Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §28.6.4.pr-28.6.4.2

二つの場合における未成年者代替指定の推定効力

4276 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

未成年者の代替指定について、二つの場合の片方への指定が両方に及ぶという原則、その相互代替指定への応用、および一方が成人の場合の例外と個別の指定方法について論じる。

[IDEM libro singulari de heurematicis.
[同じ著者の『発見物についての一巻本』より。
] §28.6.4.prIam hoc iure utimur ex diui Marci et Ueri constitutione, ut, cum pater impuberi filio in alterum casum substituisset, in utrumque casum substituisse intellegatur, siue filius heres non exstiterit siue exstiterit et impubes decesserit.
] 今や我々は、神聖なるマルクスとウェルスの勅法に基づき、この法を適用している。 すなわち、父が未成年の息子に対して、二つの場合のうち一方について代替指定をしたときには、息子が相続人にならなかった場合であれ、あるいは相続人になったが未成年のまま死亡した場合であれ、両方の場合について代替指定したと解される、という法理である。
Quod ius ad tertium
この法は、第三の種類の代替指定にも拡張されていると見なされる。
§28.6.4.1quoque genus substitutionis tractum esse uidetur: nam si pater duos filios impuberes heredes instituat eosque inuicem substituat, in utrumque casum reciprocam substitutionem factam uideri diuus Pius constituit.
なぜなら、もし父が二人の未成年の息子を相続人に指定し、彼らを互いに代替指定するならば、神聖なるピウスは、両方の場合について相互の代替指定がなされたと見なされるべきであると定めたからである。
§28.6.4.2Sed si alter pubes, alter impubes hoc communi uerbo 'eosque inuicem substituo' sibi fuerint substituti, in uulgarem tantummodo casum factam uideri substitutionem Seuerus et Antoninus constituit: incongruens enim uidebatur, ut in altero duplex esset substitutio, in altero sola uulgaris.
しかし、一方が成人、他方が未成年であり、この共通の言葉「そして彼らを互いに代替指定する」によって互いに代替指定された場合には、セウェルスとアントニヌスは、通常の代替指定(一般代替指定)の場合についてのみ代替指定がなされたと見なされるべきであると定めた。 というのも、一方については二重の代替指定があり、他方については通常の代替指定のみがあるというのは、不調和であると思われたからである。
hoc itaque casu singulis separatim pater substituere debebit, ut, si pubes heres non exstiterit, impubes ei substituatur, si autem impubes heres exstiterit et intra pubertatem decesserit, pubes frater in portionem coheredis substituatur: quo casu in utrumque euentum substitutus uidebitur, ne, si uulgari modo impuberi quoque substituat, uoluntatis quaestionem relinquat, utrum de una uulgari tantummodo substitutione in utriusque persona sensisse intellegatur: ita enim in altero utraque substitutio intellegitur, si uoluntas parentis non refragetur.
したがって、この場合には、父は各人に対して個別に代替指定をしなければならない。 すなわち、もし成人の息子が相続人にならなかった場合には、未成年の息子が彼の代替人となり、他方、もし未成年の息子が相続人となり、成年に達する前に死亡した場合には、成人の兄弟がその共同相続人の持分に対して代替人とされるように、である。 この場合、彼は両方の事態について代替指定されたと見なされるであろう。 それは、未成年の息子に対しても通常のやり方で代替指定をした場合に、両者の人格において単に一つの通常の代替指定のみを意図していたと解されるべきかという、意思の解釈上の疑問を残さないようにするためである。 なぜなら、親の意思がそれに反しない限りにおいてのみ、一方について両方の代替指定が解されるからである。
uel certe euitandae quaestionis gratia specialiter in utrumque casum impuberi substituat fratrem: 'siue heres non erit siue erit et intra pubertatis annos decesserit'.
あるいは、少なくとも疑問を避けるために、特に両方の場合について未成年の息子の代替人として兄弟を指定すべきである。 「相続人にならない場合、または相続人になったが成年の年齢に達する前に死亡した場合のいずれにおいても」と。

語釈・文法注

  1. §28.6.4.prut, cum pater ... intellegatur — 同格の `ut` 節であり、主節の指示代名詞句 `hoc iure`(この法)の具体的な内容(マルクス・アウレリウスとウェルスの勅法の内容)を説明している。
  2. §28.6.4.2utrum de una uulgari tantummodo substitutione in utriusque persona sensisse intellegatur — 間接疑問詞 `utrum`(〜かどうか)に導かれる節であり、先行する名詞 `quaestionem`(疑問)の具体的な内容を説明している。不定詞 `sensisse`(「〜を意図した」)の意味上の主語は、遺言者である `pater`(父)である。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §28.6.4.pr-28.6.4.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:28.6.4.pr-28.6.4.2

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。