[IDEM libro quarto ad Sabinum. ] §28.5.4.prSuus quoque heres sub condicione heres potest institui: sed excipiendus est filius, quia non sub omni condicione institui potest.
自己相続人もまた、条件付きで相続人に指定され得る。 しかし、息子は除外されなければならない。 なぜなら、息子はすべての条件のもとで指定され得るわけではないからである。
et quidem sub ea condicione, quae est in potestate ipsius, potest: de hoc enim inter omnes constat.
そして実に、彼自身の権能の内にある条件のもとであれば、指定され得る。 このことについてはすべての者の間で合意があるからである。
sed utrum ita demum institutio effectum habeat, si paruerit condicioni, an et si non paruerit et decessit? Iulianus putat filium sub eiusmodi condicione institutum etiam, si condicioni non paruerit, summotum esse, et ideo si coheredem habeat ita institutus, non debere eum exspectare, donec condicioni pareat filius, cum et si patrem intestatum faceret non parendo condicioni, procul dubio exspectare deberet.
しかし、相続人指定は、彼が条件に従った場合に初めて効果を持つのだろうか、それとも、もし彼が従わずに死亡した場合にも(効果を持つのだろうか)。 ユリアヌスは、そのような種類の条件のもとで指定された息子は、たとえ条件に従わなかったとしても、(相続から)排除されると考える。 そしてそれゆえ、そのように指定された者が共同相続人を有している場合、共同相続人は、息子が条件に従うまで待つべきではない。 (息子が)条件に従わないことによって父親を無遺言にするとしても、疑いなく待つべきであろうが。
quae sententia probabilis mihi uidetur, ut sub ea condicione institutus, quae in arbitrio eius sit, patrem intestatum non faciat.
この見解は私にとって尤もらしく思われる。 すなわち、自身の裁量にある条件のもとで指定された者が、父親を無遺言にすることはないという(見解である)。
§28.5.4.1Puto recte generaliter definiri: utrum in potestate fuerit condicio an non fuerit, facti potestas est: potest enim et haec 'si Alexandriam peruenerit' non esse in arbitrio per hiemis condicionem: potest et esse, si ei, qui a primo miliario Alexandriae agit, fuit imposita: potest et haec 'si decem Titio dederit' esse in difficili, si Titius peregrinetur longinquo itinere: propter quae ad generalem definitionem recurrendum est.
私は次のように一般的に定義されるのが正しいと考える。 すなわち、条件が権能の内にあったか否かは、事実の権能である。 なぜなら、たとえば「もしアレクサンドリアに到着したなら」という条件も、冬の天候によっては(本人の)裁量内にないこともあり得るし、アレクサンドリアの最初のマイル標から行動している者に課された場合には、(本人の裁量内に)あり得るからである。 また、「もしティティウスに10を与えたなら」という条件も、もしティティウスが遠くへ旅しているならば、困難であり得る。 これらの理由により、一般的な定義に立ち返らなければならない。
§28.5.4.2Sed et si filio sub condicione, quae in eius potestate est, herede instituto nepos sit substitutus siue extraneus, puto uiuo filio non exstaturum heredem substitutum, post mortem uero exstaturum, nec necessariam a substituto filii exheredationem, cum et, si fuerit facta, frustra est: post mortem enim filii facta est, quam inutilem esse alias ostendimus: opinamur igitur filium, si sit institutus sub ea condicione et sit in eius potestate, non indigere exheredatione a sequentibus gradibus: alioquin et a coherede indigebit.
しかし、息子の権能内にある条件のもとで息子が相続人に指定され、孫または外部の者が代替相続人として指定されている場合、私は息子の生存中は代替相続人が(相続人として)現れることはなく、その死後には現れると考える。 そして、代替相続人による息子の廃除は必要ではない。 なぜなら、たとえそれが行われたとしても無駄だからである。 すなわち、それは息子の死後に行われたことになり、それが無効であることは別の場所で示したからである。 したがって、私たちは、もし息子がそのような条件のもとで指定され、それが彼の権能内にあるならば、後位の順位の者たちによる廃除を必要としないと考える。 そうでなければ、共同相続人による廃除も必要とすることになってしまうからである。