ex his actoribus unus non soluendo decessit et nemo heres eius extitit.
しばらく経った後、それによって遺産が都市に遺言信託されるはずであった遺言書が、法廷において無効であると証明された。 こうして、センプローニウスが被相続人の無遺言による法定相続人として現れた。 しかし、これらの代理人のうち一人が支払不能の状態で死亡し、彼の相続人となる者は誰も現れなかった。
quaero, si Sempronius conueniet actores horum bonorum, periculum inopis defuncti ad quos pertinet? Herennius Modestinus respondit, quod ab uno ex actoribus ob ea quae solus gessit negotiorum gestorum actione seruari non potest, ad damnum eius cui legitima hereditas quaesita est pertinere.
私は尋ねる。 もしセンプローニウスがこれら財産の代理人たちを提訴する場合、無資力で死亡した代理人の危険は誰に帰属するのか。 ヘレンニウス・モデスティヌスは、代理人の一人から、彼が単独で行ったことのために事務管理訴訟によって回収できないものは、法定相続権を得た者の損失に帰すると回答した。

語釈・文法注

  1. §3.5.25.prnon soluendo — 動詞 `soluere`(支払う)のゲルンディウムの与格 `soluendo` に否定の `non` が付いたもので、「支払能力がないこと」「支払不能(債務超過)の状態」を意味する慣用表現。ここでは主格 `unus` に形容詞的に係り、「支払不能で死亡した」となる。
  2. §3.5.25.prquod ab uno ex actoribus ... non potest, ad damnum ... pertinere — `respondit` に導かれる間接話法。関係代名詞節 `quod ... non potest`(〜から回収できないもの)が名詞節として、主節の不定詞 `pertinere`(帰属する)の対格主語として機能している。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §3.5.25.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:3.5.25.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。