Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §29.1.20.pr-29.1.20.1

後任到着後の遺言補足書と入隊前の遺言の効力

4379 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

後任者の到着後に軍事トリブヌスが作成した遺言補足書の効力判断基準と、兵役前に作成された遺言書が兵役中の能動的な行為によって兵士遺言の特権を得るための要件を説明している。

[IULIANUS libro uicesimo septimo digestorum.
[ユリアヌス、学説彙纂第27巻。
] §29.1.20.prTribunus militum si intra dies certos, quam successor eius in castra uenerat, manens in castris codicillos fecerit et ibi decesserit, quoniam desinit militis loco haberi, postquam successor eius in castra uenit, ideo communi iure ciuium Romanorum codicilli eius aestimandi sunt.
] 軍事トリブヌスが、後任者が陣営に到着してから一定の日数以内に、自らは陣営にとどまったまま遺言補足書を作成し、そこで死亡した場合、後任者が陣営に到着した後は兵士の地位にあるとみなされなくなるため、したがって彼の遺言補足書はローマ市民の一般法に従って判断されなければならない。
§29.1.20.1Cum aliquis facto testamento militare coeperit, id quoque testamentum, quod ante quam militare coeperit fecerat, aliquo casu intellegitur militiae tempore factum, ueluti si tabulas inciderit et legerit testamentum ac rursus suo signo signauerit, amplius si et aliquid interleuerit perduxerit adiecerit emendauerit: quod si nihil bonorum inciderit, testamentum eius ad priuilegia militum non pertinebit.
ある者が遺言書を作成した後に兵役を始めた場合、彼が兵役を始める前に作成していたその遺言書も、ある種の場合には兵役の期間中に作成されたものと理解される。 たとえば、彼が遺言板の糸を切り、遺言書を読み、再び自らの印章で封印した場合、さらには、何かを塗り消したり、抹消したり、付け加えたり、修正したりした場合である。 しかし、もしこれらのことが何一つ生じなかったならば、彼の遺言書は兵士の特権にはあずからない。

語釈・文法注

  1. §29.1.20.printra dies certos, quam successor eius in castra uenerat — ここでの接続詞 `quam` は `postquam`(〜の後に)のように機能し、前置詞 `intra`(〜の内部に、〜以内に)と相関して「後任者が陣営に到着してから一定の日数以内に」という意味を表す。
  2. §29.1.20.1tabulas inciderit — 遺言書が書かれた書板(tabulae)の封印の糸を「切る」ことを意味し、遺言を物理的に開封して中身を改め、再確認したことを指す。
  3. §29.1.20.1nihil bonorum inciderit — 写本上の `bonorum`(財産の)は、文脈上 `horum`(これらのことが)の誤記である可能性が極めて高い。開封や加筆修正などの前述の行為(`horum`)が「何一つ生じなかった(`nihil... inciderit`)ならば」と解釈される。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §29.1.20.pr-29.1.20.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:29.1.20.pr-29.1.20.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。